Η αγωγή καταγγέλλει πολιτικό «debanking» μετά τις ταραχές στο Καπιτώλιο το 2021. Παρόμοιες υποθέσεις έπληξαν πρόσωπα από τον Νάιτζελ Φάρατζ έως τη Μαρίν Λεπέν, ενώ οι τράπεζες αρνούνται μεροληψία.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μήνυσε τον τραπεζικό κολοσσό JPMorgan Chase και τον διευθύνοντα σύμβουλό της, Τζέιμι Ντάιμον, ζητώντας 5 δισ. δολάρια (4,26 δισ. ευρώ) την Πέμπτη, με αφορμή καταγγελίες ότι η JPMorgan σταμάτησε να παρέχει τραπεζικές υπηρεσίες σε εκείνον και στις επιχειρήσεις του για πολιτικούς λόγους, μετά την αποχώρησή του από το αξίωμα τον Ιανουάριο του 2021.
Η αγωγή, που κατατέθηκε στο δικαστήριο της κομητείας Μαϊάμι-Ντέιντ στη Φλόριντα, υποστηρίζει ότι η JPMorgan έκλεισε αιφνιδίως πολλούς λογαριασμούς τον Φεβρουάριο του 2021, με προειδοποίηση μόλις 60 ημερών και χωρίς καμία εξήγηση.
Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με τον Τραμπ, η JPMorgan και ο Ντάιμον απέκοψαν τον πρόεδρο και τις επιχειρήσεις του από εκατομμύρια δολάρια, διατάραξαν τη λειτουργία τους και ανάγκασαν τον ίδιο και τις επιχειρήσεις να ανοίξουν επειγόντως τραπεζικούς λογαριασμούς αλλού.
«Η JPMC προχώρησε σε “debanking” (του Τραμπ και των επιχειρήσεών του) επειδή θεωρούσε ότι το πολιτικό κλίμα εκείνη τη στιγμή το ευνοούσε», αναφέρεται στην αγωγή.
Στην αγωγή, ο Τραμπ υποστηρίζει ότι επιχείρησε να θέσει προσωπικά το θέμα στον Ντάιμον αφού η τράπεζα άρχισε να κλείνει τους λογαριασμούς του, και ότι ο Ντάιμον τον διαβεβαίωσε πως θα έβλεπε τι συμβαίνει. Η αγωγή στη συνέχεια αναφέρει ότι ο Ντάιμον δεν επανήλθε για να τον ενημερώσει.
Οι δικηγόροι του Τραμπ λένε επίσης ότι η JPMorgan έβαλε τον πρόεδρο και τις εταιρείες του σε «μαύρη λίστα» για λόγους φήμης, την οποία χρησιμοποιούν η JPMorgan και άλλες τράπεζες ώστε να αποτρέπουν πελάτες από το να ανοίγουν λογαριασμούς μαζί τους στο μέλλον.
Σε ανακοίνωσή της, η JPMorgan είπε ότι πιστεύει πως η αγωγή είναι αβάσιμη.
«Η JPMC δεν κλείνει λογαριασμούς για πολιτικούς ή θρησκευτικούς λόγους», δήλωσε εκπρόσωπος της τράπεζας. «Κλείνουμε λογαριασμούς επειδή δημιουργούν νομικούς ή κανονιστικούς κινδύνους για την εταιρεία».
Δεν είναι η πρώτη αγωγή που έχει καταθέσει ο Τραμπ κατά μεγάλης τράπεζας, ισχυριζόμενος ότι υπέστη «debanking». Η Trump Organization μήνυσε τον κολοσσό των πιστωτικών καρτών Capital One τον Μάρτιο του 2025 για παρόμοιους λόγους και αιτιάσεις.
Εκείνη η υπόθεση εξακολουθεί να διανύει την πορεία της στο δικαστικό σύστημα.
Διαμάχη για τις πιστωτικές κάρτες
Ο Τραμπ απείλησε την περασμένη εβδομάδα ότι θα μηνύσει την JPMorgan Chase, σε μια περίοδο αυξημένων εντάσεων μεταξύ του Λευκού Οίκου και της Γουόλ Στριτ.
Ο πρόεδρος είπε ότι θέλει να θέσει ανώτατο όριο στα επιτόκια των πιστωτικών καρτών στο 10% ώστε να μειωθεί το κόστος για τους καταναλωτές.
Η Chase είναι ένας από τους μεγαλύτερους εκδότες πιστωτικών καρτών στη χώρα και ένας αξιωματούχος της τράπεζας είπε σε δημοσιογράφους ότι θα αντιταχθεί σε κάθε προσπάθεια του Λευκού Οίκου ή του Κογκρέσου να επιβάλουν ανώτατο όριο στα επιτόκια των πιστωτικών καρτών.
Στελέχη της τραπεζικής βιομηχανίας έχουν επίσης δυσανασχετήσει με τις επιθέσεις του Τραμπ στην ανεξαρτησία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ.
Τι είναι το «debanking»;
Το «debanking» συμβαίνει όταν μια τράπεζα κλείνει τους λογαριασμούς ενός πελάτη ή αρνείται να συνεργαστεί με έναν πελάτη με τη μορφή δανείων ή άλλων υπηρεσιών.
Από ζήτημα σχετικά άγνωστο στα χρηματοοικονομικά, το «debanking» έχει γίνει πολιτικά φορτισμένο τα τελευταία χρόνια, με αρκετούς συντηρητικούς πολιτικούς να υποστηρίζουν ότι οι τράπεζες έχουν προβεί σε διακρίσεις εις βάρος τους και των συνδεδεμένων συμφερόντων τους.
Το «debanking» αναδείχθηκε σε εθνικό ζήτημα όταν συντηρητικοί κατηγόρησαν την κυβέρνηση Ομπάμα ότι πίεζε τις τράπεζες να σταματήσουν να παρέχουν υπηρεσίες σε καταστήματα όπλων και σε εταιρείες βραχυπρόθεσμων δανείων τύπου payday, στο πλαίσιο της «Operation Choke Point».
Ο Τραμπ και άλλες συντηρητικές προσωπικότητες έχουν ισχυριστεί ότι οι τράπεζες τους απέκοψαν από τους λογαριασμούς τους υπό τον γενικό όρο «reputational risk» μετά την επίθεση της 6ης Ιανουαρίου 2021 στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ.
Από τότε που ο Τραμπ επέστρεψε στο αξίωμα, οι τραπεζικοί ρυθμιστές της κυβέρνησής του έχουν κινηθεί ώστε να εμποδιστούν οι τράπεζες από το να χρησιμοποιούν τον «reputational risk» ως λόγο άρνησης παροχής υπηρεσιών σε πελάτες.
Ποιοι άλλοι έχουν υποστεί «debanking»;
Ο Βρετανός ακροδεξιός πολιτικός Νάιτζελ Φάρατζ είδε τους λογαριασμούς του στην Coutts (NatWest Group) να κλείνουν το 2023, πυροδοτώντας μια μεγάλη συζήτηση στο Ηνωμένο Βασίλειο για το «debanking».
Ανεξάρτητη έρευνα κατόπιν εντολής της NatWest διαπίστωσε ότι η Coutts είχε συμβατικό δικαίωμα να κλείσει τον λογαριασμό και ότι η απόφαση ελήφθη σύμφωνα με τις πολιτικές, αλλά εντόπισε σοβαρά κενά στον τρόπο που επικοινωνήθηκε η απόφαση και ανέφερε ότι δεν δόθηκαν επαρκείς λόγοι στον Φάρατζ.
Η υπόθεση συνέβαλε σε παραιτήσεις ανώτερων στελεχών και, αργότερα, ο Φάρατζ και η NatWest κατέληξαν σε εμπιστευτικό συμβιβασμό το 2025.
Μια άλλη Ευρωπαία ακροδεξιά ηγέτις, η Μαρίν Λεπέν, είδε τους λογαριασμούς της στη Société Générale να κλείνουν στα τέλη του 2017.
Σύμφωνα με τον Εθνικό Συναγερμό (τότε Εθνικό Μέτωπο), η Société Générale είπε στο κόμμα να απευθυνθεί αλλού, ενώ η HSBC έκλεισε τον προσωπικό λογαριασμό της Λεπέν, γεγονός που την οδήγησε να κάνει λόγο για πολιτική στοχοποίηση.
Η διαμάχη έφτασε μέχρι την Banque de France και η κεντρική τράπεζα έκρινε ότι το κλείσιμο του προσωπικού λογαριασμού της Λεπέν και των λογαριασμών του κόμματος δεν παραβίασε τους κανονισμούς.
Τον Σεπτέμβριο του 2024, η Deutsche Kreditbank ακύρωσε επίσης τους λογαριασμούς και τις κάρτες του νεοεκλεγέντος πολιτικού της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD) στη Θουριγγία, Sascha Schlösser, λίγο μετά τη νίκη του στις κρατικές εκλογές.
Το 2025, η Volksbank έκλεισε τους λογαριασμούς που ανήκαν στο τοπικό παράρτημα της AfD, με την περιφερειακή ένωση της AfD στο Minden-Lübbecke να χαρακτηρίζει την απόφαση «πολιτικά υποκινούμενη».
Στοχεύουν οι τράπεζες «μη φιλελεύθερους» πελάτες;
Ο Τραμπ, ο Φάρατζ, η Λεπέν και η AfD υποστηρίζουν ότι οι λογαριασμοί τους έκλεισαν λόγω των φαινομενικά αριστερόστροφων συμπαθειών των τραπεζών.
Οι τράπεζες που εμπλέκονται σε διαμάχες για το λεγόμενο «debanking» απορρίπτουν σταθερά τους ισχυρισμούς ότι οι λογαριασμοί κλείνουν με κριτήριο τις πολιτικές απόψεις, υποστηρίζοντας ότι οι αποφάσεις υπαγορεύονται από υποχρεώσεις συμμόρφωσης και όχι από ιδεολογία.
Σύμφωνα με τους κανόνες κατά του ξεπλύματος χρήματος (AML), της διαδικασίας ταυτοποίησης πελάτη (KYC) και των κυρώσεων, οι τράπεζες υποχρεούνται να εντοπίζουν την τελική προέλευση των κεφαλαίων που ρέουν μέσω λογαριασμών και να αξιολογούν εάν αυτά τα κεφάλαια ενέχουν νομικούς, κανονιστικούς ή κινδύνους φήμης.
Όπου μεγάλες ή επαναλαμβανόμενες εισροές δεν μπορούν να εξηγηθούν επαρκώς, ή όπου οι πελάτες αρνούνται να παράσχουν τα έγγραφα που ζητούνται στο πλαίσιο ενισχυμένης δέουσας επιμέλειας, οι τράπεζες ενδέχεται να υποχρεωθούν να περιορίσουν ή να τερματίσουν τις σχέσεις τους, ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης του πελάτη.
Σε ορισμένες υποθέσεις υψηλού προφίλ, οι τράπεζες έχουν επικαλεστεί ανησυχίες σχετικά με μη επαληθεύσιμους δωρητές, αδιαφανείς δομές χρηματοδότησης ή χρήματα που συνδέονται με δικαιοδοσίες ή πρόσωπα υπό αυξημένο έλεγχο, και όχι με τις πολιτικές θέσεις των κατόχων λογαριασμών.
Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει χρηματοδότηση από ομάδες, συμπεριλαμβανομένων χωρών υπό κυρώσεις, που προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν αυτούς τους πολιτικούς ως μέσο για να διαταράξουν ή να επηρεάσουν το πολιτικό σύστημα μιας χώρας.