Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

20 χρόνια από την κυκλοφορία του ευρώ: Τι άλλαξε στη ζωή και την οικονομία της Ευρώπης;

Από Naomi Lloyd
euronews_icons_loading
20 χρόνια από την κυκλοφορία του ευρώ: Τι άλλαξε στη ζωή και την οικονομία της Ευρώπης;
Πνευματικά Δικαιώματα  euronews

Πριν 20 χρόνια, αυτά τα κέρματα και τα χαρτονομίσματα του ευρώ έκαναν την εμφάνισή τους στην Ευρώπη. Μετά από δύο δεκαετίες, τι σημαίνει το ευρώ για τις οικονομίες μας;

Ήταν εδώ στο Paris Mint, το ιστορικό Νομισματοκοπείο του Παρισιού, που χρονολογείται από τον 9ο αιώνα, που τα πρώτα νομίσματα του ευρώ κυκλοφόρησαν στην Γαλλία το 2002. Το ευρώ υπήρχε και τρία χρόνια νωρίτερα, αλλά μόνο σε ηλεκτρονική μορφή.Ήταν η αρχή μιας νέας εποχής.

Αμέσως μετά η Φανί Γκορέ είναι στην Ιρλανδία, μία από τις πρώτες χώρες που υιοθέτησε το ευρώ για να δει τι άλλαξε εκεί για τις επιχειρήσεις.

Πρώτα όμως ένα εντατικό μάθημα για το πώς εξελίχθηκε το ευρώ

Την 1η Ιανουαρίου 2002, τα κέρματα και τα χαρτονομίσματα του ευρώ κυκλοφόρησαν για πρώτη φορά σε 12 ευρωπαϊκές χώρες, αντικαθιστώντας τα εθνικά νομίσματα. 20 χρόνια αργότερα, 19 χώρες και περισσότεροι από 340 εκατομμύρια Ευρωπαίοι χρησιμοποιούν το ευρώ.

Ο στόχος του ευρώ ήταν να κάνει τη ζωή ευκολότερη. Χρησιμοποιώντας το ίδιο νόμισμα στην ευρωζώνη, βοηθήθηκαν η οικονομία, οι επιχειρήσεις, τα ταξίδια και η διαμονή στο εξωτερικό.

Είναι πλέον το δεύτερο πιο σημαντικό νόμισμα μετά το αμερικανικό δολάριο. Το χρησιμοποιούν επίσης 60 χώρες και εδάφη εκτός ΕΕ, ή συνδέουν το νόμισμά τους με αυτό.

Μέσα στα επόμενα χρόνια, τρεις ακόμη ευρωπαϊκές χώρες πρόκειται να υιοθετήσουν το ευρώ.

Η Ιρλανδική εμπειρία

Μόλις πριν από 20 χρόνια, 12 ευρωπαϊκές χώρες γιόρτασαν την εισαγωγή του ενιαίου νομίσματος και στην Ιρλανδία, οι ιρλανδικές λίρες ανταλλάσσονταν με κέρματα και χαρτονομίσματα ευρώ. Ο ρυθμός ανάπτυξης της χώρας ήταν ένας από τους μεγαλύτερους στην ευρωζώνη.

Για την Οάνα Πέια, οικονομολόγο στο University College του Δουβλίνου, το κοινό νόμισμα έπαιξε καθοριστικό ρόλο στο να γνωρίσει η Ιρλανδία την επιτυχία. Την συναντήσαμε στο καφέ One Society του Δουβλίνου: «Η υιοθέτηση του ευρώ ήταν σημαντική για την εδραίωση της θέσης της Ιρλανδίας στην ενιαία αγορά. Η χώρα προσέλκυσε πολλές άμεσες ξένες επενδύσεις, οι οποίες αντιπροσωπεύουν πλέον το 20% της απασχόλησης και αύξησε τις εμπορικές της συναλλαγές εντός Ε.Ε., που αντιπροσωπεύουν τώρα το 40% των εξαγωγών της Ιρλανδίας».

Για την οικονομολόγο, το ιρλανδικό παράδειγμα είναι επίσης μια ιστορία που στέλνει μια προειδοποίηση για την ένταξη στην ευρωζώνη, καθώς η πρόσβαση σε φθηνό χρήμα και μια κακώς ρυθμισμένη αγορά οδήγησαν τελικά στη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008: «Η ανάκαμψη από εκείνη την κρίση ήταν επώδυνη. Έκτοτε, η ανάκαμψη της Ιρλανδίας ήταν εξίσου εντυπωσιακή, με την οικονομία να αναπτύσσεται κατά 5% μέσο όρο από το 2012 έως λίγο πριν την πανδημία».

Ένα οργανωμένο περιβάλλον εμπορικών συναλλαγών

Η οικονομία της Ιρλανδίας έχει αναπτυχθεί σε τεχνολογικούς τομείς, όπως τα φαρμακευτικά και τα ιατρικά προϊόντα, που αντιπροσωπεύουν το 38% των ιρλανδικών εξαγωγών

Κοντά στο Γκάλγουεϊ, ιδρύθηκε πριν από 20 χρόνια, η εταιρεία Aerogen. Ηείται στην παροχή φαρμάκων αεροζόλ υψηλής απόδοσης. Για τον Τζον Πάουερ, διεύθυνοντα σύμβουλό της τα αποτελέσματα είναι θετικά:

«Το νόμισμά μας, η λίρα, θα ήταν ένα μικρό νόμισμα στην Ευρώπη και προφανώς, οι αναταράξεις και η συναλλαγματική ισοτιμία θα είχαν μεγάλο αντίκτυπο στις ιρλανδικές επιχειρήσεις. Οπότε το ευρώ έχει λύσει αυτά τα ζητήματα».

Σήμερα, η εταιρεία απασχολεί 400 άτομα και τα προϊόντα της που χρησιμοποιούνται σε μονάδες εντατικής θεραπείας εξάγονται σε περισσότερες από 75 χώρες. Ο Πάουερ συμπληρώνει:

«Η εσωτερική μας αγορά είναι αρκετά μικρή, επομένως η ευρωπαϊκή αγορά είναι προφανώς πολύ ελκυστική για εμάς και οι ΗΠΑ. Ενώ πριν από 5 χρόνια, περίπου το 30% των συναλλαγών μας θα γινόταν σε ευρώ και το 70% σε δολάρια, τα τελευταία 2 χρόνια φτάσαμε στο 50-50».

Προσαρμογή στο Brexit

Η Aerogen, η οποία εξάγει διεθνώς, δεν έχει υποστεί τις επιπτώσεις του Brexit, σε αντίθεση με εταιρείες άλλων κλάδων όπως τα τρόφιμα, που επικεντρώνονται στην βρετανική αγορά. Πίσω στο καφέ, η Οάνα Πέια μας εξηγεί:

«Το Brexit, παρά το γεγονός ότι έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση στην ιρλανδική οικονομία, έχει δημιουργήσει πολλές ευκαιρίες. Νομίζω ότι υπάρχουν ακόμη πολλά περιθώρια για αύξηση των εμπορικών συναλλαγών με την Ευρωπαϊκή Ένωση».

Σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο, η Ιρλανδία είναι η δεύτερη χώρα που έχει μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στην Ευρώπη, απόδειξη ότι οι Ιρλανδοί συνεχίζουν να πιστεύουν στην Ένωση και το ενιαίο της νόμισμα.

Τεστ αντοχής

Πριν από 20 χρόνια, καθώς οι άνθρωποι προσπαθούσαν να συνηθίσουν το νέο νόμισμα, αυτό το μικρό μηχάνημα βοήθησε στο να μετατρέπουν τα ευρώ σε φράγκα για να καταλάβουν το κόστος ενός καφέ. Ατενίζοντας το μέλλον, αυτό που συζητιέται τώρα είναι η ιδέα ενός ψηφιακού ευρώ.

Ο Πασκάλ Ντόναχιου είναι Πρόεδρος του Eurogroup, το φόρουμ συνάντησης των υπουργών οικονομικών της ευρωζώνης. Πιστεύει ότι το ευρώ έχει αποδείξει την αντοχή του, όταν τέθηκαν οι προκλήσεις κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης και των οικονομικών συνεπειών της πανδημίας:

«Δεν μπορούμε να ισχυριστούμε ότι τα κάναμε όλα σωστά όταν ανταποκρινόμασταν στα ζητήματα. Παρόλα αυτά υπήρξαν δοκιμασίες που πέρασε το ευρώ. Αν δείτε τώρα την ταχύτητα με την οποία η ευρωζώνη έχει ανακάμψει από την κρίση του κορονοϊού, αυτή είναι περίπου τέσσερις φορές ταχύτερη από ό,τι ήταν στην παγκόσμια οικονομική κρίση».

20 χρόνια ευρώ. Η καθημερινότητα των Ευρωπαίων άλλαξε εντελώς: «Νομίζω ότι τα πρακτικά, καθημερινά οφέλη είναι αυτά που είναι ίσως τα πιο απτά. Σκεφτείτε τις ταλαιπωρίες και τις δυσκολίες, όταν χρειαζόταν να κάνουμε συνάλλαγμα. Και είναι εύκολο να το ξεχάσουμε τώρα, αλλά για ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας της πριν το ευρώ εποχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η σημαντική αστάθεια των συναλλαγματικών ισοτιμιών ήταν μια δοκιμασία που αντιμετώπισαν οι κυβερνήσεις και οι επιχειρήσεις στο παρελθόν».

Τώρα είναι υπό εξέταση το ψηφιακό ευρώ: «Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχωρά μπροστά σ’ αυτό που θα περιέγραφα ως έργο διερευνητικού σχεδιασμού. Η δική μου προαίσθηση είναι ότι εάν εσείς και εγώ καθόμαστε εδώ ξανά σε 20 χρόνια, νομίζω ότι είναι πολύ πιθανό μέχρι εκείνο το σημείο να σκεφτόμαστε το ψηφιακό ευρώ».

Ο Ντόναχιου θεωρεί πως ο στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι τα οικονομικά οφέλη έχει θετικό κοινωνικό αντίκτυπο: «Κάτι που αποτελεί πρόκληση για την ευρωζώνη, και επομένως έχει μεγάλη σημασία για το ευρώ είναι πώς μπορούμε να έχουμε μια ανάκαμψη, για παράδειγμα, που να ωφελεί τους νέους, που κάνει περισσότερα για να διασφαλίσει ότι οι γυναίκες θα επανέλθουν στο εργατικό δυναμικό και καθώς βλέπουμε νέα πρότυπα εργασίας να καθιερώνονται, πώς η ανάκαμψη θα είναι συμπεριληπτική και δικαιότερη. Θέλω το ευρώ να είναι ένα μακροπρόθεσμο σήμα και σύμβολο μιας Ευρώπης που έχει λόγο, που είναι ανθεκτική, που είναι πάντα καλύτερη σε σχέση με την πρόσφατη ιστορία της και πάντα χαράζει ένα καλύτερο μέλλον».