Συνολικά, οι γυναίκες χάνουν περίπου 75 εκατομμύρια χρόνια υγιούς ζωής ετησίως. Ισοδυναμεί με μια εβδομάδα υγείας που χάνει κάθε γυναίκα, σύμφωνα με νέα έκθεση.
Οι γυναίκες και τα κορίτσια αποτελούν το 49% του παγκόσμιου πληθυσμού και, ενώ ζουν περισσότερο από τους άνδρες, περνούν κατά 25% μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους σε κακή υγεία ή με αναπηρία.
Κι όμως, οι επενδύσεις στην υγεία των γυναικών παραμένουν δυσανάλογα χαμηλές και περιορίζονται σε λίγους θεραπευτικούς τομείς.
Η υγεία των γυναικών λαμβάνει μόλις 6% των συνολικών ιδιωτικών επενδύσεων στην υγεία, ενώ οι εταιρείες που εστιάζουν αποκλειστικά στην υγεία των γυναικών προσελκύουν κάτω από 1%, σύμφωνα με νέα έκθεση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF) και της Boston Consulting Group (BCG).
«Η ισότητα των φύλων έχει προχωρήσει, όμως το χάσμα στα αποτελέσματα υγείας μεταξύ ανδρών και γυναικών παραμένει σημαντικό», έγραψαν στην έκθεση η Trish Stroman από τη BCG και ο Shyam Bishen από το WEF.
Στην τεχνολογία υγείας, το χάσμα είναι μεγαλύτερο. Ανάλυση της διεθνούς χρηματοοικονομικής εταιρείας Alantra έδειξε ότι οι εταιρείες υγείας που αφορούν τις γυναίκες απορρόφησαν μόλις 2% των 41,2 δισ. δολαρίων (35,1 δισ. ευρώ) σε χρηματοδότηση venture capital στην τεχνολογία υγείας το 2023.
Έρευνα της BCG έδειξε ότι ο σωστός προσυμπτωματικός έλεγχος και η καλύτερη φροντίδα για τις γυναίκες στις ΗΠΑ, εστιάζοντας μόνο σε τέσσερις παθήσεις: την εμμηνόπαυση, την οστεοπόρωση, τη νόσο Αλτσχάιμερ και τις καρδιαγγειακές νόσους, θα μπορούσαν να απελευθερώσουν πάνω από 100 δισ. δολάρια (85 δισ. ευρώ) σε αξία αγοράς.
Ο περιορισμένος όγκος επενδύσεων, σε συνδυασμό με τον σχεδιασμό της έρευνας, τα κλινικά δεδομένα και την πρόσβαση στη φροντίδα, συνεχίζει να παγιώνει αυτό το χάσμα. «Το αποτέλεσμα δεν είναι μόνο ένα έλλειμμα στη δημόσια υγεία, αλλά και μια αναποτελεσματικότητα της αγοράς σε ιστορική κλίμακα», αναφέρει η έκθεση.
Δυσανάλογο βάρος ασθενειών
Πολλές ασθένειες επηρεάζουν τις γυναίκες με μοναδικό, διαφορετικό και δυσανάλογο τρόπο. Οι γυναίκες υποφέρουν από καταστάσεις ειδικές ως προς το φύλο, όπως η ενδομητρίωση, η εμμηνόπαυση, το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και ορισμένοι καρκίνοι.
Συνολικά, οι γυναίκες χάνουν περίπου 75 εκατομμύρια χρόνια υγιούς ζωής κάθε χρόνο, που ισοδυναμεί με μία εβδομάδα υγείας χαμένη ανά γυναίκα ετησίως, σύμφωνα με την έκθεση.
Πέντε καταστάσεις ειδικές ως προς το φύλο – ενδομητρίωση, μητρική υγεία, προεμμηνορροϊκό σύνδρομο (PMS), εμμηνόπαυση και καρκίνος τραχήλου της μήτρας – αντιστοιχούν στο 14% του γυναικείου φορτίου νόσων αλλά έχουν λάβει λιγότερο από 1% της σχετικής ερευνητικής χρηματοδότησης τα τελευταία χρόνια.
Οι γυναίκες στο περιθώριο της χρηματοδότησης της υγείας
Υπάρχει σαφής ασυμφωνία ανάμεσα στις ροές χρηματοδότησης του ιδιωτικού τομέα και το φορτίο ασθενειών, σύμφωνα με τη νέα έκθεση.
Μεταξύ 2020 και 2025, η συνολική χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα στην υγεία ανήλθε σε 2,87 τρισ. δολάρια (2,45 τρισ. ευρώ). Από αυτά, η υγεία των γυναικών έλαβε 175 δισ. δολάρια (149 δισ. ευρώ), δηλαδή 6%.
Η χρηματοδότηση παραμένει έντονα συγκεντρωμένη στην αναπαραγωγική υγεία, τους γυναικολογικούς καρκίνους και τη μητρική φροντίδα, που αντιστοιχούν περίπου στο 80% των καταγεγραμμένων χρηματοδοτικών γεγονότων και στο 90% των καταγεγραμμένων κεφαλαίων την περίοδο 2020-2025.
Αντίθετα, παθήσεις με υψηλή συχνότητα που είναι ειδικές για τις γυναίκες, όπως η ενδομητρίωση, η εμμηνόπαυση, το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και η υγεία της εμμήνου ρύσεως, αντιπροσωπεύουν λιγότερο από 2% του καταγεγραμμένου προϋπολογισμού για την υγεία των γυναικών.
Αν συνυπολογίσουμε θεραπευτικούς τομείς που επηρεάζουν τις γυναίκες διαφορετικά και δυσανάλογα, όπως η ψυχική υγεία, οι ενδοκρινικές και οι καρδιαγγειακές παθήσεις, η ανισότητα είναι ακόμη πιο εμφανής.
Συνολικά σε αυτούς τους τομείς, μόλις περίπου 1% των καταγεγραμμένων χρηματοδοτικών γεγονότων και ακόμη λιγότερο από αυτό των καταγεγραμμένων ροών κεφαλαίων κατευθύνθηκε στην υγεία των γυναικών.
Πώς προχωράμε
Η έκθεση αναγνωρίζει την ισχυρή τεκμηρίωση ως τον βασικό μοχλό για την τόνωση της καινοτομίας και των επενδύσεων.
Η αξιοποίηση του πλήρους δυναμικού της υγείας των γυναικών θα απαιτήσει στοχευμένη, διατομεακή ηγεσία.
Για να εντοπιστούν επενδυτικές ευκαιρίες βασισμένες σε τεκμήρια, είναι απαραίτητη η βαθύτερη κατανόηση των παθήσεων που αφορούν τις γυναίκες, κάτι που προϋποθέτει να μελετώνται, να ερευνώνται και να αναλύονται σε κλινικές δοκιμές.
Η πραγματικότητα όμως δείχνει ότι αυτό είναι πιο εύκολο να ειπωθεί παρά να γίνει.
Παρά τις ρυθμιστικές επιταγές και τις πολιτικές πρωτοβουλίες, οι γυναίκες εξακολουθούν να υποεκπροσωπούνται συστηματικά στις κλινικές δοκιμές σε μεγάλες κατηγορίες ασθενειών.
Ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ, αναλύοντας 1.433 κλινικές δοκιμές με 302.664 συμμετέχοντες, διαπίστωσαν ότι οι γυναίκες αποτελούσαν κατά μέσο όρο μόλις το 41,2% των συμμετεχόντων, ποσοστό χαμηλότερο από την παρουσία τους στις περισσότερες πληθυσμιακές ομάδες των ασθενειών.
Κι όμως, η πορεία δεν τελειώνει εκεί.
«Η πρόκληση είναι ότι πρέπει να μεταφράσεις την επιστήμη και τα τεκμήρια σε πολιτική, και έπειτα την πολιτική σε πιλοτικές εφαρμογές, και αυτές σε κλιμακώσιμη υλοποίηση», είπε η Sania Nishtar από τη Gavi, the Vaccine Alliance, σε πάνελ για την υγεία των γυναικών στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός το 2026.
Πρόσθεσε ότι η καινοτομία πρέπει να συνοδεύεται από ικανότητα υλοποίησης και, αν δεν υπάρχει αυτή η ικανότητα και η βιώσιμη χρηματοδότηση, δεν μπορείς να αξιοποιήσεις τις καινοτομίες για τον αντίκτυπο που προορίζονται να έχουν.