Έκτακτη είδηση
This content is not available in your region

Η κβαντική τεχνολογία αλλάζει την ψηφιακή μας ζωή

euronews_icons_loading
Η κβαντική τεχνολογία αλλάζει την ψηφιακή μας ζωή
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Οι κβαντικές τεχνολογίες υπόσχονται μια τεράστια αλλαγή στην ψηφιακή ζωή μας. Αξιοποιώντας τη δύναμη της κβαντικής φυσικής, μπορούμε να δημιουργήσουμε τσιπ που δεν μπορούν να χακαριστούν, όπως και απόλυτα ασφαλή δίκτυα επικοινωνίας. Επισκεπτόμαστε την Βαρκελώνη και την Γενεύη για να δούμε την εξέλιξη της συγκεκριμένης τεχνολογίας

Γενεύη

Η κβαντική φυσική μπορεί να αλλάξει την ασφάλεια των υπολογιστών για πάντα. Η επιστήμη των μικροσκοπικών σωματιδίων που αντιδρούν με απρόβλεπτο τρόπο παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον. Αλλά πριν προχωρήσουμε πάμε να δούμε τι είναι το κβάντο.

«Το κβάντο σημαίνει πολλά πράγματα σε πολύ κόσμο. Είναι πάντα κάτι το παράξενο, το ιδιόμορφο, αν δεν προέρχεσαι από το χώρο της φυσικής. Τι εννοώ με το κβάντο; Εννοώ, θέτοντάς το απλά, ένα αντικείμενο, ένα άτομο ή ένα φωτόνιο, ένα σωματίδιο φωτός. Η δυνατότητά μας να τα ελέγχουμε έχει βελτιωθεί θεαματικά τα τελευταία 20 χρόνια» εξηγεί ο Ρομπ Θιου, κβαντικός φυσικός στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης.

Αυτή η δυνατότητα έχει βοηθήσει στην ανάπτυξη των αποκαλούμενων γεννητριών τυχαίων αριθμών που βασίζονται στη κβαντική φυσική. Παράγουν απόλυτα τυχαίους αριθμούς που μπορούν να χρησιμεύσουν ως ασφαλή κλειδιά κρυπτογράφησης, που κανείς χάκερ δεν μπορεί να σπάσει.

«Αυτή είναι μια κβαντική γεννήτρια τυχαίων αριθμών η οποία παράγει εκατομμύρια μπιτ το δευτερόλεπτο. Μπορεί να ενσωματωθεί σε smartphone και να χρησιμοποιηθεί σε πολλές εφαρμογές» τονίζει ο Χιούγκο Ζμπίντεν, κβαντικός φυσικός στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης και συμπληρώνει: «Το ίδιο το τσιπ μπορεί να χακαριστεί, αλλά μπορεί να ενσωματωθεί σε ένα πιο σύνθετο σύστημα. Υπάρχουν, όπως φαντάζεστε, κάποια προβλήματα στην εφαρμογή . Αλλά η βασική του λειτουργία του δεν μπορεί να χακαριστεί».

Βαρκελώνη

Η Ε.Ε. υποστηρίζει 20 ερευνητικά πρότζεκτ που έχουν ως στόχο να μεταφέρουν αυτή την τεχνολογία από τα εργαστήρια στην αγορά. Εντάσσονται στην εμβληματική πρωτοβουλία για τις κβαντικές τεχνολογίες, Quantum Flagship.

Στην Βαρκελώνη, γίνεται το επόμενο βήμα, που είναι το κβαντικό ίντερνετ, όπου τα μηνύματα στέλνονται μέσω μερικών φωτονίων. Οποιαδήποτε προσπάθεια υποκλοπής των επικοινωνιών ανιχνεύεται αμέσως. Τα εξαρτήματα δεν είναι έτοιμα να βγουν ακόμη στο εμπόριο, αλλά όλοι είναι αισιόδοξοι για το μέλλον.

«Τα δεδομένα σας θα προστατεύονται, όσον αφορά στις οικονομικές σας συναλλαγές, αλλά και στα δεδομένα της υγείας σας. Επίσης στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας, θα υπάρχουν σημαντικά οφέλη για να μην αναφερθώ στα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και στα δίκτυα μεταφοράς» επισημαίνει ο Βαλέριο Προυνέρι, συντονιστής του πρότζεκτ CiViQ.

Τα νέα τσιπ που δεν μπορούν να χακαριστούν, δημιουργούν τυχαίους αριθμούς στοχεύοντας με δύο λέιζερ σε δύο στόχους. Το αποτέλεσμα δεν μπορεί να το προβλέψει κανείς. Οι δέσμες δημιουργούν ηλεκτρονικά σήματα και τέλος μια ακολουθία τυχαίων αριθμών. Σύντομα θα τα δούμε παντού.

«Ένα παράδειγμα είναι η ενσωμάτωση αυτών των τσιπ στην τεχνολογία τύπου σέρβερ για την ασφάλεια των κέντρων δεδομένων. Άλλα παραδείγματα είναι στα συνδεδεμένα αυτοκίνητα, στα δίκτυα με τις συσκευές που έχουν να κάνουν με το ίντερνετ των πραγμάτων. Ακόμη και στα κινητά τηλέφωνα, όπου θα δούμε σταδιακά την ενσωμάτωση αυτών των τεχνολογιών» υπογραμμίζει ο Κάρλος Αμπελάν, συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Quside.

Η διαδικασία έρευνας, ανάπτυξης και στην συνέχεια εφαρμογής τους σε καθημερινές συσκευές που χρησιμοποιούμε, κάνουν την κβαντική τεχνολογία έναν τομέα που εξελίσσεται πολύ γρήγορα: «Μπορούμε να πάμε μια μέρα στο εργαστήριο, να φτιάξουμε κάτι σε κβαντικό επίπεδο λειτουργίας όπως το θέλουμε και μετά να το βάλουμε στο κουτί και να το δώσουμε σε έναν δυνητικό πελάτη και να πουλήσουμε αυτό το κουτί σε κάποιον που θα κάνει χρήση κάποιας εφαρμογής, βελτιώνοντας τη ζωή του. Εξελίσσεται πολύ γρήγορα αυτή η τεχνολογία. Οι δυνατότητες που προσφέρει είναι συναρπαστικές» αναφέρει ο Ρομπ Θιου, κβαντικός φυσικός στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης.

Η εξαιρετική ασφάλεια είναι μία από τις καινοτομίες που προκύπτουν από την Quantum Flagship, την εμβληματική πρωτοβουλία για τις κβαντικές τεχνολογίες της Ε.Ε., ενώ σύντομα θα δούμε και τους κβαντικούς υπολογισμούς να μπαίνουν στη ζωή μας.

Πρωτοποριακή συσκευή δίνει σε τυφλούς ακριβή αίσθηση του χώρου

euronews_icons_loading
Πρωτοποριακή συσκευή δίνει σε τυφλούς ακριβή αίσθηση του χώρου
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Ένα από τα βασικά βοηθήματα για την κίνηση των τυφλών ανθρώπων είναι ακόμη το λευκό μπαστούνι. Μια νέα συσκευή τους προσφέρει τώρα μια πιο ακριβή αίσθηση του χώρου σε πραγματικό χρόνο. Πρόκειται για μια τεχνολογία που μεταφράζει εικόνες σε ήχους και δονήσεις.

Ο Καταλίν έχασε σταδιακά την όρασή του, όταν ήταν παιδί. Σήμερα, διδάσκει σε ένα σχολείο για τυφλά άτομα και είναι εθελοντής στο να δοκιμάζει νέα μηχανήματα για την κίνηση των τυφλών. Η εμπειρία του βοηθά τους ερευνητές να προσαρμόσουν την συσκευή στις ανάγκες των χρηστών της. Σήμερα, ο Καταλίν παρακολουθεί μια δοκιμαστική συνεδρία του πλοηγού σε εσωτερικούς χώρους στο πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου: «Είμαι αισιόδοξος για το μέλλον, γιατί θέλω αυτό το σύστημα να λειτουργήσει τέλεια».

«Το σύστημα περιλαμβάνει τρισδιάστατη κάμερα που σαρώνει διαρκώς το περιβάλλον και μάλιστα πολύ γρήγορα: 20 φορές το δευτερόλεπτο. Επεξεργαζόμαστε αυτές τις πληροφορίες με κάποιους αλγόριθμους εικόνων στον υπολογιστή. Διαχωρίζουμε όλα τα αντικείμενα στο περιβάλλον. Κάθε αντικείμενο ξεχωριστά παρουσιάζεται στον χρήστη, μέσω τρισδιάστατων ήχων που δημιουργούνται από τον υπολογιστή. Άρα ακούει τα αντικείμενα μέσω δονήσεων σε μια ζώνη στην κοιλιά του» επισημαίνει ο Αλίν Μολντοβιάνου, τεχνικός συντονιστής του ευρωπαϊκού πρότζεκτ Sound of Vision, Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου.

Ο τυφλός καθοδηγείται σε πραγματικό χρόνο από τρισδιάστατους ήχους που συνδυάζονται με απτική αντίδραση. Η έντασή τους αλλάζει διαρκώς ανάλογα με την απόσταση του αντικειμένου. Οι ερευνητές που δουλεύουν στο ευρωπαϊκό πρότζεκτ Sound of vision υποστηρίζουν ότι έχουν δημιουργήσει μια καινούργια αίσθηση για τους τυφλούς. Επιπλέον, χάρις σε μια άλλη εφαρμογή, μπορούν να διαβάσουν τα σήματα:

«Ο χρήστης, όταν θέλει να διαβάσει το κείμενο, απλά πατά το κουμπί και το σύστημα ψάχνει για κείμενα και του υποδεικνύει πού βρίσκονται. Μπορεί να κοιτάξει προς μια κατεύθυνση και να ακούσει το κείμενο: φαρμακείο, σούπερ μάρκετ ή σταθμός μετρό» συμπληρώνει ο Αλίν Μολντοβιάνου, συντονιστής του ευρωπαϊκού πρότζεκτ Sound of Vision, Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου.

Το σύστημα αναγνωρίζει τα πιο σημαντικά αντικείμενα στο χώρο, όπως σκάλες, πόρτες ή άτομα που κινούνται. Κάθε αλλαγή στο περιβάλλον ανιχνεύεται άμεσα. Οι χρήστες μπορούν μάλιστα να προσαρμόσουν κάποιες λειτουργίες της συσκευής, ώστε να είναι πιο βολικές γι' αυτούς:

«Οι τυφλοί μπορούν να "αισθανθούν" μόνο ότι αγγίζει το λευκό μπαστούνι. Δηλαδή ο,τι τους περιβάλλει σε ένα μέτρο μπροστά και πάνω. Το σύστημα Sound of Vision τους επιτρέπει να "δουν" πιο πέρα και πιο ψηλά» εξηγεί ο Ρούναρ Ανπορσόν, μηχανολόγος μηχανικός, συντονιστής του πρότζεκτ Sound of Vision.

Η ανάπτυξη της συγκεκριμένης τεχνολογίας για εξωτερικό χώρο γίνεται από το Πολυτεχνείο του Ιασίου. Τ α τυφλά άτομα κινούνται με μεγάλη δυσκολία σε δημόσιους χώρους. Η τεχνολογία πρέπει να αντιλαμβάνεται τις ξαφνικές αλλαγές, όπως την αλλαγή των φαναριών, τα οχήματα που περνούν, αλλά και τα άτομα που εμφανίζονται στο δρόμο τους.

«Όσον αφορά στην εξωτερική χρήση, βασιζόμαστε σε δύο στερεο-κάμερες, δύο κάμερες που ελέγχουν το χώρο ταυτόχρονα και χάρις σ' αυτές τις δύο εικόνες, υπολογίζουμε τις αποστάσεις από τα αντικείμενα. Επεξεργαζόμαστε τις τρισδιάστατες πληροφορίες από το περιβάλλον. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι είναι μια εφαρμογή ζωτικής σημασίας. Άρα το σύστημα δεν μπορεί να μην δίνει σήμα για επικίνδυνες καταστάσεις που μπορούν να υπάρξουν, όπως για παράδειγμα μια τρύπα στο έδαφος» υπογραμμίζει η Σιμόνα Καραϊμάν, καθηγήτρια μηχανικής υπολογιστών, στο Πολυτεχνείο του Ιασίου.

«Τη στιγμή που χρησιμοποίησα αυτή την συσκευή, αισθάνθηκα αυτοπεποίθηση και ασφάλεια. Πολύ περισσότερη σε σχέση με οτιδήποτε άλλο έχω χρησιμοποιήσει μέχρι σήμερα» τονίζει ο Εουσέμιου Τομά, που είναι τυφλός.

Το τριετές πρότζεκτ ξεκίνησε το 2015 με τη συμμετοχή 9 εταίρων από 5 ευρωπαϊκές χώρες: 2 από την Ισλανδία, 3 από την Πολωνία, 1 από την Ουγγαρία και την Ιταλία και 3 από τη Ρουμανία. Οι επιστήμονες προσπαθούν τώρα να συντονίσουν τα συστήματα εσωτερικού και εξωτερικού χώρου για να συνδυάζονται. Το επόμενο βήμα είναι η σμίκρυνση της συσκευής για να διατεθεί για εμπορική χρήση τα επόμενα δύο χρόνια.

Πρωτοποριακή συσκευή δίνει σε τυφλούς ακριβή αίσθηση του χώρου