Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Λίο Βαράντκαρ: Ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας μιλά για την πορεία του Brexit

Λίο Βαράντκαρ: Ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας μιλά για την πορεία του Brexit
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας σε αποκλειστική του συνέντευξη στο Euronews μίλησε για το Brexit και τις επιλογές που υπάρχουν τώρα, για τον μηχανισμό ασφαλείας και τη θέση της Ιρλανδίας σε περίπτωση δημιουργίας συνόρου, μεταξύ Βορρά και Νότου.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Ήταν μια γεμάτη εβδομάδα στο Νταβός. Το Brexit φυσικά είναι το κυρίαρχο θέμα. Θα μιλήσουμε με τον πρωθυπουργό της Ιρλανδίας Λίο Βαράντκαρ. Κύριε Πρωθυπουργέ σας ευχαριστούμε που είστε μαζί μας. Λίγα είναι τα ενδιαφέροντα πράγματα που έγιναν σε σχέση με το Brexit αυτή την εβδομάδα. Πιο συγκεκριμένα, είχαμε μια παρέμβαση τη Δευτέρα από τον Υπουργό Εξωτερικών της Πολωνίας, που πρότεινε ο μηχανισμός ασφαλείας να περιοριστεί στα πέντε χρόνια.

Αυτό γίνεται για να διασωθεί η συμφωνία αποχώρησης, γιατί πολλά κράτη μέλη ανησυχούν πολύ για τους πολίτες τους που ζουν στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ποια είναι η άποψή σας για προτάσεις τέτοιου είδους;

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Ένας από τους λόγους που έχουμε ειρήνη στην Ιρλανδία τα τελευταία 20 χρόνια είναι ότι η Ε.Ε. εξάλειψε πολλές από τις διαφορές μεταξύ Βορρά και Νότου. Ένας από τους μεγάλους μας φόβους είναι ότι επειδή το Ηνωμένο Βασίλειο αποχωρεί και παίρνει μαζί του τη Βόρεια Ιρλανδία, αυτές οι διαφορές θα εμφανιστούν ξανά και θα υποσκάψουν την ειρήνη.

Και μέρος της αποστολής μου εδώ στο Νταβός αλλά και οποιαδήποτε άλλη στιγμή ταξιδεύω στο εξωτερικό είναι να θυμίζω τους κινδύνους αλλά και τη συνολική εικόνα που επηρεάζει την Ιρλανδία. Ο μηχανισμός ασφαλείας είναι ένα μέσο που έχει έναν στόχο. Υπάρχει για να προσφέρει στουςπολίτες της Ιρλανδίας, τόσο στο Βορρά, όσο και στο Νότο, μια νομική δέσμευση και μια νομικά εφαρμόσιμη, λειτουργική εγγύηση, ανεξάρτητα του τι θα συμβεί ως συνέπεια του Brexit.

Ένα σκληρό σύνορο δεν θα εμφανιστεί ξανά στο νησί μας. Και η δυσκολία φυσικά με το χρονικό όριο που έχουμε είναι ακριβώς αυτό. Η συμφωνία λέει ότι δεν θα εμφανιστεί ένα σκληρό σύνορο τα επόμενα τρία, πέντε ή δέκα χρόνια. Αλλά μετά όμως, μπορεί να υπάρξει. Και εκεί εμφανίζεται η δυσκολία. Συχνά ακούω άτομα, ιδίως άτομα που υποστηρίζουν το Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο να λένε ότι δεν θέλουν ένα σκληρό σύνορο, αλλά επίσης ότι δεν θέλουν το μηχανισμό ασφαλείας.

Αλλά τι προτείνουν στη θέση του; Προσφέρουν αντί του μηχανισμού ασφαλείας, εάν παραιτηθούμε από αυτόν, μια υπόσχεση να ξεδιαλύνουν με έναν τρόπο την κατάσταση τα επόμενα δύο χρόνια ή μια υπόσχεση να υπάρξει μια τεχνολογία που δεν υπάρχει ακόμη.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Δεν εμπιστεύεστε τη βρετανική κυβέρνηση και όσους λένε στο Ηνωμένο Βασίλειο ότι θα ξεδιαλύνουν την κατάσταση μέσω των εμπορικών σχέσεων και ότι ίσως αυτή έπρεπε να ήταν η αφετηρία όλης της συζήτησης.

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Πιστεύω ότι είναι ειλικρινείς στις προθέσεις τους, αλλά αυτό που ισχύει με το Brexit από την πρώτη μέρα, είναι ότι κατά τη γνώμη μου δεν έχουν σκεφτεί συνολικά το θέμα. Ο μόνος τρόπος κατά τη γνώμη μου που μπορούμε να αποφύγουμε το σκληρό σύνορο σε μακροχρόνια βάση είναι να έχουμε μεταξύ μας ένα πλαίσιο κανονισμών όσον αφορά στην αγορά και τα τελωνεία που να είναι πολύ κοντά αν όχι σε πλήρη ευθυγράμμιση. Και αυτό είναι σε άμεση κόντρα με την άποψη ότι το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να αποφασίσει εντελώς μόνο του πάνω σ' αυτά τα ζητήματα.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Άρα λέτε ότι ουσιαστικά το Brexit και οι στόχοι του Brexit είναι απλά ασυμβίβαστοι με τις υποχρεώσεις της Συμφωνίας της Μεγάλης Παρασκευής και ότι αυτοί στην Αγγλία θέλουν απλά και την πίτα ολόκληρη και τον σκύλο χορτάτο, 60 μέρες πριν το Brexit.

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Είναι προφανές ότι υπάρχουν πολλές διαφορετικές απόψεις στο Ηνωμένο Βασίλειο. Η χώρα φαίνεται ότι είναι ακόμη διχασμένη σχεδόν 50/50 αν πρέπει να μείνει ή να φύγει από την Ε.Ε. Είναι εντελώς δική τους η απόφαση βέβαια. Δεν ήθελα ποτέ να παρέμβω. Και αυτοί που θέλουν σίγουρα το Brexit, είναι μοιρασμένοι ανάμεσά τους, όσον αφορά στο τι σημαίνει. Και αυτό είναι το πρόβλημα τα τελευταία δύο χρόνια. Μια κυβέρνηση που τα μέλη της διαπραγματεύονται μεταξύ τους, ένα κοινοβούλιο που κάνει το ίδιο αυτή την στιγμή και τα κόμματα είναι διχασμένα στο εσωτερικό τους. Αλλά αυτό δεν είναι ένα πρόβλημα που η Ε.Ε. θα λύσει για χάρη της Βρετανίας, ούτε είναι ζήτημα που θα λύσει η Ιρλανδία για τη Βρετανία.

Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να υπερασπιστούμε τα συμφέροντά μας, την ειρηνευτική διαδικασία και τα συμφέροντα των πολιτών μας στο Βορρά και τον Νότο, την οικονομία μας, τους αγρότες μας και του εξαγωγείς μας. Αυτό πρόκειται να κάνουμε. Δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε ότι το Brexit είναι ένα πρόβλημα, που δημιουργήθηκε από την Βρετανία. Νομίζω ότι είναι σαν να πυροβολούν τα πόδια τους. Είναι όμως επιλογή τους.

Αλλά το Brexit δημιουργεί επίσης προβλήματα στον κόσμο που δεν ψήφισε υπέρ του Brexit. Σ' αυτόν τον κόσμο συμπεριλαμβάνεται και η πλειοψηφία των πολιτών της Βόρειας Ιρλανδίας και άνθρωποι που δεν ρωτήθηκαν και οι οποίοι επηρεάζονται από το Brexit, όπως οι Ιρλανδοί.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Και έχετε πει ότι το βρετανικό κοινοβούλιο ή τουλάχιστον η βρετανική κυβέρνηση μπορεί να αποσύρει από το τραπέζι την περίπτωση αποχώρησης χωρίς συμφωνία, γιατί ξέρουμε πόσο καταστροφική θα ήταν. Είναι ανεύθυνη η Τερέζα Μέι, που δεν το έχει κάνει ακόμη;

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Καταλαβαίνω. Τουλάχιστον νομίζω ότι καταλαβαίνω τι κάνει υπό αυτό το πρίσμα. Είναι ότι αν αποσύρει τώρα την πρόταση για αποχώρηση χωρίς συμφωνία, τότε θα αφαιρέσει από το κοινοβούλιο την πίεση να παρθεί μια απόφαση για το τι θέλει να γίνει και να σχηματιστεί μια πλειοψηφία που μπορεί να λειτουργήσει.

Πιστεύω όμως ότι αν φτάσουμε μ' αυτή τη θέση στα τέλη Μαρτίου, είναι προς το συμφέρον των πολιτών μας σε Ηνωμένο Βασίλειο, Ιρλανδία και Ευρώπη να μην έχουμε ένα σκληρό Brexit, χωρίς συμφωνία. Και αυτό μπορούμε να το αποφύγουμε, επεκτείνοντας τη διάρκεια του Άρθρου 50.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Εάν ο μηχανισμός ασφαλείας είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο στη συμφωνία και οδηγήσει στο σενάριο αποχώρησης χωρίς καμιά συμφωνία, τότε η Ιρλανδία πρέπει να εφαρμόσει ένα σύνορο. Είναι υποχρέωσή της να το κάνει στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς. Η τελωνειακή ένωση πρέπει να προστατέψει αυτές τις περιοχές. Τι θα κάνετε τότε;

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Είναι σημαντικό να πω ότι κατά τη γνώμη μου, μια συμφωνία αποχώρησης, μια συμφωνία που δεν μας δίνει τη νομική κατοχύρωση ότι δεν θα υπάρξει σκληρό σύνορο μεταξύ Βόρειας Ιρλανδίας και Ιρλανδίας, είναι μια συμφωνία κατ' όνομα μόνο.

Δεν είναι κάτι με το οποίο μπορώ να συμβιβαστώ, το οποίο μπορώ να προτείνω στο κοινοβούλιό μας ή να δεχθώ σε επίπεδο Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Εάν όντως καταλήξουμε στο σενάριο μη συμφωνίας, τότε θα έχουμε ένα τεράστιο δίλημμα όλοι μας. Το Ηνωμένο Βασίλειο θα έχει όμως και υποχρεώσεις. Θα πρέπει να συμμορφωθεί με τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Δεν θα είναι σε θέση να συνάψει εμπορικές συμφωνίες με κανένα κράτος, μέχρι να συμμορφωθεί με τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.

Τόσο το Ηνωμένο Βασίλειο, όσο και η Ιρλανδία έχουν δεσμεύσεις σύμφωνα με τη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής και της ειρηνευτικής διαδικασίας, οι οποίες με πολλούς τρόπους, όπως είπα στην αρχή, υπερβαίνουν τους οικονομικούς και εμπορικούς στόχους. Γι' αυτό πιστεύω ότι πρέπει να κάτσουμε στο ίδιο τραπέζι Ηνωμένο Βασίλειο, Ιρλανδία και Ε.Ε. Δεν μπορεί να είναι μια διμερής συμφωνία. Αυτό έχει να κάνει με τις αρμοδιότητες της Ε.Ε. Πρέπει να διαπραγματευτούμε μια συμφωνία που να είναι σε πλήρη συμμόρφωση με το τελωνειακό και νομοθετικό πλαίσιο.

Μαντέψτε! Αυτή η συμφωνία είναι ήδη στο τραπέζι. Γιατί λοιπόν δεν επικυρώνουμε τη συμφωνία που έχουμε, αντί να περάσουμε μια χαοτική περίοδο, μετά από αποχώρηση χωρίς συμφωνία, μόνο για να φτάσουμε ξανά στο τέλος σε μια συμφωνία παρόμοια με αυτή που έχουμε τώρα.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Παρόλα αυτά, ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επιβεβαίωσε αυτή την εβδομάδα, ότι θα υπάρξουν κάποιοι έλεγχοι στα σύνορα. Το ακούσαμε από τον Μισέλ Μπαρνιέ και άλλους. Αυτό είναι κάτι στο οποίο η ιρλανδική κυβέρνηση θα αντιδράσει με απόλυτο τρόπο, ακόμη κι αν έρθει με πίεση από άλλα κράτη μέλη όπως η Γαλλία ή άλλα κράτη που θέλουν να είναι σίγουρα ότι η ενιαία αγορά προστατεύεται; Είστε έτοιμος να έχετε δύσκολες διαπραγματεύσεις με τα 26 κράτη μέλη;

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Αυτό που είπε η Επιτροπή, αυτό που επανέλαβε αυτή την εβδομάδα είναι ότι θα συνεργαστούμε για να κάνουμε ο,τι μπορούμε για να αποφύγουμε το σκληρό σύνορο, μια συνοριακή υποδομή, ελέγχους, τελωνεία, όλα αυτά τα πράγματα.

Αλλά κατανοούμε επίσης ότι υπάρχει μια υποχρέωση προστασίας της ενιαίας αγοράς. Για παράδειγμα, εάν το Ηνωμένο μετά το Brexit κάνει μια εμπορική συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες και έρθουν χλωριωμένα κοτόπουλα και μοσχαρίσιο κρέας με ορμόνες στη Βρετανία και τη Βόρεια Ιρλανδία, τότε εμείς φυσικά θα προστατεύσουμε τους καταναλωτές μας και τους αγρότες μας από τα να μπουν αυτά τα προϊόντα στην Ιρλανδία. Δεν θα κάνουμε την Ιρλανδία την πίσω πόρτα για τέτοιου είδους προϊόντα, για να μπουν στην υπόλοιπη Ε.Ε.

Το κάνω αυτό για να σας δώσω ένα μικρό παράδειγμα. Υπάρχουν πολλά άλλα. Γνωρίζετε για παράδειγμα, ότι το Ηνωμένο Βασίλειο έχει χειρότερη εργατική νομοθεσία και χαμηλότερους μισθούς. Εάν γίνουν ακόμη χειρότεροι για να ανταγωνιστούν άνισα τους εργαζόμενους σε Ιρλανδία, Γαλλία και Γερμανία, όλα αυτά τα ζητήματα θα αρχίσουν να βγαίνουν στο προσκήνιο. Σε κάνουν να σκεφτείς γιατί έχουμε φτιάξει την Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και τόσα χρόνια. Ήταν για να έχουμε ελεύθερο εμπόριο αλλά για να υπάρχει και ένα πλαίσιο ισότητας και αξιοκρατίας στους κανόνες του παιχνιδιού.

Πρέπει λοιπόν να ξεκαθαρίσουμε αυτά τα ζητήματα. Και αυτό μπορεί να γίνει τις επόμενες εβδομάδες.

Σόνα Μάρεϊ, Euronews:

Πριν κλείσουμε...Είχαμε την τοποθέτηση βόμβας σε αυτοκίνητο στο Βορρά. Ανησυχείτε, πέρα εννοώ από τις προφανείς υποχρεώσεις που υπάρχουν από την ενιαία αγορά, για τη νέα εμφάνιση αντιφρονούντων που μπορούν να εμπλακούν σε εχθρικές πράξεις, στην περίπτωση Brexit, χωρίς συμφωνία;

Λίο Βαράντκαρ, Πρωθυπουργός Ιρλανδίας:

Ανησυχώ ότι μπορεί να υπάρξει βία από Ρεπουμπλικανούς που διαφωνούν στη Βόρεια Ιρλανδία. Υπήρξε αυτή η βόμβα σε αυτοκίνητο στο Ντέρι, πριν λίγες μέρες. Από τύχη δεν σκοτώθηκε κάποιος.

Δεν θέλω να πω ότι συνδέεται άμεσα με το Brexit ή με την εκατοστή επέτειο της ίδρυσης του ιρλανδικού κοινοβουλίου. Αλλά τώρα όλα έχουν να κάνουν με το Brexit. Είναι ένας από τους λόγους γιατί, η εκτελεστική εξουσία, η κυβέρνηση δεν λειτουργεί στη Βόρεια Ιρλανδία. Είναι κάτι που προκαλεί μεγάλη ανησυχία στους πολίτες στο Βορρά αλλά και στις συνοριακές κομητείες.

Κάθε μέρα χιλιάδες άτομα διασχίζουν τα σύνορα για να πάνε στη δουλειά τους. Χιλιάδες άνθρωποι περνούν από τα σύνορα για να πάνε στο κολέγιο ή στο σχολείο. Όλοι αυτοί ανησυχούν πολύ για το τι θα συμβεί στο μέλλον.

Πράγματα που θεωρούσαν τακτοποιημένα, βρίσκονται τώρα στον αέρα. Και αυτό δημιουργεί μια ατμόσφαιρα, μια κατάσταση που μπορούν να εκμεταλλευτούν οι αντιφρονούντες. Και πιστεύω ότι δεν πρέπει να τους το επιτρέψουμε.