Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.
Έκτακτη είδηση

Βουλγαρία vs Λουξεμβούργου: Η ΕΕ των ανισοτήτων

Βουλγαρία vs Λουξεμβούργου: Η ΕΕ των ανισοτήτων
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Ο δημοσιογράφος του Euronews Σάντορ Ζίρος επισκέφτηκε το πιο φτωχό αλλά και το πιο πλούσιο κράτος της ΕΕ.

Ο μεγαλύτερος εμπορικός δρόμος της Σόφιας, της πρωτεύουσας της Βουλγαρίας, είναι γεμάτος με ανθρώπους καλοντυμένους και πολυσύχναστα εστιατόρια. Τίποτα δε φέρνει στο νου ότι πρόκειται για την πιο φτωχή χώρα της ΕΕ.

Μερικά χιλιόμετρα μακριά όμως, στη Φακουλέτα, βρίσκεται η μεγαλύτερη γειτονιά Ρομά στη Βουλγαρία, όπου μένουν 30.000 άνθρωποι. Το μεγαλύτερο πρόβλημα εκεί είναι η ανεργία.

«Εάν δεν έχεις δουλειά, πρέπει να στηρίξεις τον εαυτό σου. Σε κάθε περίπτωση δε σου δίνουν καμία βοήθεια» λέει ένας κάτοικος του γκέτο.

«Μερικοί άνθρωποι πληρώνουν, αλλά κάποιοι μόνο κλέβουν, μας πίνουν το αίμα. Η αστυνομία κάποιες φορές παριστάνει ότι κάνει κάτι ελέγχοντας τα χαρτιά τους αλλά αυτό είναι όλο», όπως λέει.

Η γειτονιά, όμως, αλλάζει αργά. Η Έλενα Καμπακτσίεβα δουλεύει με το ίδρυμα Κοινωνικής Ανάπτυξης για 15 χρόνια.

«Η ηλικία γάμου αυξήθηκε από τα 14 στα 16, στα 18, στα 20. Τα παιδιά που εγκαταλείπουν το σχολείο είναι πολύ λιγότερα σε αυτή τη γειτονιά από ό,τι ήταν πριν υπάρξουν αυτές οι υπηρεσίες», λέει χαρακτηριστικά.

Ο οργανισμός παρέχει έναν παιδικό σταθμό για τους ανηλίκους, καθώς και κοινωνικές υπηρεσίες για νέες μητέρες. Με συγχρηματοδότηση από την ΕΕ, ο οργανισμός είναι ένα καλό παράδειγμα καταπολέμησης της φτώχειας. Αλλά η κ. Καμπακτσίεβα πιστεύει ότι θα χρειαστούν πολλές γενιές μέχρι να λυθεί το πρόβλημα.

«Όλοι οι ειδικοί έχουν πειστεί ότι θα πρέπει να ληφθούν μακροπρόθεσμα μέτρα. Δεν υπάρχουν μέτρα που μπορούμε να λάβουμε για τρεις μήνες ή έναν χρόνο για να αλλάξουμε την κατάσταση. Πρέπει να ξεκινήσουμε από την πολύ νεαρή ηλικία», μας λέει.

Η οικονομία της χώρας κατέρρευσε μετά την πτώση του κομμουνισμού και ακόμα δεν έχει ανακάμψει. Το μέσο μηνιαίο εισόδημα είναι 333 ευρώ, ενώ η χώρα χάνει δισεκατομμύρια από τη διαφθορά.

Για να μάθουμε περισσότερα για το θέμα ταξιδέψαμε στην Ακτή της Μαύρης Θάλασσας για να συναντήσουμε το δημοσιογράφο Άσεν Γιορντάνοφ, ο οποίος μάχεται για να διατηρηθούν κάποιες από τις παραλίες που έχουν παραμείνει.

Μας μιλά για μια προστατευόμενη φυσική περιοχή που η κυβέρνηση πούλησε. Οι επενδυτές που την αγόρασαν την πούλησαν ξανά σε 100 φορές μεγαλύτερη τιμή. Ο Γιορντάνοφ ισχυρίζεται ότι αυτή είναι μία τυπική μέθοδος της συνεργασίας μαφίας και κράτους στη Βουλγαρία.

Ο Γιορντάνοφ επέζησε έπειτα από δύο απόπειρες δολοφονίας τα τελευταία χρόνια και λέει ότι η κατάσταση με τη διαφθορά δε βελτιώθηκε μετά την ένταξη στην ΕΕ.

Όπως λέει, «η κατασκευή δεν είναι τρόπος για ανάπτυξη ή τουρισμό. Έτσι δίνεις την ευκαιρία σε μερικούς μαφιόζους ολιγάρχες να γεμίζουν τις τσέπες τους».

Η Βουλγαρία έγινε μέλος της ΕΕ το 2007. Οι προσδοκίες ήταν υψηλές, αλλά η υποστήριξη έχει μειωθεί αισθητά σήμερα, καθώς το βιοτικό επίπεδο δεν βελτιώθηκε.

«Περίμεναν πολύ περισσότερα από κοινωνικής πλευράς, που δεν είναι το θέμα. Αλλά ειδικά οι νέοι άνθρωποι, επιχειρηματίες κλπ ξέρουν πολύ καλά τι τους προσφέρει η ΕΕ», τονίζει ο βουλετής της Κεντροαριστεράς Ίβαλο Κάλφιν.

Η 26χρονη Μαρία Ανγκέλοβα αποφάσισε να μείνει στη Βουλγαρία. Τώρα είναι αρχισυντάκτρια στη δεύτερη μεγαλύτερη ταξιδιωτική ιστοσελίδα και είναι αισιόδοξη.

Μας λέει ότι «τώρα μπορώ να δω πολλά πράγματα που αλλάζουν και πολλά ευρωπαϊκά κονδύλια επενδύθηκαν σε καλά εγχειρήματα. Πιστεύω ότι βήμα βήμα πολύ αργά τα πράγματα θα βελτιωθούν».

Το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου είναι η πλουσιότερη χώρα στην Ευρώπη – και δεύτερη στον κόσμο μετά το Κατάρ – με μηνιαίο κατά κεφαλήν εισόδημα 3.200 ευρώ.

Η χώρα των 520.000 κατοίκων είναι ένα οικονομικό κέντρο. ΜΜΕ και εταιρείες διαδικτύου έχουν επίσης την έδρα τους εδώ.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα του Λουξεμβούργου τώρα; «Το μεγαλύτερο πρόβλημα; Μένω πολλά χρόνια εδώ και πραγματικά το απολαμβάνω. Δε βλέπω προβλήματα», λέει μία κάτοικος.

«Το μεγαλύτερο πρόβλημα; Δεν βλέπω προβλήματα, είναι ήσυχο και πολύ οργανωμένο. Όλα είναι πολύ οργανωμένα, είναι απόλαυση να ζεις και να δουλεύεις σε αυτή τη χώρα», προσθέτει ένας ακόμη κάτοικος.

Ρωτήσαμε τον καθηγητή του πανεπιστημίου του Λουξεμβούργου Χάρλαν Κοφ για τις κοινωνικές διαφορές αλλά πρώτα για τις αιτίες πίσω από την επιτυχία του Λουξεμβούργου.

Χάρλαν Κοφ:
Πρώτον βρήκαν έναν κλάδο. Και δημιούργησαν μία οικονομία η οποία βασίζεται σε αυτόν, στον τραπεζικό. Δεύτερον, το Λουξεμβούργο εστιάζει στη σταθερότητα, όχι μόνο στην ανάπτυξη. Που σημαίνει ότι υπάρχει μία πολύ ισχυρή μεσαία τάξη στο Λουξεμβούργο.

Euronews:
Ποιος είναι ο λόγος πίσω από την ακραία φτώχεια που βλέπουμε σε κάποιες περιοχές της Ευρώπης;

Χάρλαν Κοφ:
Αυτές οι περιοχές στην Ευρώπη που λέτε είναι περιοχές όπου η μεσαία τάξη υποφέρει σημαντικά. Και υστερεί και στην πραγματικότητα συρρικνώνεται. Είναι οικονομίες που παραμένουν προσκολλημένες στην κατασκευή, τη βιομηχανία και ως αποτέλεσμα πέφτουν. Αυτοί είναι κλάδοι όπου η ανεργία αυξάνεται περισσότερο στην ΕΕ.

Euronews:
Πιστεύετε ότι η διαφθορά είναι ένας παράγοντας πίσω από τη φτώχεια;

Χάρλαν Κοφ:
Πιστεύω ότι η διαφθορά είναι ένας παράγοντας, αλλά δεν πρόκειται απλά για δωροδοκίες και μίζες. Όταν μιλάμε για διαφθορά μιλάμε επίσης για άτυπα δίκτυα που επηρεάζουν τον τρόπο που οι ηγέτες φτιάχνουν τους νόμους. Μία έλλειψη κρατικών κανόνων, μιλάτε για εμπιστοσύνη στο κράτος, για διασυνδέσεις κρατών και αγορών που δημιουργούν μία παράλληλη κοινωνία. Όταν οι πολίτες δουλεύουν σε παράλληλες κοινωνίες, κινδυνεύουν, είναι ευάλωτοι και αυτό δημιουργεί φτώχεια.

Euronews:
Πιστεύετε ότι η Ευρώπη κατάφερε να αντιμετωπίσει τα κοινωνικά χάσματα στην Ευρώπη;

Χάρλαν Κοφ:
Η ΕΕ επένδυσε πολλά στις υποδομές. Τώρα το πρόβλημα είναι ότι, ενώ έχουν τις υποδομές, δεν κατάφεραν να αντιμετωπίσουν κάποια δομικά προβλήματα στις περιοχές, όπως για παράδειγμα την παραοοικονομία.

Euronews:
Τι άλλο πρέπει να κάνει η ΕΕ στο μέλλον σε αυτό το συγκεκριμένο πεδίο;

Χάρλαν Κοφ:
Το κλειδί αντιμετώπισης της φτώχειας – εάν το δείτε ως δομικό ζήτημα – είναι η ενίσχυση της μεσαίας τάξης. Αυτό σημαίνει προσπάθεια δημιουργίας δίκαιης ανάπτυξης. 52 εκατομμύρια Ευρωπαίοι δεν έχουν τραπεζικούς λογαριασμούς. Δεν έχουν πρόσβαση σε τραπεζικούς λογαριασμούς. Αυτό είναι κάτι το οποίο η ΕΕ τώρα αρχίζει να αντιμετωπίζει. Είναι αδύνατον να ξεφύγουμε από τη φτώχεια ή να έχουμε μία ισχυρή μεσαία τάξη, όταν οι τραπεζικοί λογαριασμοί δεν είναι προσβάσιμοι ή δεν είναι δυνατόν να δίνονται δάνεια ή να υπάρχει πρόσβαση σε πιστώσεις.