Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

Κλίμα: Η απεξάρτηση της Σιλεσίας από τον άνθρακα

euronews_icons_loading
Κλίμα: Η απεξάρτηση της Σιλεσίας από τον άνθρακα
Πνευματικά Δικαιώματα  euronews
Από Euronews

Η Σιλεσία της νοτιοδυτικής Πολωνίας, γνωστή για τα μεγάλα αποθέματα γαιανθράκων, βρίσκεται σε διαδικασία «πράσινης μετάβασης». Καθώς η χώρα συνεχίζει να εξαρτάται από το λιγνίτη, το κλείσιμο των ανθρακωρυχείων είναι μεγάλη πρόκληση. «Πράσινη μετάβαση» δεν σημαίνει μόνο ενεργειακή μετάβαση, αλλά και βιομηχανική. Ο Πιοτρ Κουτσέρα, δήμαρχος της πόλης Ρίμπνικ, εφαρμόζει εδώ και χρόνια «πράσινες» αλλαγές, αλλά τονίζει πως οι δήμοι της Σιλεσίας χρειάζονται στήριξη.

«Χωρίσαμε τις δραστηριότητές μας σε τρία κομμάτια. Το πρώτο είναι η παιδεία, το δεύτερο η διαδικασία επιδοτήσεων, και τέλος η επιβολή προστίμων που προκύπτουν, μεταξύ άλλων, από το ψήφισμα κατά της αιθαλομίχλης. Σήμερα σαφώς και προσδοκούμε ευρωπαϊκά και κυβερνητικά κονδύλια. Η τοπική κυβέρνηση δεν μπορεί να το χειριστεί μόνη της», λέει ο Κουτσέρα.

Πέρυσι η εξόρυξη λιθάνθρακα στην Πολωνία ανήλθε σε πάνω από 54 εκατομμύρια τόνους και οι πωλήσεις σε σχεδόν 53 εκατομμύρια τόνους. Για θέρμανση καταναλώνονται περίπου 26 εκατομμύρια τόνοι, οι μισοί από νοικοκυριά. Από το σύνολο των γαιανθράκων που χρησιμοποιούνται από τα νοικοκυριά σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Πολωνία καίει το 87%.

Η Ενριέτα είναι 72 ετών, συνταξιούχος. Ζει μόνη και έχει προβλήματα υγείας. Θέλει να ζει σε ένα υγιές περιβάλλον. Προς το παρόν χρησιμοποιεί γαιάνθρακες για θέρμανση, αλλά έχει πάρει δάνειο για να συμμορφωθεί με τους νέους, πράσινους κανονισμούς.

«2400 ζλότι για να πληρώσω για όλα, να τα φροντίσω όλα. Και τα καύσιμα μαθαίνω ότι ακριβαίνουν κάθε μέρα, πάνω από 1000 ζλότι ο τόνος, και χρειάζομαι ένα τόνο το μήνα. Άρα για να πληρώσω για φάρμακα, 1000 ζλότι, συν 600, συν το δάνειο, η σύνταξή μου δε φτάνει», λέει.

Είναι πολλοί σταν την Ενριέτα που δυσκολεύονται να πληρώσουν την πράσινη μετάβαση. Οι ανθρακωρύχοι της Πολωνίας, που θέλουν να κρατήσουν τη βιομηχανία ζωντανή, προβλέπουν ενεργειακή κρίση αν η μετάβαση από τον άνθρακα γίνει πολύ γρήγορα.

«Φοβάμαι ότι από αυτό τον χειμώνα θα φανεί πως η Πολωνία χωρίς άνθρακα δεν έχει ακόμα πολλές εναλλακτικές. Είναι ήδη βέβαιο ότι θα έχουμε κρίση. Η Πολωνία δεν είναι προετοιμασμένη για τέτοιες δραστικές αλλαγές στο ενεργειακό σύστημα της χώρας. Οι τιμές των καυσίμων σήμερα δείχνουν πως ο Πολωνοί πολύ απλά δεν θα μπορούν να πληρώσουν για την ενέργεια», λέει ο συνδικαλιστής Ραφάλ Γεντβάμπνι.

Παρά τις «πράσινες» αλλαγές, φαίνεται πως η Σιλεσία αλλά και ολόκληρη η χώρα δεν είναι πλήρως έτοιμες για το κλείσιμο των ορυχείων. Ο υφυπουργός Κλίματος δεσμεύεται ότι η πράσινη μετάβαση στην Πολωνία θα πάει καλά, αλλά εντοπίζει προκλήσεις στη διασφάλιση ενεργειακής σταθερότητας χωρίς τον άνθρακα.

«Είμαι αισιόδοξος για τη μετάβαση και το δρόμο που ακολουθούμε, ακόμα κι αν χρειαστεί να αποδεχθούμε, εν μέρει, ενέργεια βασιζόμενη στον άνθρακα, με προηγμένες τεχνολογίες και χωρίς την έκλυση ρύπων στο περιβάλλον, μέχρι η Πολωνία να αναδιαμορφώσει το σύστημά της με βάση την πυρηνική ενέργεια, και το φυσικό αέριο ως μεταβατικό καύσιμο. Μέχρι τότε θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε συμβατική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με βάση τον άνθρακα», εξήγησε ο Ιρένεους Ζίσκα.

«Πέρυσι, τα ορυχεία της Πολωνίας παρήγαγαν περίπου 7,2 εκατομμύρια τόνους λιθάνθρακα λιγότερους σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Και οι πωλήσεις της πρώτης ύλης μειώθηκαν σε ετήσια βάση κατά περίπου 5,4 εκατομμύρια τόνους. Η παραγωγή μειώθηκε κατά σχεδόν 12% και οι πωλήσεις κατά 9%. Ωστόσο, παρά τις μειώσεις, η βιομηχανία άνθρακα έχει σταθερή θέση στην Πολωνία και δημιουργεί θέσεις εργασίας για πολλούς Πολωνούς, οι οποίοι, ειδικά στην περιοχή της Σιλεσίας, δεν έχουν πολλές εναλλακτικές», μεταδίδει η απεσταλμένη του euronews, Μαγκνταλένα Χοντόβνικ.