Μετά από δεκαετίες το ρωσικό φυσικό αέριο σταματάει να ρέει από τους ουκρανικούς αγωγούς- Η ΕΕ έχει αναζητήσει εναλλακτικούς παρόχους
Τέλος εποχής για τις ενεργειακές προμήθειες στην Ευρώπη, καθώς το φυσικό άεριο από τη Ρωσία που έρρεε εδώ και δεκαετίες μέσω της Ουκρανίας σταματάει την Πρωτοχρονιά, με τον τερματισμό της σύμβασης μεταξύ των δύο αντιμαχόμενων χωρών.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το κλείσιμο της παλαιότερης οδού φυσικού αερίου της Ρωσίας προς την Ευρώπη τερματίζει μια δεκαετία τεταμένων σχέσεων που προκλήθηκαν από την κατάληψη της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014.
«Σταματήσαμε τη διαμετακόμιση του ρωσικού φυσικού αερίου. Αυτό είναι ένα ιστορικό γεγονός. Η Ρωσία χάνει τις αγορές της, θα υποστεί οικονομικές απώλειες. Η Ευρώπη έχει ήδη λάβει την απόφαση να εγκαταλείψει το ρωσικό φυσικό αέριο», δήλωσε ο υπουργός Ενέργειας της Ουκρανίας Γκέρμαν Γκαλούσενκο.
Η ρωσική εταιρεία Gazprom επιβεβαίωσε ότι οι εξαγωγές φυσικού αερίου μέσω της Ουκρανίας προς την Ευρώπη σταμάτησαν από τις 08:00 τοπική ώρα (05:00 ώρα Ελλάδας) την Τετάρτη.
Τα στοιχεία του διαχειριστή διαμετακόμισης φυσικού αερίου της Ουκρανίας έδειξαν ότι η Ρωσία δεν είχε ζητήσει ροή φυσικού αερίου για την 1η Ιανουαρίου 2025 μέσω του ουκρανικού αγωγού προς την Ευρώπη.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση διπλασίασε τις προσπάθειές της να μειώσει την εξάρτησή της από τη ρωσική ενέργεια μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία το 2022, αναζητώντας εναλλακτικές πηγές. Ο ρωσικός εξαγωγέας φυσικού αερίου Gazprom κατέγραψε ζημία 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων το 2024, την πρώτη του ζημία από το 1999, παρά τις εξαγωγές προς την Κίνα.
Σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, το ρωσικό φυσικό αέριο ήταν λιγότερο από το 10% των εισαγωγών φυσικού αερίου της ΕΕ το 2023. Το ποσοστό αυτό ήταν 40% το 2021.
«Η ευρωπαϊκή υποδομή φυσικού αερίου είναι αρκετά ευέλικτη ώστε να παρέχει φυσικό αέριο μη ρωσικής προέλευσης στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη μέσω εναλλακτικών οδών. Έχει ενισχυθεί με σημαντικές νέες δυνατότητες εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου από το 2022», δήλωσε η εκπρόσωπος της ΕΕ, Anna-Kaisa Itkonen.
Ωστόσο, αρκετά μέλη της ΕΕ, όπως η Σλοβακίας και η Αυστρία, συνέχισαν να εισάγουν σημαντικές ποσότητες φυσικού αερίου από τη Ρωσία.
Η ρυθμιστική αρχή ενέργειας της Αυστρίας δήλωσε ότι δεν προβλέπει καμία διαταραχή, καθώς έχει διαφοροποιήσει τις πηγές και έχει δημιουργήσει αποθέματα.
Όμως το τέλος της συμφωνίας διαμετακόμισης έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές εντάσεις με τη Σλοβακία, η οποία αποτελεί πλέον το κύριο σημείο εισόδου του ρωσικού αερίου στην ΕΕ και κέρδιζε τέλη διαμετακόμισης από τη διοχέτευση του αερίου στην Αυστρία, την Ουγγαρία και την Ιταλία. Η Σλοβακία υποστηρίζει ότι θα πληρώσει περισσότερα για εναλλακτικές διαδρομές. Η ρυθμιστική αρχή ενέργειας της χώρας ανακοίνωσε στις αρχές Δεκεμβρίου ότι οι τιμές του φυσικού αερίου για τους καταναλωτές θα αυξηθούν το 2025. Ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας,Ρόμπερτ Φίτσο δήλωσε την Τετάρτη ότι ο τερματισμός της συμφωνίας θα έχει «δραματικές» συνέπειες για τις χώρες της ΕΕ, αλλά όχι για τη Ρωσία, όπως μεταδίδει το Reuters.
Η Ρωσία μπορεί ακόμη να στείλει φυσικό αέριο στην Ουγγαρία, την Τουρκία και τη Σερβία μέσω του αγωγού TurkStream που διασχίζει τη Μαύρη Θάλασσα.
Οι αναλυτές προβλέπουν ελάχιστο αντίκτυπο στην αγορά από τη διακοπή της σύμβασης Ουκρανίας- Ρωσίας, η οποία επιβεβαιώθηκε την Τρίτη.
Εκτιμάται ότι το τέλος της συμφωνίας διαμετακόμισης είναι απίθανο να προκαλέσει επανάληψη του ράλι των τιμών του φυσικού αερίου που καταγράφηκε το 2022. Η αγορά φυσικού αερίου έδειξε μικρή αντίδραση την Τρίτη, με τις ευρωπαϊκές τιμές αναφοράς του φυσικού αερίου να κλείνουν στα 48,50 ευρώ ανά μεγαβατώρα, σημειώνοντας οριακή μόνο άνοδο.