Το διάταγμα του Τραμπ περιλαμβάνει έναν μηχανισμό κλιμάκωσης των συντελεστών που επιβάλλουν οι ΗΠΑ έναντι αντιποίνων από τις άλλες χώρες, εγείροντας το φάσμα μιας ακόμη πιο σοβαρής οικονομικής διαταραχής.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε διάταγμα για την επιβολή αυστηρών δασμών στις εισαγωγές από το Μεξικό, τον Καναδά και την Κίνα, προκαλώντας γρήγορα αντίποινα από τους βορειοαμερικανικούς γείτονες της χώρας σε έναν αναδυόμενο εμπορικό πόλεμο.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος ανάρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι οι δασμοί ήταν απαραίτητοι "για την προστασία των Αμερικανών", πιέζοντας τις τρεις χώρες να κάνουν περισσότερα για να περιορίσουν την κατασκευή και την εξαγωγή της παράνομης φαιντανύλης και για τον Καναδά και το Μεξικό να μειώσουν την παράνομη μετανάστευση στις ΗΠΑ. Η ενέργεια αυτή εκπλήρωσε μια από τις δεσμεύσεις του Τραμπ προς τους ψηφοφόρους του, αλλά έριξε σε αναταραχή την παγκόσμια οικονομία και την πολιτική εντολή του ίδιου του Τραμπ να μειώσει τις τιμές.
Οι δασμοί, αν διατηρηθούν, θα μπορούσαν να προκαλέσουν σημαντική επιδείνωση του πληθωρισμού, ενδεχομένως να διαβρώσουν την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων ότι ο Τραμπ θα μπορούσε, όπως είχε υποσχεθεί, να μειώσει τις τιμές των τροφίμων, της βενζίνης, της κατοικίας, των αυτοκινήτων και άλλων αγαθών.
Ο Τραμπ κήρυξε οικονομική κατάσταση έκτακτης ανάγκης προκειμένου να επιβάλει δασμούς 10% σε όλες τις εισαγωγές από την Κίνα και 25% στις εισαγωγές από το Μεξικό και τον Καναδά. Αλλά η ενέργεια που εισάγεται από τον Καναδά, συμπεριλαμβανομένου του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας, θα φορολογείται με συντελεστή 10%.
Η ενέργεια αυτή προκάλεσε οικονομική αντιπαράθεση με τους δύο μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους της Αμερικής, το Μεξικό και τον Καναδά, ανατρέποντας μια εμπορική σχέση δεκαετιών με την πιθανότητα σκληρών αντιποίνων από τα δύο αυτά έθνη.
Άμεσα αντίποινα από το Μεξικό
Η Μεξικανή πρόεδρος Κλαούδια Σέινμπαουμ ανακοίνωσε αμέσως «δασμολογικά και μη μέτρα για την υπεράσπιση των συμφερόντων του Μεξικού», το 83% των εξαγωγών του οποίου πηγαίνουν στις ΗΠΑ (αυτοκίνητα, ηλεκτρονικοί υπολογιστές, γεωργικά προϊόντα).
Το Μεξικό καταγράφει μεγάλο πλεόνασμα στο εμπόριό του με τις ΗΠΑ, κάτι που ώθησε τον Τραμπ να δηλώσει ότι η χώρα του «επιδοτεί το Μεξικό».
Η Σέινμπαουμ δεν έδωσε διευκρινίσεις για αυτά τα «δασμολογικά μέτρα», ούτε χρονοδιάγραμμα για την επιβολή τους, αντίθετα με τον Καναδό πρωθυπουργό Τζάστιν Τριντό, με τον οποίο συνομίλησε χθες.
Η Μεξικανή πρόεδρος πρότεινε στον Αμερικανό ομόλογό της τη σύσταση «ομάδας εργασίας με τις καλύτερες ομάδες μας στους τομείς της ασφάλειας και της δημόσιας υγείας», προκειμένου να ασχοληθεί με το ζήτημα του λαθρεμπορίου ναρκωτικών και της μετανάστευσης.
Ο Τραμπ επικαλέστηκε τη χαλαρότητα του Μεξικού και του Καναδά στα δύο αυτά ζητήματα για να τους επιβάλει δασμούς, παρά το γεγονός ότι τις τρεις χώρες συνδέει η Συμφωνία Καναδά ΗΠΑ- Μεξικού (USMCA), μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που υπεγράφη το 2020 στη διάρκεια της πρώτης θητείας του Ρεπουμπλικάνου στην αμερικανική προεδρία.
Μάλιστα ο Τραμπ κατηγόρησε τη μεξικανική κυβέρνηση ότι έχει «συμμαχήσει» με τα καρτέλ των ναρκωτών. «Συκοφαντίες», απάντησε η Σέινμπαουμ.
Η απόφαση του Τραμπ αποτελεί «κατάφωρη παραβίαση της USMCA, την οποία διαπραγματευθήκαμε με τον ίδιο», αντέδρασε ο Μαρσέλο Εμπράρδ υπουργός Οικονομικών του Μεξικού, δηλώνοντας ότι είναι «περήφανος για την ψυχραιμία και την αποφασιστικότητα» της Σέινμπαουμ.
Οι δασμοί 25% στις μεξικανικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ «αποτελούν άμεση απειλή για την ανταγωνιστικότητα της Βόρειας Αμερικής και την οικονομική σταθερότητα της χώρας μας», ανέφερε ανήσυχο το συνδικάτο εργοδοτών Coparmex.
«Οι εξαγωγές αυτοκινήτων, εξαρτημάτων, ηλεκτρονικών υπολογιστών, οικιακών ηλεκτρικών συσκευών και γεωργικών προϊόντων θα επηρεαστούν σημαντικά, κάτι που ενδέχεται να προκαλέσει μεγάλη οικονομική επιβράδυνση», την ώρα που η μεξικανική οικονομία παρουσιάζει ήδη «σημαντικές ενδείξεις αδυναμίας», πρόσθεσε.
Οργή και σκληρά αντίποινα από τον Καναδά - Σε ισχύ δασμοί από την Τρίτη
Ο Καναδάς θα επιβάλει ανταποδοτικούς δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα, δήλωσε ο πρωθυπουργός της χώρας Τζάστιν Τριντό, λίγη ώρα αφού ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υλοποίησε την απειλή του και επέβαλε δασμούς 25% στα καναδικά προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ.
Ο Καναδάς «θα επιβάλει δασμούς 25% στα αμερικανικά προϊόντα, συνολικού ύψους 155 δισεκ. καναδικών δολαρίων (102 δισεκ. ευρώ)», είπε ο Τριντό. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο ένα πέμπτο των ετήσιων αμερικανικών εισαγωγών στον Καναδά.
Οι δασμοί θα τεθούν σε ισχύ την Τρίτη και θα αφορούν «προϊόντα τρέχουσας κατανάλωσης, όπως η μπίρα, το κρασί και το αμερικανό μπέρμπον, φρούτα και χυμοί», διευκρίνισε ο Καναδός πρωθυπουργός, αλλά και «τα λαχανικά, τα αρώματα, τα ρούχα και τα υποδήματα, (...) οι οικιακές συσκευές, τα έπιπλα και ο αθλητικός εξοπλισμός, υλικά όπως τα ξύλα και το πλαστικό…».
Η ανακοίνωση αυτή της Οτάβα έρχεται ως απάντηση στην επιβολή από τον Τραμπ δασμών 25% στα προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ από τον Καναδά και το Μεξικό και επιπλέον 10% στους υφιστάμενους δασμούς για τα κινεζικά προϊόντα.
«Αν ο πρόεδρος Τραμπ θέλει να εγκαινιάσει μια νέα χρυσή εποχή για τις ΗΠΑ, ο καλύτερος τρόπος είναι να συνεργαστεί με τον Καναδά και όχι να μας τιμωρεί», υπογράμμισε ο Τριντό χθες στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μαζί με τους υπουργούς Εξωτερικών και Οικονομικών του Καναδά.
Ο Καναδός πρωθυπουργός υπενθύμισε τη μακρά ιστορία των διμερών σχέσεων με τις ΗΠΑ: «Από τις ακτές της Νορμανδίας ως τα βουνά της κορεατικής χερσονήσου, από τους αγρούς της Φλάνδρας ως τους δρόμους της Κανταχάρ πολεμήσαμε και πεθάναμε μαζί στις πιο σκοτεινές στιγμές σας», τόνισε. «Χτίσαμε την πιο επιτυχημένη συνεργασία στον τομέα της οικονομίας, της άμυνας και της ασφάλειας που έχει δει ποτέ ο κόσμος».
Ο Τριντό προειδοποίησε ότι οι επόμενες εβδομάδες θα είναι δύσκολες για τους Καναδούς, όμως επεσήμανε ότι οι νέοι δασμοί θα επηρεάσουν και τους Αμερικανούς.
«Οι δασμοί εναντίον του Καναδά θα θέσουν σε κίνδυνο τις δουλειές σας, πιθανόν προκαλώντας το κλείσιμο αμερικανικών εργοστασίων συναρμολόγησης και άλλων βιομηχανικών εγκαταστάσεων», είπε απευθυνόμενος στους Αμερικανούς.
«Θα αυξήσουν τα κόστη», προειδοποίησε ο Τριντό, εξηγώντας ότι οι Αμερικανοί θα δουν αυξημένες τιμές στα «τρόφιμα (...) και στη βενζίνη».
Παράλληλα ο Καναδάς εξετάζει να υιοθετήσει και άλλα μέτρα πέραν των δασμών, που θα αφορούν τα κρίσιμης σημασίας μέταλλα, την παροχή ενέργειας και άλλες συνεργασίες με τις ΗΠΑ, εξήγησε ο ίδιος.
Τέλος, ο Τριντό κάλεσε τους συμπολίτες του να αγοράζουν καναδικά προϊόντα και να κάνουν διακοπές στη χώρα τους, αντί τις ΗΠΑ. «Δεν το ζητήσαμε αυτό, αλλά δεν θα υποχωρήσουμε», τόνισε.
Κίνα: Απαντάει με μέτρα και προσφυγή στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου
Η Κίνα δεσμεύθηκε να απαντήσει στους νέους αμερικανικούς δασμούς, τους οποίους ανακοίνωσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, επαναλαμβάνοντας ότι οι εμπορικοί πόλεμοι «δεν έχουν νικητή».
Το σινοαμερικανικό εμπόριο ανήλθε στα περίπου 500 δισεκ. ευρώ τους 11 πρώτους μήνες του 2024, με τις ΗΠΑ όμως να βρίσκονται σε μειονεκτική θέση, με έλλειμμα περίπου 260 δισεκ. ευρώ την ίδια περίοδο, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ουάσινγκτον.
«Η Κίνα είναι έντονα δυσαρεστημένη και αντιτίθεται σθεναρά» στην αύξηση των δασμών, τόνισε το κινεζικό υπουργείο Εμπορίου σε ανακοίνωσή του, στην οποία έκανε λόγο για «αντίστοιχα μέτρα με στόχο την αποφασιστική προστασία» των κινεζικών «δικαιωμάτων και συμφερόντων».
«Δεν υπάρχουν νικητές σε έναν εμπορικό πόλεμο ή σε έναν πόλεμο δασμών», διαβεβαίωσε το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών.
Το Πεκίνο παράλληλα ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (ΠΟΕ) για αυτό που χαρακτήρισε «μονομερή επιβολή δασμών κατά σοβαρή παραβίαση των κανόνων του ΠΟΕ».
Οι δασμοί αυτοί «δεν είναι μόνο ανώφελοι για την επίλυση των προβλημάτων των ΗΠΑ, αλλά υπονομεύουν και την κανονική οικονομική και εμπορική συνεργασία», τόνισε το κινεζικό υπουργείο Εμπορίου.
«Η Κίνα ελπίζει ότι οι ΗΠΑ θα κοιτάξουν και θα ασχοληθούν με αντικειμενικότητα και λογική με τα προβλήματά τους, όπως η φαιντανύλη, αντί να απειλούν τελικά άλλες χώρες με δασμούς», πρόσθεσε.
Το Πεκίνο εξάλλου κάλεσε «τις ΗΠΑ να διορθώσουν τις λανθασμένες πρακτικές τους (…) να αντιμετωπίσουν τα προβλήματά τους, να κάνουν ειλικρινείς συζητήσεις, να ενισχύσουν τη συνεργασία και να διευθετήσουν τις διαφορές τους στη βάση της ισότητας, του οφέλους και του αμοιβαίου σεβασμού», τόνισε το υπουργείο Εμπορίου.
Η ισχυρότερη αντίδραση της Κίνας αφορούσε τη φαιντανύλη, ένα ζήτημα για το οποίο ασκούσε πιέσεις στο Πεκίνο και η προηγούμενη αμερικανική κυβέρνηση του Τζο Μπάιντεν, ζητώντας του να λάβει μέτρα για την αντιμετώπιση της εξαγωγής προς τις ΗΠΑ κινεζικής κατασκευής χημικών ουσιών που απαιτούνται για την παρασκευή του ναρκωτικού.
«Η φαιντανύλη είναι πρόβλημα της Αμερικής», υπογράμμισε το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών. «Η κινεζική πλευρά έχει συνεργαστεί εκτεταμένα με τις ΗΠΑ για την καταπολέμηση των ναρκωτικών και έχει πετύχει αξιοσημείωτα αποτελέσματα».