Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

Άκραμ Καν: «Έχουμε απολέσει την τέχνη να ακούμε τη φύση. Δεν καταλαβαίνουμε πλέον τα λάθη μας»

euronews_icons_loading
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»   -   Πνευματικά Δικαιώματα  FERNANDEZ/Jean-Louis Fernamdez
Από Γιώργος Μητρόπουλος
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Μετά τον «Xenos» και το «Until the Lions», ο Άκραμ Καν επιστρέφει και πάλι στην Ελλάδα για να παρουσιάσει με την ομάδα του στο Ηρώδειο, την Τρίτη 28 Σεπτεμβρίου την παράσταση «Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό». Το έργο που έκανε παγκόσμια πρεμιέρα τον Ιούλιο του 2019, στο Φεστιβάλ της Στουτγάρδης και στο Φεστιβάλ της Αβινιόν, θα παρουσιαστεί στη συνέχεια και στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στις 5 Οκτωβρίου, στο πλαίσιο των Δημητρίων. Είχαμε την ευκαιρία να το παρακολουθήσουμε τον Οκτώβριο του 2019, στο 1ο Διεθνές Φεστιβάλ Λευκωσίας. Είναι μια συμπαραγωγή της Akram Khan Company και της Αττικής Πολιτιστικής Εταιρείας, που το φέρνει τώρα στην Ελλάδα.

Ο πολυβραβευμένος Βρετανός χορογράφος με καταγωγή από το Μπαγκλαντές, προσφέρει αυτή την φορά μια υπνωτιστική εμπειρία, μια καταιγιστική χορευτική παράσταση, με πρωταγωνιστικά στοιχεία τη δύναμη και την τελετουργία. Έχοντας στο μυαλό του τους ηγέτες του σύγχρονου κόσμου που φέρονται αυταρχικά και καταστρέφουν το περιβάλλον αλλά και τον κοινωνικό ιστό, ο Άκραμ Καν ανατρέχει στον αρχαιότερο μύθο της ανθρωπότητας, το Έπος του Γκιλγκαμές για να μιλήσει για επίκαιρα ζητήματα, καλώντας μας να αφουγκραστούμε τι συμβαίνει και να δράσουμε.

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

Εμπνευσμένο από ένα απόσπασμα του βαβυλωνιακού έπους, που ανακαλύφθηκε πρόσφατα, το Outwitting the Devil συμπυκνώνει το επικό ποίημα εστιάζοντας στην τελετουργία και τις αναμνήσεις. Μέσα σε ένα τοπίο από σπασμένες πλάκες και πεσμένα είδωλα, οι χαρακτήρες του ανταλλάσσουν τον πλούτο και τις αφηγήσεις που τους απέμειναν, με σκοπό να ξαναενώσουν τα σπαράγματα της αρχαίας γνώσης που χάθηκαν και λησμονήθηκαν μέσα στον χρόνο, σε ένα ενιαίο σύνολο.

Πρόκειται για μια εντυπωσιακή παράσταση για τη μνήμη και την τελετουργία με πρωταγωνιστή τον Γκιλγκαμές και τη σχέση του με τον πιστό σύντροφό του Ενκιντού. Λίγο πριν τον θάνατό του, ο ημίθεος βασιλιάς της Ουρούκ, της πόλης των Σουμερίων αναπολεί το παρελθόν, βλέποντας σαν σε ταινία τη ζωή του. Συνειδητοποιεί όλα τα κακά και τα λάθη που έκανε. Πώς χρησιμοποίησε την εξουσία και την δύναμή του. Πόσο σκληρός και αλαζόνας ήταν στα νιάτα του, όταν έκαψε το κεδρόδασος και σκότωσε με τον σύντροφό του τον φύλακα του δάσους. Λόγω αυτής της πράξης του, οι θεοί σκοτώνουν τον αγαπημένο του Ενκιντού. Αυτή η απώλεια θα κάνει τον βασιλιά να αναλογιστεί τις πράξεις του, το νόημα της ύπαρξης, το μυστικό της αιώνιας ζωής. Προσπαθώντας να τιθασεύσει το χρόνο και τη φύση, θεώρησε ότι έχει γίνει Θεός, ξεχνώντας την ευθύνη του στις επόμενες γενιές.

jean Louis Fernandez
Akram Khanjean Louis Fernandez

Ο Άκραμ Καν, που τιμήθηκε πρόσφατα από την Βασίλισσα της Αγγλίας με τον τίτλο Member of the Order of the British Empire (ΜΒΕ), για το έργο του και την προσφορά του στις Τέχνες για την προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου, συνθέτει ένα επίκαιρο ποίημα για το περιβάλλον και την καταστροφή του πλανήτη. Σχολιάζει την ανθρώπινη ύβρη απέναντι στο περιβάλλον, τον πλανήτη και τις συνέπειες που έχει.

Ο ίδιος λατρεύει την Ελλάδα και έχει έρθει αρκετές φορές. Αισθάνεται, όπως μας ομολογεί, ότι έχει μια ιδιαίτερη σχέση με την χώρα μας.

Μιλήσαμε με τον διάσημο Βρετανό χορογράφο διαδικτυακά, σε ένα διάλειμμα από τις πρόβες του στο English National Ballet. Μετά την τεράστια επιτυχία που σημείωσε η Ζιζέλ του, ανεβάζει με το κορυφαίο βρετανικό σχήμα χορού, το νέο του έργο «Creature» από την Πέμπτη 23 Σεπτεμβρίου.

Jean Luis Fernandez , Schrittmacher’21
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»Jean Luis Fernandez , Schrittmacher’21

-Μετά την παράσταση «Xenos» στην Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση το 2018 και την παράσταση «Until the Lions» στο Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας το 2019, θα έχουμε τώρα την ευκαιρία να δούμε στο Ηρώδειο το «Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό». Ποια ήταν η αφετηρία γι’ αυτό το έργο;

Η πηγή έμπνευσης για αυτό το έργο είναι η πολιτική κατάσταση την οποία βιώνουμε, από το 2016, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ ανήλθε στην εξουσία και ύστερα τον ακολούθησε ο πρόεδρος της Βραζιλίας και υπήρξαν αντίστοιχες περιπτώσεις σε όλο τον κόσμο. Άρχισα τότε να ψάχνω να βρω έναν μύθο, μέσω του οποίου θα μπορούσα να εκφράσω αυτό το ιδιαίτερο σύμπτωμα, ή τον τύπο ηγέτη, που είναι πολύ πατριαρχικός, ελέγχει την κοινωνία και τον κόσμο, αλλά εμφανίζεται σαν να μην το κάνει. Η δραματουργός μου Ρουθ Λιτλ μου πρότεινε τον αρχαιότερο μύθο, που είναι γνωστός στην ανθρωπότητα. Αυτή είναι η ιστορία, το έπος του Γκιλγκαμές. Σ’ αυτό το έπος, υπάρχουν χαρακτήρες σαν τον Τραμπ, σαν τους περισσότερους σημερινούς προέδρους και πρωθυπουργούς χωρών. Σ’ αυτούς δεν περιλαμβάνεται βέβαια η πρωθυπουργός της Νέας Ζηλανδίας.

Jean Luis Fernandez , Schrittmacher’21
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»Jean Luis Fernandez , Schrittmacher’21

-Ποια είναι τα συναισθήματά σας, βλέποντας ποιοι είναι σήμερα οι πολιτικοί αρχηγοί του πλανήτη;

Είχα ένα έντονο αίσθημα οργής, ότι όλη αυτή η κατάσταση είναι άδικη. Είναι άδικη για τους κανονικούς ανθρώπους, για όλο τον κόσμο. Η ιστορία του Γκιλγκαμές ήταν η αρχική, η βασική πηγή έμπνευσης, στην οποία και εστιάσαμε. Γιατί παρόλο που είναι η αρχαιότερη ιστορία, αντανακλά τον κόσμο μας σήμερα. Το δεύτερο στοιχείο που με απασχολεί τα τελευταία χρόνια από τότε που γεννήθηκε η κόρη μου είναι η κλιματική αλλαγή και η σχέση μας με την φύση. Πώς έχει εξελιχθεί, υπό την έννοια ότι έχουμε αποκοπεί από την φύση, λόγω της απληστίας μας για εξουσία και έλεγχο. Γιατί έχουμε την ακόρεστη επιθυμία να αποκτήσουμε ολοένα και περισσότερα. Να βιάζουμε τη γη, χωρίς να της επιστρέφουμε τίποτε, χωρίς να της επιτρέπουμε να αναπνεύσει, χωρίς να είμαστε σε διάλογο με την φύση. Αυτά τα χαρακτηριστικά τα συναντούμε στο έπος του Γκιλγκαμές, όπου τελικά η φύση παίρνει την εκδίκησή της για τα κακά που της προξένησε αυτός ο σκληρός βασιλιάς.

-Μοιάζει τρομερά επίκαιρο και σήμερα, αν αναλογιστούμε την πανδημία και τον κορονοϊό.

Κανείς μας δεν φανταζόταν, όταν δημιουργούσαμε αυτό το έργο, ότι θα κάνει την εμφάνισή του ο κορονοϊός ή ότι θα υπάρξει πανδημία. Ότι αυτή η αόρατη δύναμη θα γονάτιζε όλη την ανθρωπότητα. Δυστυχώς έτσι έγινε και οι ανθρώπινες απώλειες ήταν πραγματικά τεράστιες. Αυτό είναι κάτι που βρίσκουμε και στο έπος. Μου φάνηκε λοιπόν πολύ επίκαιρο για μένα να χρησιμοποιήσω αυτή την αφήγηση για να μιλήσω για τα θέματα που με απασχολούσαν εκείνη την περίοδο, σε συνεργασία με τη δραματουργό και τους χορευτές μου.

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
«Outwitting the Devil - Ξορκίζοντας το κακό»Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

-Αναπολώντας το παρελθόν του, τα λάθη που έκανε, το κακό που προξένησε τι κάνει ο Γκιλγκαμές;

Στο δικό μου έργο δεν κάνει απολύτως τίποτε. Παραμένει αδρανής. Δεν προβαίνει σε καμιά δράση. Εάν δεν κάνουμε κάτι για τα λάθη μας, θα καταλήξουμε σαν τον Γκιλγκαμές. Τον ηλικιωμένο Γκιλγκαμές. Θα βλέπουμε τον κόσμο μας, όπως αυτός είναι σήμερα, να οδεύει στην καταστροφή, στο απόλυτο μηδέν. Γιατί αυτό που δεν καταλαβαίνουμε συχνά, που δεν υπάρχει στην εκπαίδευσή μας είναι ότι η Γη ήταν εδώ δισεκατομμύρια χρόνια πριν από μας και θα βρίσκεται εδώ εκατομμύρια χρόνια μετά από μας. Το ερώτημα είναι αν θέλουμε να δράσουμε τώρα. Αν θέλουμε να είμαστε μέρος αυτού του κόσμου. Είμαστε φιλοξενούμενοι σ’ αυτόν τον κόσμο. Κάναμε ένα λάθος πριν πολλά χρόνια, όταν πιστέψαμε ότι δεν είμαστε φιλοξενούμενοι, αλλά ότι ελέγχουμε τη φύση. Είμαστε φιλοξενούμενοι σε αυτόν τον πλανήτη, στον βαθμό που είναι και τα άλλα είδη. Η απληστία μας και η πείνα μας για εξουσία μας οδήγησε να εξαλείφουμε άλλα είδη. Στο τέλος έχουμε γίνει οι ίδιοι καρκίνος για μας. Έχουμε γίνει ο διάβολος. Και η Γη θα μας εκδιώξει. Ο κορονοϊός είναι μια ένδειξη αυτού που θα συμβεί.

-Άρα θέλετε η παράσταση να λειτουργήσει ως ένας κώδωνας κινδύνου για την ανθρωπότητα;

Ναι ακριβώς!

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
Outwitting the DevilJean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

-Ποιο είναι το μήνυμα στους θεατές της παράστασης;

Το μήνυμα είναι ότι συνεχίζουμε να κάνουμε τα ίδια λάθη. Αν δεν σπάσουμε αυτόν τον φαύλο κύκλο, αν δεν μετακινηθούμε από το πατριαρχικό στο μητριαρχικό σύστημα, αν δεν αρχίσουμε να ακούμε τότε δεν υπάρχει ελπίδα. Επισημαίνω συχνά ότι έχουμε απολέσει την τέχνη του να ακούμε. Ειδικά από την στιγμή που η τεχνολογία έγινε η βασική μορφή ανθρώπινης επικοινωνίας. Αν αλλάξετε τη σειρά των γραμμάτων στη λέξη listen (ακούω), προκύπτει η λέξη silent (σιωπή). Για να μπορέσουμε να ακούσουμε, έχουμε ανάγκη από σιωπή μέσα στο κεφάλι μας. Υπάρχει πολύς λευκός θόρυβος γύρω μας. Έχουμε απολέσει την τέχνη να ακούμε τη φύση. Δεν καταλαβαίνουμε λοιπόν τα λάθη μας. Εάν θέλουμε ένα μέλλον, στο οποίο να συμμετέχουμε και να μπορούμε να αισθανθούμε μια κάποια ευτυχία, πρέπει να ακούσουμε και να δράσουμε στα μηνύματα που μας στέλνει ο πλανήτης ξανά και ξανά και ξανά.

-Συνηθίζετε να συνδυάζετε διαφορετικά στυλ χορού στις παραγωγές σας. Ποιο είναι το χορευτικό στίγμα αυτής της παραγωγής;

Οι χορευτές που συμμετέχουν σ’ αυτή την παράσταση έχουν εντελώς διαφορετική χορευτική προέλευση και εκπαίδευση. Έχουμε χορευτές εξειδικευμένους στον ινδικό κλασικό χορό Bharata Natyam, στο street dance, σύγχρονο χορό, μπαλέτο, νεοκλασικό χορό. Αυτό που κάνω είναι να φέρνω κοντά τις διαφορετικές γλώσσες. Δεν με ενδιαφέρει ο συνδυασμός τους, αλλά η τοποθέτησή τους στον ίδιο χώρο. Εκεί σχεδιάζουμε όλοι μαζί μια κοινή διαδρομή, αποκτούμε μια κοινή πρόθεση. Ανεξάρτητα από την καταγωγή μας και το πολιτιστικό μας πλαίσιο, οι συντελεστές αυτού του έργου έχουμε ως άνθρωποι κοινά αισθήματα. Υπό μια έννοια λοιπόν, αυτό είναι που εγώ κάνω: φέρνω κοντά τις διαφορετικές παραδόσεις και κουλτούρες, όχι γιατί με ενδιαφέρουν. Αυτό που ψάχνω είναι πώς ανακαλύπτουμε τα κοινά μας στοιχεία, τα καθολικά ανθρώπινα στοιχεία, μέσα από τις διαφορετικές γλώσσες.

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
Akram KhanJean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

-Παρατηρώντας τι συμβαίνει αυτή την στιγμή στον πλανήτη, ποιο είναι το στοιχείο που λείπει από την ανθρωπότητα για να αλλάξει την κατάσταση; Η αλληλεγγύη;

Ναι συμφωνώ μαζί σας ότι η αλληλεγγύη είναι κάτι βασικό. Το βασικότερο όμως κατά τη γνώμη μου είναι η ενσυναίσθηση. Υπάρχει έλλειψη ενσυναίσθησης. Έχουμε χάσει την ικανότητά μας να αντιλαμβανόμαστε τα συναισθήματα των άλλων. Αυτή είναι τεράστια έλλειψη. Μια τεράστια απώλεια για την ανθρωπότητα. Πώς μπορούμε να καταλάβουμε τι σημαίνει δίνω ζωή σε ένα μωρό, εάν δεν έχουμε ενσυναίσθηση γι’ αυτό το γεγονός; Μόνο μια μάνα, που γεννά ένα μωρό, μπορεί να καταλάβει τι σημαίνει. Εμείς οι υπόλοιποι δεν μπορούμε να γεννήσουμε. Γι’ αυτό πρέπει να προσπαθούμε να το κατανοήσουμε νοητικά και συναισθηματικά, να μπούμε στη θέση της, να έχουμε ενσυναίσθηση γι’ αυτή την πράξη. Πώς γίνεται να καταλάβουμε τι σημαίνει να μην έχεις πατρίδα, να μην έχεις σπίτι και να ζεις μακριά, επειδή εκεί υπάρχει πόλεμος και κινδυνεύεις, αν δεν μπούμε νοητικά στην κατάσταση των μεταναστών; Αν δεν προσπαθούμε να συναισθανθούμε τι σημαίνει να είσαι πρόσφυγας, που δεν θέλεις να ζεις σε μια άλλη χώρα, αλλά αναγκάζεσαι από τις συνθήκες για να επιβιώσεις; Αν δεν προσπαθήσουμε πραγματικά να καταλάβουμε αυτούς τους ανθρώπους, δεν θα μάθουμε ποτέ πώς αισθάνονται πραγματικά και δεν θα συνειδητοποιήσουμε τη ρίζα του προβλήματος. Διότι στο τέλος, όλοι μας θα γίνουμε μετανάστες αν δεν κατανοήσουμε κάτι πολύ απλό: αν κάποιοι ανάμεσά μας δεν είναι καλά, τότε όλοι μας δεν είμαστε καλά. Θα «αρρωστήσουμε» κι εμείς κάποια στιγμή. Αν δεν συνειδητοποιήσουμε τι συμβαίνει στον πλανήτη και ότι αυτό μας αφορά άμεσα, τότε σύντομα θα υποστούμε τις συνέπειες, που πολλοί πιστεύουν ότι δεν θα τους αγγίξουν ποτέ. Και αυτό αφορά και τους ισχυρούς και τους πλούσιους. Άλλωστε βλέπετε τι συμβαίνει στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, όσον αφορά στην κλιματική κρίση.

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
Outwitting the DevilJean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

-Αυτό δεν είναι ένα καλό μάθημα που μας έμαθε πολύ καλά ο κορονοϊός;

Διαφωνώ! Στην πανδημία, οι πλούσιοι έγιναν πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι. Για να σας δώσω να το καταλάβετε καλύτερα: εγώ είχα την δυνατότητα να είμαι απομονωμένος, κλεισμένος στο σπίτι μου. Αλλά πώς κάποιος Ινδός που ζει στον ίδιο χώρο με άλλες οικογένειες μπορεί να απομονωθεί για να προστατευθεί από τον ιό; Άρα η δυνατότητα της απομόνωσης είναι προνόμιο κάποιων στον πλανήτη. Εγώ παραπονιέμαι που έπρεπε να κλειστώ στο σπίτι, αλλά είχα το προνόμιο να έχω το δικό μου χώρο και να απομονωθώ με την οικογένειά μου. Άρα όλοι επηρεαστήκαμε από την πανδημία, οι κανονικές μας ζωές άλλαξαν, αλλά σε διαφορετικό βαθμό για τον καθένα.

-Πώς βιώσατε αυτή την περίοδο;

Όπως σας είπα ήμουν προνομιούχος. Μπορούσα να είμαι σπίτι μου και να είμαι σε δημιουργική διαδικασία με τους συνεργάτες μου, χάρη στο zoom. Στενοχωριέμαι όμως για φίλους που δουλεύουν ως freelancers. Αυτοί αντιμετώπισαν πολύ πιο σοβαρά θέματα και πάλεψαν πολύ όλη αυτή την περίοδο, διότι εξαρτώνταν από τις ζωντανές παραστάσεις. Έχω είχα την κρατική επιχορήγηση και την οικονομική στήριξη της πολιτείας. Όσες ομάδες και θεσμοί υποστηρίζονταν οικονομικά από την κυβέρνηση, δεν είχαν μεγάλο πρόβλημα. Είχαν βέβαια απώλειες και έπρεπε να απολύσουν κόσμο. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες όμως δεν μπορούσαν να κάνουν απολύτως τίποτε. Είναι καλλιτέχνες που κάνουν καταπληκτική δουλειά, αλλά δεν λαμβάνουν καμιά επιχορήγηση. Ήταν τρομερό αυτό που συνέβη σ’ αυτούς τους ανθρώπους, αυτή την περίοδο που δεν υπήρχαν ζωντανά θεάματα. Ήταν κάτι πολύ δύσκολο να το χωνέψεις.

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

AKRAM KHAN COMPANY

Καλλιτεχνικός Διευθυντής / Χορογράφος Akram Khan

Δραματουργός Ruth Little

Σχεδιασμός φωτισμού Aideen Malone

Visual Designer Tom Scutt

Πρωτότυπη Μουσική Σύνθεση / Ηχητικός σχεδιασμός Vincenzo Lamagna

Ενδυματολόγος / Κοστούμια Kimie Nakano

Κείμενο Jordan Tannahill

Χορευτές Pallavi Anand, Luke Jessop, Jasper Narvaez, Louis T. Partridge, Elpida Skourou,

François Testory

Οργάνωση και Εκτέλεση παραγωγών Farooq Chaudhry

Photos by Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21

Συμπαραγωγοί: Théâtre de Namur – Centre Scénique, CENTRAL – Centre Culturel de La Louvière, Festival d’Avignon, Théâtre de la Ville – Paris, Sadler’s Wells London, La Comédie de Clermont-Ferrand – 4cene nationale, COLOURS International Dance Festival 2019 – Stuttgart, Attiki Cultural Society, Athens

Jean Luis Fernandez
Outwitting the DevilJean Luis Fernandez

INFO

Outwitting the Devil Akram Khan Company

Ηρώδειο 28 Σεπτεμβρίου

Εισιτήρια – Πληροφορίες:

https://www.viva.gr/tickets/festival/theater/akram-khan-outwittingthe-devil/

https://www.ticketservices.gr/event/akram-khan-outwitting-the-devil/

Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης 5 Οκτωβρίου στο πλαίσιο των Δημητρίων

ΤΙΜΕΣ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ

Διακεκριμένη ζώνη: 100€

Α ζώνη: 85€

Β ζώνη: 70€

Γ ’ ζώνη: 60€

Δ’ ζώνη: 50€

Ε’ ζώνη: 40€

ΣΤ’ ζώνη: 30€

Ζ’ ζώνη: 15€

ΑΜΕΑ: 10€

Πληροφορίες για την παραγωγή: 210 7225469, 6944754242

Jean Luis Fernandez, Schrittmacher’21
Outwitting the DevilJean Luis Fernandez, Schrittmacher’21