Φυσικό Αέριο: Οι ανησυχίες Ελλάδας και Κύπρου στο «ναυάγιο» των Υπουργών Ενέργειας στις Βρυξέλλες

Access to the comments Σχόλια
Από Ioannis Giagkinis
ΕΙΚΟΝΑ ΑΡΧΕΙΟΥ
ΕΙΚΟΝΑ ΑΡΧΕΙΟΥ   -   Πνευματικά Δικαιώματα  STR/ 2022 ΑΘΗΝΑΙΚΟ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ ΕΙΔΗΣΕΩΝ - ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Προς άλλο ένα έκτακτο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας στις 13 Δεκεμβρίου για την υιοθέτηση των τριών κανονισμών για το ενεργειακό, συμπεριλαμβανομένου του πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου, κατευθύνεται η Τσεχική Προεδρία της ΕΕ, σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές.

Η Τσεχική Προεδρία ενημερώθηκε για το αποτέλεσμα της συντονιστικής συνάντησης των 15 κρατών-μελών της ΕΕ, στην οποία συμμετείχεε και η Ελλάδα, λίγο πριν από την έναρξη του Συμβουλίου Ενέργειας σήμερα το πρωί. Τα 15 κράτη-μέλη της ΕΕ ζητούν σημαντικές βελτιώσεις στην πρόταση της Επιτροπής για το ανώτατο όριο στην τιμή του φυσικού αερίου και έγκριση ταυτόχρονα και των τριών κανονισμών για το ενεργειακό (κανονισμός για μηχανισμό αλληλεγγύης, κανονισμός για επιτάχυνση αδειοδότησης ανανεώσιμων πηγών και κανονισμός για το πλαφόν) σε ένα έκτακτο Συμβούλιο στις 13 Δεκεμβρίου. Η Τσεχική Προεδρία αποδέχτηκε την πρόταση των «15» και πρότεινε ακριβώς αυτό που ζήτησαν, σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές.

Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, την αντίθεσή τους εξέφρασαν η Ολλανδία, η Αυστρία, η Φινλανδία, η Δανία, η Εσθονία, η Ιρλανδία και το Λουξεμβούργο, οι οποίες θέλουν να υιοθετηθούν σήμερα οι δύο πρώτοι κανονισμοί, για τους οποίους υπάρχει ήδη κατ' αρχήν συμφωνία.

Από την πλευρά της, η Γερμανία είπε ότι αποδέχεται την πρόταση της Προεδρίας για έκτακτο Συμβούλιο Ενέργειας στις 13 Δεκεμβρίου και για ταυτόχρονη υιοθέτηση των τριών κανονισμών, υπό την προϋπόθεση ότι θα γίνουν σεβαστές οι δικλείδες ασφαλείας που υιοθέτησε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, η Γερμανία δεσμεύθηκε, ενόψει του νέου έκτακτου Συμβουλίου Ενέργειας, να διαπραγματευτεί με καλή πίστη για το πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου.

Οι ανησυχίες Ελλάδας και Κύπρου

Προβληματισμούς σε σχέση με τη διασφάλιση του ισότιμου ανταγωνισμού έχουν καταθέσει Κύπρος, Ελλάδα και Μάλτα σε σχέση με την εφαρμογή του πλαφόν στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου που μεταφέρεται με πλοία σε τρίτες χώρες, σημείωσαν κοινοτικές πηγές στο ΚΥΠΕ, προσθέτοντας ότι πρόκειται για τους ίδιους προβληματισμούς που είχαν τεθεί από την αρχή των διαβουλεύσεων για το μέτρο που εντάσσεται στο όγδοο πακέτο κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Ρωσίας για την εισβολή στην Ουκρανία. Προβληματισμούς σε σχέση με τη διασφάλιση του ισότιμου ανταγωνισμού έχουν καταθέσει Κύπρος, Ελλάδα και Μάλτα σε σχέση με την εφαρμογή του πλαφόν στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου που μεταφέρεται με πλοία σε τρίτες χώρες, σημείωσαν κοινοτικές πηγές στο ΚΥΠΕ, προσθέτοντας ότι πρόκειται για τους ίδιους προβληματισμούς που είχαν τεθεί από την αρχή των διαβουλεύσεων για το μέτρο που εντάσσεται στο όγδοο πακέτο κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Ρωσίας για την εισβολή στην Ουκρανία.

Το μέτρο έχει συμφωνηθεί να εφαρμοστεί από τις χώρες που ανήκουν στην ομάδα των G7 καθώς και ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, ωστόσο καταγράφονται διαφωνίες όσον αφορά το ανώτατο όριο της τιμής του πετρελαίου πάνω από το οποίο θα απαγορεύεται η ασφάλιση της μεταφοράς του με σκάφη με σημαία της ΕΕ.

Η συζήτηση, ενόψει της εφαρμογής του μέτρου στις 5 Δεκεμβρίου, συνεχίστηκε κατά τη διάρκεια της ημέρας την Τετάρτη σε επίπεδο μόνιμων αντιπροσώπων (COREPER), καθώς και την Πέμπτη με διμερείς συναντήσεις, και αναμενόταν να συνεχιστεί αργότερα το απόγευμα σε επίπεδο COREPER.

Σύμφωνα με διασταυρωμένες κοινοτικές πηγές, το κύριο ζήτημα είναι οι διαφωνίες των Βαλτικών χωρών και της Πολωνίας για το επίπεδο του πλαφόν, καθώς θεωρείται πως ο αριθμός που συζητείται, μεταξύ των 65 και 70 δολαρίων, είναι υπερβολικά υψηλός αφήνοντας σημαντικό περιθώριο κέρδους στη Ρωσία.

Ο διεθνής Τύπος, μεταξύ άλλων και το πρακτορείο Reuters, υπενθυμίζουν παράλληλα πως Κύπρος, Ελλάδα και Μάλτα, χώρες με σημαντικό ναυτιλιακό τομέα, θεωρούν πως το όριο είναι υπερβολικά χαμηλό και ζητούν αντισταθμιστικά μέτρα ή μεγαλύτερη περίοδο προσαρμογής.

Μιλώντας στο ΚΥΠΕ, κοινοτικές πηγές επεσήμαναν πως οι προβληματισμοί των τριών χωρών, που είχαν τεθεί και κατά την έναρξη της συζήτησης, περιλαμβάνουν την ανάγκη για διευκρινίσεις του πώς αντιμετωπίζεται ο κίνδυνος να μην υπάρξει η αναγκαία συμμόρφωση, καθώς και το ποια αντισταθμιστικά μέτρα θα υπάρξουν σε σχέση με τη διαγραφή πλοίων από τα νηολόγια τους μετά την εφαρμογή του πακέτου.

Υπενθυμίζεται ότι στις αρχές Οκτωβρίου το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε, στο πλαίσιο του όγδοου πακέτου κυρώσεων, το νομικό πλαίσιο για επιβολή ανώτατου ορίου στην τιμή του Ρωσικού πετρελαίου που μπορεί να μεταφερθεί σε τρίτες χώρες καθώς και νέους περιορισμούς στις θαλάσσιες μεταφορές αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου σε τρίτες χώρες.

Η έγκριση είχε γίνει μεταξύ άλλων και ως πολιτικό μήνυμα προς τους εταίρους στους G7 και στη διεθνή κοινότητα για την ετοιμότητα των κρατών μελών της ΕΕ να εφαρμόσουν το μέτρο.

Συγκρατημένη αισιοδοξία

Συγκρατημένα αισιόδοξος ότι οι τρεις κανονισμοί για την ενέργεια, συμπεριλαμβανομένου του πλαφόν για την τιμή του φυσικού αερίου, θα υιοθετηθούν στο επόμενο έκτακτο Συμβούλιο Ενέργειας που θα πραγματοποιηθεί περί τα μέσα Δεκεμβρίου, εμφανίστηκε ο προεδρεύων του Συμβουλίου και Υπουργός Ενέργειας της Τσεχίας, Γιόζεφ Σικέλα.

 «Δεν ανοίγουμε ακόμα το μπουκάλι με τη σαμπάνια, αλλά την κρατάμε στο ψυγείο, περιμένοντας ως το επόμενο έκτακτο Συμβούλιο στα μέσα Δεκεμβρίου», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Γ. Σικέλα. Ο ίδιος σημείωσε ότι η πιθανότερη ημερομηνία είναι η 13η Δεκεμβρίου, αλλά μένει να επιβεβαιωθεί.

Σχετικά με το μηχανισμό διόρθωσης της αγοράς που πρότεινε η Επιτροπή, ο Γ. Σικέλα τόνισε ότι «οι συζητήσεις είναι σύνθετες», καθώς υπάρχουν πολλές διαφορετικές απόψεις για το πώς και υπό ποιες προϋποθέσεις θα πρέπει να λειτουργήσει το πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου. «Θα εργαστούμε σκληρά τις επόμενες ημέρες για να επιτύχουμε μια συμφωνία, αυτός είναι ο στόχος», τόνισε ο προεδρεύων του Συμβουλίου, συμπληρώνοντας ότι είναι πολλά αυτά τα οποία διακυβεύονται σε περίπτωση μη συμφωνίας.

Ο Γ. Σικέλα τόνισε, επίσης ότι υπάρχει επί της αρχής συμφωνία όσον αφορά τους δύο άλλους κανονισμούς που αφορούν στην αδειοδότηση των ανανεώσιμων πηγών και στον κανονισμό για τις κοινές προμήθειες φυσικού αερίου και το μηχανισμό αλληλεγγύης. Εξήγησε, ωστόσο, ότι οι δύο αυτοί κανονισμοί θα πρέπει να υιοθετηθούν μαζί με τον κανονισμό για το μηχανισμό διόρθωσης της αγοράς (ανώτατο όριο στην τιμή του φυσικού αερίου).

Από την πλευρά της η Επίτροπος Ενέργειας, Κάντρι Σίμσον, δικαιολόγησε την πρόταση της Επιτροπής λέγοντας ότι το επίπεδο του πλαφόν προσδιορίστηκε πολύ προσεκτικά, προκειμένου να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι. «Ήμασταν δεσμευμένοι με πολύ συγκεκριμένες οδηγίες. Ο μηχανισμός διόρθωσης της αγοράς δεν θα πρέπει να θέσει σε κίνδυνο τον ενεργειακό εφοδιασμό», τόνισε η Κ. Σίμσον. Πρόσθεσε ότι σήμερα έγινε η πρώτη συζήτηση μεταξύ των υπουργών στη βάση της πρότασης της Επιτροπής και ότι η κάθε χώρα έχει διαφορετικές απόψεις. Από την άλλη, ωστόσο, η Επίτροπος εξέφρασε την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι οι υπουργοί Ενέργειας έχουν συμφωνήσει στους δύο άλλους κανονισμούς για το ενεργειακό, ο ένας εκ των οποίων περιλαμβάνει μια νέα τιμή αναφοράς για το υγροποιημένο φυσικό αέριο που θα πρέπει να θεσπιστεί ως τα τέλη Μαρτίου, των κοινών προμηθειών φυσικού αερίου και του μηχανισμού αλληλεγγύης.

Οι δηλώσεις πριν το Συμβούλιο

Πριν από την έναρξη του Συμβουλίου για την ενέργεια πραγματοποιήθηκε συνάντηση των Υπουργών των 15 κρατών-μελών της ΕΕ, που είχαν υπογράψει την κοινή επιστολή ζητώντας την επιβολή πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου.

«To να μπει μία οροφή (ένα πλαφόν) στα 275 ευρώ, δεν είναι στην ουσία οροφή» τόνισε ο Ελληνας υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας κατά την άφιξη του στο Συμβούλιο των αρμόδιων Υπουργών στις Βρυξέλλες και επισήμανε ότι ένα πλαφόν μεταξύ «150 ευρώ και 200 ευρώ είναι ρεαλιστική οροφή».

Ο κ. Σκρέκας προσέθεσε ότι «η ενεργειακή κρίση είναι σοκαριστική. Για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Γι' αυτό το λόγο πρέπει να κάνουμε κάτι. Δεν μπορούμε να μένουμε χωρίς να κάνουμε τίποτα. Οι τιμές που εκτοξεύονται απειλούν τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Χάνουμε πολύτιμο χρόνο χωρίς αποτελέσματα. Πρέπει να προστατεύσουμε τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά και την αξιοπιστία της Ευρώπης και αυτό θα προσπαθήσουμε να κάνουμε στο σημερινό Συμβούλιο».

Ερωτηθείς για το τι θα έπρεπε να έχει προτείνει η Κομισιόν, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας σημείωσε ότι «ένας διορθωτικός μηχανισμός πρέπει να είναι πιο ρεαλιστικός, γιατί ακόμη και τον Αύγουστο, εκείνη την περίοδο που υποφέραμε από τις τιμές στο φυσικό αέριο που είχαν εκτοξευτεί, αυτός ο διορθωτικός μηχανισμός δε θα μπορούσε να εφαρμοστεί. Σίγουρα πρέπει να είναι διαφορετικός και λογικός. Πρέπει να είναι αυτός που θα μας βοηθήσει να ρίξουμε τις τιμές του φυσικού αερίου. Διότι αυτή τη στιγμή αυτό είναι μεγάλο ζήτημα. Το μεγάλο ζήτημα που έχει η Ευρώπη είναι ότι αγοράζουμε το πιο ακριβό φυσικό αέριο στον κόσμο».

«Πρέπει να αντιδράσουμε το συντομότερο δυνατόν. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να χάνουμε χρόνο» ανέφερε ο Κώστας Σκρέκας συμπληρώνοντας ότι «ο μηχανισμός αλληλεγγύης πρέπει να πάει μαζί και να είναι συνδεδεμένος με τον διορθωτικό μηχανισμό».

Δηλώσεις Επιτρόπου Ενέργειας

Η Κομισιόν κατέθεσε την πρόταση για τον διορθωτικό μηχανισμό με βάση την εντολή που έλαβε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ανέφερε η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον προσερχόμενη στο Συμβούλιο των αρμόδιων υπουργών στις Βρυξέλλες, σημειώνοντας ταυτόχρονα ότι (η πρόταση) δίνει μία σταθερή βάση για τη σημερινή συζήτηση των υπουργών. Ερωτηθείσα για το πώς θα ξεπεραστούν οι δυσκολίες, η κ. Σίμσον ανέφερε ότι η Επιτροπή είναι έτοιμη να «διευκολύνει» την συμφωνία, αλλά και να βοηθήσει την τσεχική προεδρία έτσι ώστε «να αντιμετωπιστούν όλες οι ανησυχίες».

«Πολλά κράτη-μέλη έχουν ανησυχίες και γι' αυτό συναντιόμαστε. Όλες οι διαφορετικές θέσεις μας επέτρεψαν στο τέλος να φτάσουμε σε συμφωνία σε προηγούμενες προτάσεις και έχω ελπίδα ότι αυτή τη φορά δεν θα είναι διαφορετικά», επισήμανε η Ευρωπαία Επίτροπος. Σε ερώτηση για τις αντιδράσεις των χωρών του Νότου, οι οποίες κάνουν λόγο για υψηλό όριο στα 275 ευρώ, αλλά και σκληρές προϋποθέσεις, απάντησε ότι «το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο μας έδωσε σαφείς οδηγίες, ότι πρέπει να προσέξουμε πιθανούς κινδύνους και το κάναμε. Κάποιοι κίνδυνοι παραμένουν, αλλά αυτή η πρόταση σχεδιάστηκε με τρόπο που να μας βοηθήσει, εάν αντιμετωπίσουμε ακόμη μία περίοδο σαν αυτή που αντιμετωπίσαμε τον Αύγουστο. Την ίδια ώρα όμως, δεν θα ενεργοποιήσουμε την παρέμβαση στην αγορά, εκτός εάν είναι απολύτως απαραίτητο».

Επίσης η Κάντρι Σίμσον υπογράμμισε ότι «θα χρησιμοποιήσουμε τις δυνάμεις μας για να διαβεβαιώσουμε την ασφάλεια των προμηθειών και να αντιμετωπίσουμε τις υψηλές τιμές ενέργειας». Εξέφρασε την ελπίδα ότι «τα κράτη-μέλη θα φτάσουν σε πολιτική συμφωνία» σε ζητήματα όπως η κοινή αγορά φυσικού αερίου και η ισχυρότερη αλληλεγγύη.

«Οι συζητήσεις έχουν δείξει ότι υπάρχει ευρεία στήριξη σε αυτά τα μέτρα και η πολιτική συμφωνία σήμερα θα στείλει ακόμη ένα ισχυρό μήνυμα ενότητας και αποφασιστικότητας απέναντι σε αυτή την κρίση. Πρέπει να προχωρήσουμε με την εφαρμογή , δεν υπάρχει λοιπόν χρόνος για χάσιμο», τόνισε