Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Κυπριακό: Η ΕΕ ως η βέλτιστη εγγύηση

Το διαβάζουν τώρα:

Κυπριακό: Η ΕΕ ως η βέλτιστη εγγύηση

Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

_Του Νίκου Χριστοδουλιδη, Κυβερνητικού Εκπροσώπου Κυπριακής Δημοκρατίας
_

Το φαινομενικά δυσεπίλυτο κυπριακό πρόβλημα έχει χαρακτηριστεί «νεκροταφείο των διπλωματών», μία σκληρή ετικέτα που υπαινίσσεται τις αποτυχημένες προσπάθειες της διεθνούς κοινότητας τις τελευταίες δεκαετίες να ολοκληρώσει επιτυχώς το παζλ όπως θεωρείται, κατά γενική ομολογία, το κυπριακό πρόβλημα. Και όμως, οι τελευταίες προσπάθειες των υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεων για μια συνολική διευθέτηση, έχουν αναζωπυρώσει τις ελπίδες ότι μια επανενωμένη, ομόσπονδη Κύπρος θα μπορούσε να είναι στον ορίζοντα. Θα μπορούσε η Κύπρος, ένα κράτος-μέλος της ΕΕ, στο σταυροδρόμι της Ευρώπης, να αναδυθεί ως φάρος της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή, και μάλιστα σε έναν κόσμο, γεμάτο συγκρόυσεις;

Τους τελευταίους 20 μήνες οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Προέδρου Αναστασιάδη και του κ. Ακιντζί έχουν υπάρξει επίπονες, εντατικές και γεμάτες προκλήσεις. Ζήτησαν πραγματική πολιτική δέσμευση, δημιουργικότητα και κουράγιο.

Οι συζητήσεις για τα τέσσερα από τα έξι κεφάλαια- Διακυβέρνηση και κατανομή εξουσίας, περιουσιακό, οικονομία και ΕΕ- διεξήχθησαν για πρώτη φορά αλληλένδετα όπως είχε εκφραστεί στην Κοινή Δήλωση της 11ης Φεβρουαρίου 2014. Αυτή η νέα διαπραγματευτική προσπάθεια κατέληξε σε θετικά αποτελέσματα σε αυτά τα τέσσερα κεφάλαια, με αξιοσημείωτη πρόοδο σε μία σειρά από σημαντικά θέματα. Και όμως, παρά την πρόοδο θα ήταν σαν να ζωγραφίζουμε έναν ημιτελή πίνακα εάν κάναμε τα στραβά μάτια στη σημαντική απόσταση που ακόμη χωρίζει τις δύο πλευρές όσον αφορά κάποιες ζωτικές πτυχές αυτών των κεφαλαίων.

Ταυτόχρονα, τα κεφάλαια των εδαφικών αναπροσαρμογών και της ασφάλειας και των εγγυήσεων, τα πιο κρίσιμα και ευαίσθητα κεφάλαια, βρίσκονται στην καρδιά των προκλήσεων που παραμένουν στις διαπραγματεύσεις. Αυτά είναι τα κεφάλαια που θα καθορίσουν τελικά την ισορροπία και θα κρίνουν εάν μπορεί στην πραγματικότητα να επιτευχθεί μία λύση.

Στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων της περασμένης εβδομάδας στη Γενεύη, οι διαφορές που αφορούν τα τέσσερα κεφάλαια αντιμετωπίστηκαν με στόχο την επίτευξη περαιτέρω συγκλίσεων. Μία μέρα πριν από τη Διάσκεψη για την Κύπρο υποβλήθηκαν χάρτες για τις εδαφικές αναπροσαρμογές και από τις δύο πλευρές. Παρά το γεγονός ότι αυτή ήταν μία ιστορική εξέλιξη, ένα θετικό πρώτο βήμα, που δεν μπορεί να υποτιμηθεί, η τουρκοκυπριακή πρόταση αποτυγχάνει να ανταποκριθεί στις προσδοκίες της ελληνοκυπριακής κοινότητας για δίκαιες και εύλογες εδαφικές αναπροσαρμογές.

Η Διάσκεψη της Κύπρου στις 12 Ιανουαρίου, με τη συμμετοχή της Τουρκίας, μιας από τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις και κατοχικής δύναμης στην Κύπρο, ήταν το σκαλοπάτι για την έναρξη των συζητήσεων για την ασφάλεια και τις εγγυήσεις. Άνοιξε το δρόμο για παραιτέρω τεχνικές συζητήσεις, που αναμένεται να οδηγήσουν σε περαιτέρω πολιτικές συζητήσεις, με τη συμμετοχή της Τουρκίας όπως και των άλλων εγγυητριών δυνάμεων, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της ΕΕ και των δύο κοινοτήτων του νησιού.

Στο λαβύρινθο που μοιάζει να βρίσκεται συχνά το κυπριακό πρόβλημα, δεν είναι δύσκολο να χάσουμε από το οπτικό μας πεδίο το εντυπωσιακό παράδοξο που βρίσκεται στον πυρήνα του. Τι θέση έχουν η ασφάλεια και οι εγγυήσεις σε ένα κράτος μέλος της ΕΕ;

Η αναχρονιστική «Συνθήκη Εγγύησεων», που χρονολογείται από το 1960, είναι στην πραγματικότητα πηγή πολλών προβλημάτων που υπάρχουν στην Κύπρο ακόμα και σήμερα. Πράγματι, όπως μας λέει η ιστορία και όπως δείχνει η πάνω από 40 χρόνια διαίρεση, η Συνθήκη δυστυχώς απέτυχε να υπηρετήσει το σκοπό για τον οποίο προοριζόταν ή να συμβάλει στην ομαλή λειτουργία της Δημοκρατίας.

Η στρατιωτική εισβολή στην Κύπρο το 1974, με την ψεύτικη πρόφαση ότι η Τουρκία θέλει να προστατέψει την τουρκοκυπριακή κοινότητα και η συνεχιζόμενη κατοχή και διαίρεση του νησιού και των ανθρώπων του είναι πληγές όχι μόνο για τους Ελληνοκυπρίους. Κανένας παίκτης που εμπλέκεται στην τρέχουσα διαπραγματευτική προσπάθεια δεν μπορεί να αγνοήσει το γεγονός ότι το σέχδιο Ανάν του 2004 απορρίφθηκε κατά 76% από τους Ελληνοκυπρίους, κυρίως γιατί απέτυχε να ανταποκριθεί σε εύλογες ανησυχίες, κυρίως όσον αφορά τη συνέχιση της παραμονής των ξένων στρατευμάτων στο νησί και την ύπαρξη του δικαιώματος επέμβασης από τις εγγυήτριες δυνάμεις. Δεν πρέπει ποτέ να χάνουμε από το πλάνο μας το γεγονός ότι οποιοδήποτε και αν είναι το τελικό σχέδιο που θα τεθεί σε δημοψήφισμα, αν δεν ανταποκρίνεται στις ανησυχίες και των δύο πλευρών, θα απορριφθεί.

Η Κύπρος είναι και θα συνεχίσει να είναι μέλος της ΕΕ μετά την επανένωση. Ένα βιώσιμο, λειτουργικό, μοντέρνο ευρωπαϊκό κράτος δεν χρειάζεται εγγυήσεις από μία τρίτη χώρα. Η καλύτερη εγγύηση ασφάλειας για κάθε χώρα είναι ένα λειτουργικό κράτος και για ένα κράτος μέλος της ΕΕ η καλύτερη εγγύηση είναι η ιδιότητά του ως μέλος της.

Στην πραγματικότητα, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης υπογράμμισε ότι οι θεσμικές προβλέψεις της διευθέτησης, στις οποίες επετεύχθησαν και οι συγκλίσεις, τελικά ενισχύουν την αίσθηση της ασφάλειας για όλους τους πολίτες και καθιστούν την καλύτερη εγγύηση για τη δημιουργία συνθηκών ειρήνης, σταθερότητας και ευημερίας. Η πολιτική ισότητα, η αποτελεσματική συμμετοχή στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση, οι αποτελεσματικοί μηχανισμοί επίλυσης αδιεξόδων, η εγγύηση όλων των δικαιωμάτων που προβλέπονται από τις συνθήκες της ΕΕ, είναι μερικές από τις προβλέψεις που θα διασφαλίζουν επαρκώς την ασφάλεια της ενωμένης Κύπρου. Αυτές είναι οι παράμετροι που καθιστούν το σύστημα εγγυήσεων του 1960 παρωχημένο.

Η Κύπρος μπορεί να είναι μία διπλωματική επιτυχία, μόνο εάν όλες οι πλευρές δείξουν τον ίδιο βαθμό πολιτικής δέσμευσης. Η ελληνοκυπριακή πλευρά θα παραμείνει σταθερά προσηλωμένη στην επίτευξη μίας συνολικής διευθέτησης όσο η διαίρεση και η κατοχή παραμένουν. Οι Κύπριοι αξίζουν μία ευκαιρία σε μία επανενωμένη, βιώσιμη ευρωπαϊκή πατρίδα στην οποία θα συνυπάρχουν ειρηνικά χωρίς τις παρεμβάσεις τρίτων χωρών. Μία λύση του κυπριακού προβλήματος θα είναι καταλυτική για την ίδια τη χώρα αλλά και πέρα από αυτή: Θα οδηγήσει στην εξομάλυνση των σχέσεων με την Τουρκία, θα ανοίξει το δρόμο για περιφερειακή συνεργασία και ευημερία και μπορεί να ενδυναμώσει τις σχέσεις ΕΕ- Τουρκίας.

_Του Νίκου Χριστοδουλιδη, Κυβερνητικού Εκπροσώπου Κυπριακής Δημοκρατίας
_

Disclaimer: Οι απόψεις που εκφράζονται στα άρθρα γνώμης που δημοσιεύονται στο euronews ειναι προσωπικές και αντανακλούν τη γνώμη του συγγραφέα τους.