Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

24ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης: Στον κόσμο των «Εκτροχιασμένων» και της «Νέλι και Ναντίν»

Εκτροχιασμένοι
Εκτροχιασμένοι   -   Πνευματικά Δικαιώματα  HECTOR PITT/2015   -  
Από Γιώργος Μητρόπουλος

Αποστολή στην Θεσσαλονίκη: Γιώργος Μητρόπουλος

233 ντοκιμαντέρ μικρού και μεγάλου μήκους συνθέτουν το πρόγραμμα του φετινού 24ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ της Θεσσαλονίκης, συλλαμβάνοντας τον παλμό του πλανήτη. Κινούμενες εικόνες από κάθε γωνιά της γης καταγράφουν την ατμόσφαιρα της εποχής, τα κομβικά ζητήματα, τα όνειρα και τα προβλήματα των ανθρώπων.Για 11 ημέρες, η πόλη της Θεσσαλονίκης αφουγκράζεται τι συμβαίνει στον κόσμο, μέσα από προβολές, αφιερώματα, ομιλίες, Έλληνες και ξένους προσκεκλημένους, ανθρώπους της κινηματογραφικής βιομηχανίας και όχι μόνο.

Ο διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης μας αναλύει τους βασικούς άξονες του 24ου Φεστιβάλ: «Το κεντρικό αφιέρωμα του φετινού φεστιβάλ ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης είναι στο post reality, στην κατάσταση δηλαδή που ζούμε τα τελευταία τουλάχιστον 15 χρόνια, που η πραγματικότητα που βιώνουμε, διαχέεται μέσα στα κοινωνικά μέσα και στο διαδίκτυο. Παράλληλα, το φεστιβάλ έχει τα μάτια του ανοικτά σε αυτό που συμβαίνει αυτή την στιγμή στην Ουκρανία. Αλλά δεν συνεργάζεται και δεν συνομιλεί με κανένα επίσημο κρατικό ρωσικό πολιτιστικό οργανισμό. Υποδέχεται όμως Ουκρανούς δημιουργούς, Ρώσους αντικαθεστωτικούς, αλλά και άλλους σκηνοθέτες, οι οποίοι έχουν καταγράψει τις ανελευθερίες που υπάρχουν αυτή την στιγμή στην Ρωσία και τον νέο τρόπο πάνω από την Ουκρανία».

Λάιλα Πακάλνινα
Hello HorseΛάιλα Πακάλνινα

Ένα από τα τιμώμενα πρόσωπα της φετινής διοργάνωσης είναι η Λάιλα Πακάλνινα. Η Λετονή δημιουργός βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη για να μιλήσει για το σινεμά της, για τη δική της ποιητική οπτική πάνω στην πραγματικότητα, για τον κινηματογράφο της παρατήρησης, όπως αναδύεται μέσα από 19 μικρού και μεγάλου μήκους ταινίες της. Βαθύτατα επηρεασμένη από τον ιταλικό νεορεαλισμό, τη νουβέλ βαγκ και το σινεμά του Αντρέι Ταρκόφσκι, η Πακάλνινα σμιλεύει τον χώρο, το περιβάλλον και την ανθρώπινη συνθήκη, δίνοντας πρωταγωνιστικό ρόλο στο μυστήριο της ζωής.

Η σκηνοθέτιδα από την Λετονία στέλνει το δικό της μήνυμα για την Ουκρανία και όσα διαδραματίζονται στη γειτονική της χώρα: «Όχι μόνοι οι άνθρωποι στην Ευρώπη, αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο, υποστηρίζουν τώρα ότι οι Ουκρανοί μάχονται αυτή την στιγμή για όλους μας. Γιατί αν η Ρωσία συνεχίσει την επέλαση, κανείς δεν γνωρίζει τι θα συμβεί. Σε σχέση με το μέλλον μας, μπορούμε να ζήσουμε και με λίγο ακριβότερα καύσιμα, λίγο ακριβότερο ψωμί. Πρέπει να το συγκρίνουμε με τις δοκιμασίες που βιώνει τώρα η Ουκρανία. Πρέπει λοιπόν να το βουλώσουμε και να προσευχηθούμε για την Ουκρανία».

Rikke Brewer
ΕκτροχιασμένοιRikke Brewer

Στο διεθνές διαγωνιστικό τμήμα, ο Πίτερ Ντέι παρουσιάζει σε παγκόσμια πρεμιέρα το ντοκιμαντέρ «Εκτροχιασμένοι». Στο επίκεντρο είναι η κολεκτίβα παρκούρ Brewman και τα ριψοκίνδυνα ακροβατικά της πάνω σε τρένα, κορυφές πανύψηλων κτιρίων και στον αστικό ιστό όχι μόνο της Βρετανίας, αλλά και άλλων ευρωπαϊκών πόλεων. Μέσα από το φιλμ, παρακολουθούμε τη δράση τους, τη δύσκολη ενηλικίωσή τους, καθώς και το τραύμα από το θάνατο ενός μέλους της ομάδας.

Ο Ρίκι Μπρούερ και ο Έιντεν Νοξ αντιμετωπίζουν τον θάνατο του φίλου τους Νάι Νιούμαν και τα επακόλουθα προβλήματα ψυχικής υγείας με πολύ διαφορετικούς τρόπους, που όμως απειλούν να διαλύσουν τη φιλία τους. Ο εξωστρεφής Ρίκι, κυνηγώντας 15 εκατομμύρια κλικ δόξας και χρήματος, καθώς και μια καριέρα ως youtuber, αναζητά τις επικίνδυνες συγκινήσεις που του προσφέρουν τα stunt αστικής εξερεύνησης UrbEx για να μετριάσει τον πόνο της απώλειας. Ο πιο εσωστρεφής Έιντεν αναζητά παρηγοριά στο παρκούρ, ενώ παράλληλα κάνει διάφορες δουλειές του ποδαριού για να καλύψει την ολοένα αυξανόμενη εξάρτησή του από το αλκοόλ. Καθώς επεξεργάζονται τον τραγικό θάνατο του Νάι, βαθύτερα τραύματα από τα δύσκολα παιδικά τους χρόνια έρχονται στην επιφάνεια. Τα αποκλειστικά δικαιώματα μιας δεκαετίας αρχειακού υλικού που γύρισαν οι ίδιοι αποκαλύπτουν τη συναρπαστική ιστορία των χρόνων της διάπλασής τους.

Hector Pitt
ΕκτροχιασμένοιHector Pitt

Ο Πίτερ Ντέι καταγράφει αυτή την έντονη περίοδο της ζωής τους: «Το σώμα του φιλμ είναι η αδρεναλίνη και η καρδιά του το ζήτημα της ψυχικής υγείας. Αυτά τα αγόρια προσπαθούν να ικανοποιήσουν τη δική τους αυτοεκτίμηση και να καταγράψουν την αδρεναλίνη που προκύπτει από την εκτέλεση της δράσης τους. Όλη την έξαψη που προκύπτει από αυτήν. Υπόγεια όμως προσπαθούν να βρουν τη θέση τους στον πολιτισμό στον οποίο ζουν. Ο κόσμος τους είναι πολύ περίπλοκος. Είναι δύσκολο για μένα να καταλάβω πώς τα βγάζουν πέρα στη ζωή τους. Τα πράγματα που πρόκειται να τους συμβούν, τα αγνοούν. Είναι πολύ έξυπνοι, πολύ περπατημένοι, αλλά ταυτόχρονα και πολύ αφελείς».

Ο σκηνοθέτης ενδιαφέρεται συχνά για τις ιστορίες ατόμων που ζουν στο περιθώριο. Τι βρίσκει ενδιαφέρον σε αυτές; «Μου αρέσει η ιδέα ότι αν είσαι outsider, ζεις εκτός νόμου. Οπότε, εάν μπορέσεις να βρεις τέτοιους ανθρώπους έτοιμους να σου διηγηθούν την ιστορία τους και έχουν κυνηγηθεί από την κοινωνία και τον τρόπο που λειτουργεί, σου προσφέρουν συχνά μια αποκαλυπτική εικόνα ενός διαφορετικού τρόπου ζωής, που ίσως ονειρεύεσαι να έχεις, ή σε εμπνέουν να ζήσεις, αλλά δεν χρειάζεται, γιατί αυτή η κατηγορία ανθρώπων το κάνουν για σένα».

Μάγκνους Γκέρτεν
Νέλι και ΝαντίνΜάγκνους Γκέρτεν

Μία από τις ταινίες που ξεχωρίζουν στο φετινό πρόγραμμα είναι το «Νέλι και Ναντίν». Είναι η απρόβλεπτη ερωτική ιστορία του έρωτα μεταξύ δύο γυναικών στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρικ, εν μέσω του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Επί σειρά ετών ο ισόβιος δεσμός της Νέλι και της Ναντίν έμεινε κρυφός, ακόμη κι από στενούς συγγενείς τους. Η εγγονή της, η Νέλι, αποφασίζει τώρα να ανοίξει το κουτί των αναμνήσεων που κρύβονται στο προσωπικό τους αρχείο. Η ταινία έκανε πρεμιέρα στη φετινή Μπερλινάλε, αποσπώντας εξαιρετικές κριτικές. Μετά από πολυετή έρευνα σε αρχεία και κοπιώδη προσπάθεια να βρει όλα τα κομμάτια αυτού του παζλ που κρύβονταν σε διάφορες χώρες του κόσμου, ο Μάγκνους Γκέρτεν φέρνει στο φως μια ξεχωριστή ιστορία.

«Είναι σίγουρα μια ιστορία αγάπης. Είναι πιο ωραίο πράγμα που μπορείς να κάνεις: να δώσεις αγάπη σε αυτόν τον κόσμο. Και να δείξεις ότι η αγάπη είναι ισχυρότερη από τον πόλεμο. Ό,τι συζητάμε σε αυτή την ταινία, αφορά τα ίδια υπαρξιακά ζητήματα που ασχολούμαστε σε κάθε ταινία: έχει να κάνει με το ποιος είμαι, με το ποιος θέλω να γίνω, ποια είναι η ταυτότητά μου. Τα ντοκιμαντέρ είναι κυρίως ψυχαγωγικά ή έχουν να κάνουν με πολύ σκοτεινά θέματα. Είμαι χαρούμενος που κατάφερα να συνδυάσω αυτά τα δύο πράγματα και να κάνω μια μεγάλη ιστορία αγάπης».

χ
Μάγκνους Γκέρτενχ

Πώς όμως ανακάλυψε αυτή την ιστορία; «Όλα ξεκίνησαν όταν παρακολούθησα ένα παλιό κινηματογραφικό ντοκουμέντο από το 1945, στην γενέτειρά μου, το Μάλμε. Σ’ αυτούς μπορούσες να δεις όσους επέζησαν και διασώθηκαν από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης και έφτασαν στο σουηδικό λιμάνι. Ήταν εξαιρετικής ποιότητας. Μπορούσες να δεις τα πρόσωπα και τις αντιδράσεις των ανθρώπων που έκαναν τα πρώτα τους βήματα ελευθερίας. Ένα από τα πρόσωπα που ανακάλυψα και έμαθα αργότερα ποια ήταν, ήταν η Ναντίν Γουάνγκ, μία από τις δύο γυναίκες που αφορά το συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ. Η Ναντίν είχε ένα εντυπωσιακό πρόσωπο, στο οποίο φαινόταν ξεκάθαρα ότι δεν ήταν χαρούμενη, που είχε απελευθερωθεί. Για πολλά χρόνια με απασχολούσε τι σκεφτόταν. Τώρα γνωρίζω ποια σκεφτόταν».

Ο απεσταλμένος του Euronews στη Θεσσαλονίκη, Γιώργος Μητρόπουλος μεταδίδει: «Το 24ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης είναι και πάλι εδώ, καλωσορίζοντας τους θεατές πίσω στις κινηματογραφικές αίθουσες. Φέτος εστιάζει σε πολέμους και συγκρούσεις, στην κλιματική αλλαγή, σε έμφυλα ζητήματα, και σε ό,τι απασχολεί τον σύγχρονο άνθρωπο. Προσφέρει μια σφαιρική εικόνα, για το τι συμβαίνει σήμερα στον κόσμο μας».