Το τζετ λαγκ μπορεί να χαλάσει κάθε ταξίδι, αλλά ειδικοί λένε ότι ο σωστός προγραμματισμός πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την πτήση βοηθά τους ταξιδιώτες να προσαρμόζονται πιο γρήγορα.
Είτε ταξιδεύετε για δουλειά είτε ξεκινάτε για ένα ταξίδι «μια φορά στη ζωή», ελάχιστα πράγματα μπορούν να χαλάσουν ένα μακρινό αεροπορικό ταξίδι πιο γρήγορα από το τζετ λαγκ.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η διέλευση από πολλές ζώνες ώρας απορρυθμίζει τον φυσικό κιρκαδικό ρυθμό του οργανισμού, με αποτέλεσμα να παλεύετε με κούραση, κακό ύπνο, πνευματική θολούρα και μειωμένη συγκέντρωση ακριβώς τη στιγμή που θέλετε να απολαύσετε όσο γίνεται περισσότερο τον προορισμό σας.
Αν και το τζετ λαγκ δεν μπορεί πάντα να αποφευχθεί, οι ειδικοί στον ύπνο και οι ταξιδιωτικοί σύμβουλοι επισημαίνουν ότι υπάρχουν απλοί, τεκμηριωμένοι τρόποι για να μειώσετε τις επιπτώσεις του. Από την προσαρμογή του προγράμματος ύπνου πριν από την αναχώρηση και τον σωστό χρονισμό της έκθεσής σας στο φως της ημέρας, μέχρι την επαρκή ενυδάτωση, τον προγραμματισμό των γευμάτων και ακόμη και τη χρήση ειδικών εφαρμογών, όλα μπορούν να βοηθήσουν το σώμα σας να προσαρμοστεί πιο γρήγορα στη νέα ζώνη ώρας.
Ορισμένες αεροπορικές εταιρείες εισάγουν επίσης προγράμματα ευεξίας εν πτήσει, ειδικά σχεδιασμένα για να αντιμετωπίζουν τις επιπτώσεις των μεγάλων πτήσεων.
Αυτές είναι οι συστάσεις των ειδικών για να αναρρώσετε πιο γρήγορα και να αρχίσετε να απολαμβάνετε το ταξίδι σας νωρίτερα.
Τι είναι το τζετ λαγκ;
Το τζετ λαγκ είναι μια προσωρινή διαταραχή του εσωτερικού βιολογικού ρολογιού ή κιρκαδικού ρυθμού, που εμφανίζεται όταν ταξιδεύετε γρήγορα διασχίζοντας πολλές ζώνες ώρας.
Ενώ το ρολόι σας προσαρμόζεται αμέσως, το σώμα σας χρειάζεται περισσότερο χρόνο για να συγχρονιστεί με τον τοπικό κύκλο ημέρας-νύχτας, με αποτέλεσμα να νυστάζετε την ημέρα, να είστε ξύπνιοι τη νύχτα και να δυσκολεύεστε να συγκεντρωθείτε. Άλλα συνηθισμένα συμπτώματα είναι η ευερεθιστότητα, τα πεπτικά προβλήματα και η μειωμένη εγρήγορση.
Όσο περισσότερες ζώνες ώρας διασχίζετε, τόσο πιο έντονα μπορεί να είναι τα συμπτώματα, με τα ταξίδια προς ανατολάς να είναι συνήθως πιο δύσκολο να τα συνηθίσει κανείς από ό,τι οι πτήσεις προς δυσμάς, επειδή απαιτούν το «προχώρημα» και όχι την καθυστέρηση του βιολογικού ρολογιού.
Πώς να προλάβετε το τζετ λαγκ
Παρότι είναι δύσκολο να αποφύγετε εντελώς το τζετ λαγκ, οι ειδικοί στον ύπνο τονίζουν ότι η προετοιμασία πριν από το ταξίδι, οι σωστές επιλογές κατά τη διάρκεια της πτήσης και η γρήγορη προσαρμογή με την άφιξη μπορούν να μειώσουν σημαντικά τις επιπτώσεις του.
Η καλή ενυδάτωση, η προτεραιότητα στον ύπνο και η έκθεση στο φυσικό φως της ημέρας στον προορισμό σας είναι μερικοί από τους πιο απλούς τρόπους για να βοηθήσετε το σώμα σας να επαναρυθμίσει τον κιρκαδικό ρυθμό και να ανακάμψει πιο γρήγορα.
Μερικοί τρόποι για να προλάβετε το τζετ λαγκ:
- Προσαρμόστε σταδιακά τις ώρες ύπνου και των γευμάτων σας πριν ταξιδέψετε.
- Κοιμηθείτε τουλάχιστον επτά ώρες τις ημέρες πριν από την αναχώρηση.
- Μείνετε καλά ενυδατωμένοι πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την πτήση σας.
- Προσαρμόστε τον ύπνο σας στο αεροπλάνο ώστε να συμβαδίζει με την τοπική ώρα ύπνου στον προορισμό σας.
- Ρυθμίστε το ρολόι σας στην ώρα του προορισμού μόλις επιβιβαστείτε.
- Περιορίστε το αλκοόλ και την καφεΐνη, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της πτήσης και πριν τον ύπνο.
- Κάντε τακτικά βόλτες στην καμπίνα και φορέστε κάλτσες συμπίεσης στις μεγάλες πτήσεις.
- Περάστε χρόνο σε εξωτερικούς χώρους με φυσικό φως της ημέρας μετά την άφιξή σας.
- Αποφύγετε τους μεγάλους μεσημεριανούς ύπνους και μείνετε ξύπνιοι μέχρι την τοπική ώρα για ύπνο.
- Στο ταξίδι της επιστροφής, αρχίστε να επαναφέρετε τον οργανισμό σας στη ζώνη ώρας του σπιτιού σας πριν πετάξετε.
Συμβουλές γιατρού: ύπνος, τσίχλα και ενυδάτωση
Η γιατρός Megha Pancholi, γενική ιατρός στο Boots Online Doctor (πηγή στα Αγγλικά), μοιράζεται τις βασικές της συμβουλές για να παραμείνετε υγιείς στα ταξίδια. Από την προσαρμογή του ύπνου μέχρι τις κάλτσες συμπίεσης, αυτά είναι όσα προτείνει:
- Προσαρμόστε το πρόγραμμα ύπνου σας δύο με τρεις ημέρες πριν ταξιδέψετε: «Για να μειώσετε τις επιπτώσεις του τζετ λαγκ, προσπαθήστε να ξεκουραστείτε καλά πριν από το ταξίδι και αρχίστε να μετατοπίζετε σταδιακά το ωράριο ύπνου σας μερικές ημέρες νωρίτερα, ώστε να ευθυγραμμιστεί περισσότερο με τη ζώνη ώρας του προορισμού σας. Στην πτήση, προσπαθήστε να κοιμηθείτε όταν είναι νύχτα στον προορισμό και, μόλις φτάσετε, περάστε χρόνο στο φυσικό φως της ημέρας για να βοηθήσετε το σώμα σας να επαναρυθμιστεί.»
- Βάλτε τσίχλα στη χειραποσκευή σας για να αποφύγετε το «airplane ear»: «Πολλοί άνθρωποι αισθάνονται βουλωμένα αυτιά ή ήπιο πόνο στα αυτιά κατά τη διάρκεια των πτήσεων – το λεγόμενο 'airplane ear' – που οφείλεται στις μεταβολές της πίεσης ανάμεσα στο μέσο αυτί και την καμπίνα. Το μάσημα τσίχλας, η κατάποση ή το χασμουρητό μπορούν να βοηθήσουν στην εξισορρόπηση της πίεσης και στην ανακούφιση της ενόχλησης. Αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο κατά την απογείωση και την προσγείωση, όταν οι αλλαγές πίεσης είναι πιο έντονες.
- Γεμίστε το παγούρι σας πριν την επιβίβαση για να μείνετε ενυδατωμένοι: «Η αφυδάτωση είναι συχνή στις μεγάλες πτήσεις, καθώς ο αέρας στην καμπίνα είναι πολύ πιο ξηρός από ό,τι έχουμε συνηθίσει στο έδαφος. Αυτό σημαίνει ότι ο οργανισμός χάνει περισσότερα υγρά μέσω της αναπνοής και του δέρματος. Η καλή ενυδάτωση είναι σημαντική ώστε το σώμα σας να λειτουργεί όσο γίνεται καλύτερα κατά το ταξίδι, γι’ αυτό προσπαθήστε να πίνετε άφθονο νερό σε όλη τη διάρκεια της πτήσης. Τροφές πλούσιες σε νερό, όπως τα φρούτα, μπορούν επίσης να βοηθήσουν, ενώ είναι καλό να περιορίσετε το αλκοόλ και την καφεΐνη, που μπορεί να επιδεινώσουν την αφυδάτωση. Πολλοί επιλέγουν επίσης να έχουν μαζί τους μια ενυδατική κρέμα ή ένα σπρέι προσώπου, ώστε να διατηρούν το δέρμα τους πιο φρέσκο κατά την πτήση.»
- Μη ξεχάσετε να βάλετε κάλτσες συμπίεσης στη χειραποσκευή σας: «Η παρατεταμένη ακινησία στην πτήση μπορεί να προκαλέσει πρήξιμο στους αστραγάλους ή αίσθημα βάρους στα πόδια, ιδίως στα μεγάλα ταξίδια. Αυτό συμβαίνει επειδή η κυκλοφορία του αίματος επιβραδύνεται και υγρά συσσωρεύονται στα κάτω άκρα. Οι κάλτσες συμπίεσης βοηθούν στη βελτίωση της κυκλοφορίας και στη μείωση της ενόχλησης. Είναι καλή επιλογή για κάθε επιβάτη σε πτήση μεγάλων αποστάσεων και ιδιαίτερα χρήσιμες για άτομα που είναι έγκυες, μεγαλύτερης ηλικίας ή επιρρεπή σε κυκλοφορικά προβλήματα. Αν μπορείτε, προσπαθήστε επίσης να σηκώνεστε και να τεντώνετε τα πόδια σας κατά τη διάρκεια της πτήσης – ακόμη και μια σύντομη βόλτα στον διάδρομο μπορεί να κάνει διαφορά.»
Η Fiji Airways λανσάρει το FlyWell
Αναγνωρίζοντας ότι οι πτήσεις μεγάλων αποστάσεων καταπονούν σημαντικά σώμα και πνεύμα, η Fiji Airways δημιούργησε το FlyWell (πηγή στα Αγγλικά), ένα νέο πρόγραμμα ευεξίας σχεδιασμένο ώστε οι επιβάτες να φτάνουν πιο ανανεωμένοι και όχι εξαντλημένοι.
Η εμπειρία συνδυάζει πέντε «τελετουργίες» βασισμένες στην επιστήμη, που εστιάζουν στην κυκλοφορία, τον ύπνο, τη γνωστική λειτουργία, την αποκατάσταση και τη γενικότερη ευεξία στην καμπίνα, και προσφέρονται σε όλα τα στάδια του ταξιδιού, από την απογείωση μέχρι το σαλόνι της εταιρείας στη Νάντι.
Αναπτυγμένο σε συνεργασία με εξειδικευμένους συνεργάτες στον χώρο της ευεξίας, το FlyWell προσφέρει πρακτικές οδηγίες και εργαλεία υποστήριξης των ταξιδιωτών, συμβάλλοντας στη μείωση των σωματικών επιπτώσεων των μεγάλων πτήσεων και μετατρέποντας το ίδιο το ταξίδι σε μέρος της ταξιδιωτικής εμπειρίας.
Σε ορισμένες πτήσεις μεγάλων αποστάσεων μεταξύ Φίτζι και Λος Άντζελες ή Σαν Φρανσίσκο, οι επιβάτες έχουν στη διάθεσή τους συμπληρώματα συγκέντρωσης και ύπνου Magic Mind, γυαλιά Ra Optics που φιλτράρουν το μπλε φως για την υποστήριξη υγιών προτύπων ύπνου, καθώς και φορητές συσκευές Firefly Recovery που ενθαρρύνουν την κυκλοφορία του αίματος κατά τη διάρκεια της πτήσης.
Πριν από την επιστροφή, οι ταξιδιώτες που περνούν από το Fiji Airways Premier Lounge στη Νάντι μπορούν να κλείσουν συνεδρίες θεραπείας με κόκκινο φως της Vital Red Light για την αποκατάσταση, ενώ η τεχνολογία της Aires Tech έχει ενσωματωθεί στο σαλόνι, σε επιλεγμένους χώρους check-in των θέρετρων και στις εγκαταστάσεις του πληρώματος, δημιουργώντας μια πιο ήρεμη και χαλαρωτική ατμόσφαιρα σε όλη τη διάρκεια του ταξιδιού.
Κατεβάστε αυτές τις εφαρμογές για να αντιμετωπίσετε το τζετ λαγκ
Υπάρχουν αρκετές εφαρμογές που έχουν σχεδιαστεί για να βοηθούν τους ταξιδιώτες να μειώσουν τις επιπτώσεις του τζετ λαγκ.
Αναπτυγμένη με τη βοήθεια ειδικών στον ύπνο και τον κιρκαδικό ρυθμό, η εφαρμογή Timeshifter δημιουργεί εξατομικευμένα πλάνα αντιμετώπισης του τζετ λαγκ, με βάση το δρομολόγιό σας, την ηλικία και τις συνήθειες ύπνου σας. Η εφαρμογή παρέχει βήμα-βήμα συστάσεις για το πότε να κοιμηθείτε, πότε να αναζητήσετε ή να αποφύγετε το φως, πότε να καταναλώσετε καφεΐνη και, όπου ενδείκνυται, πότε να πάρετε μελατονίνη, ώστε να περιορίσετε στο ελάχιστο τις επιπτώσεις της αλλαγής ζώνης ώρας.
Η εφαρμογή Entrain, που δημιουργήθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, χρησιμοποιεί μαθηματικά μοντέλα του κιρκαδικού ρολογιού του οργανισμού για να δημιουργεί εξατομικευμένα προγράμματα έκθεσης στο φως και ύπνου. Οι χρήστες εισάγουν τα ταξιδιωτικά τους σχέδια και τα συνήθη πρότυπα ύπνου τους, και η εφαρμογή προτείνει πότε να κοιμηθούν και πότε να αναζητήσουν το φως της ημέρας, ώστε το βιολογικό τους ρολόι να προσαρμοστεί πιο γρήγορα.