Τι δήλωσε η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας στην ΕΡΤ με αφορμή την πεντηκοστή επέτειο από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας - Η κριτική που δέχθηκε για το δείπνο μετά την ψήφιση του νόμου για την ισότητα στον γάμο και τα σενάρια δεύτερης θητείας της
Μια φιλελεύθερη και δημοκρατική χώρα με την ιστορία της Ελλάδας οφείλει να έχει υψηλούς στόχους, δήλωσε στην ΕΡΤ η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου.
Σε συνέντευξή της με αφορμή την επέτειο των πενήντα χρόνων από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, η κ. Σακελλαροπούλου επεσήμανε ότι, παρά τις δυσκολίες που πέρασε η Ελλάδα με την δημοσιονομική κρίση και την πανδημία, οι θεσμοί κατάφεραν να αντέξουν και να αποτελεί η Ελλάδα πυλώνα σταθερότητας, σε μια ευαίσθητη περιοχή.
Όπως είπε, «οι θεσμοί άντεξαν, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν είναι όλα δεκτικά βελτιώσεων, με συνεχείς προσπάθειες, γιατί το γοητευτικό στοιχείο της Δημοκρατίας είναι ότι είναι μια συνεχής διεκδίκηση. Πρέπει συνεχώς να αγωνιζόμαστε για να κατακτήσουμε τα επόμενα».
Αναφερόμενη στο μεγαλύτερο επίτευγμα της Μεταπολίτευσης, έκανε λόγο για την «εμπέδωση μιας φιλελεύθερης δημοκρατίας, την ομαλότητα που ζήσαμε με τη διεξαγωγή αδιάβλητων εκλογών όλα αυτά τα χρόνια και την ομαλή εναλλαγή στην εξουσία, την επίλυση του Πολιτειακού, την νομιμοποίηση του Κομμουνιστικού Κόμματος και την αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης και βέβαια την είσοδο στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στη συνέχεια στη Νομισματική Ένωση» και πρόσθεσε ότι «υπήρξαν οπωσδήποτε και επιμέρους πολλές μεταρρυθμίσεις, κυρίως στο Σύνταγμα του '75, πάνω στο οποίο στηρίχθηκαν πολύ σημαντικές και νομοθετικές παρεμβάσεις».
Στον αντίποδα χαρακτήρισε το ζήτημα της Κύπρου και την δημοσιονομική κρίση ως τις μεγαλύτερες αποτυχίες αυτής της περιόδου. Όπως τόνισε, «όσο το Κυπριακό είναι ανοιχτό, ο Ελληνισμός δεν θα μπορεί να αισθανθεί ποτέ ήρεμος», επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη για μια δίκαιη και βιώσιμη λύση, με βάση τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και του ενωσιακού κεκτημένου. «Η Κύπρος είναι μέλος της ΕΕ και δεν νοείται μια χώρα μέλος της ΕΕ να είναι διχοτομημένη», σημείωσε η κ. Σακελλαροπούλου.
Περιγράφοντας τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η Ελλάδα, η Πρόεδρος έκανε ειδική αναφορά στην κλιματική κρίση, υποστηρίζοντας ότι χρειάζεται διακρατική και διεθνή συνεργασία, και στάθηκε ιδιαίτερα στο δημογραφικό, το οποίο χαρακτήρισε τεράστιο θέμα για την Ελλάδα και το μέλλον της χώρας. Αναφέρθηκε επιπλέον στις αναγκαίες αλλαγές για τον εκσυγχρονισμό της Δικαιοσύνης, ενώ δεν παρέλειψε να αναφερθεί στο μεταναστευτικό, στην ανθρωπιστική κρίση και στην ανασφάλεια που έχει δημιουργήσει τόσο ο συνεχιζόμενος πόλεμος στην Ουκρανία όσο και η κρίση στη Μέση Ανατολή. Παρ' όλα αυτά, έστειλε μήνυμα αισιοδοξίας για το μέλλον, τονίζοντας ότι «θα προχωρήσουμε δυναμικά» και παρατήρησε ότι «ο άνθρωπος πάντα πρέπει να βλέπει το μέλλον με αισιοδοξία, να μην παραιτείται και να μην εγκαταλείπει ποτέ».
Κληθείσα να περιγράψει το προσωπικό της αποτύπωμα στην Προεδρία της Δημοκρατίας, αφού ξεκαθάρισε ότι δεν προέρχεται από τον χώρο της πολιτικής, η Κατερίνα Σακελλαροπούλου υπογράμμισε ότι υπηρέτησε την Δικαιοσύνη από τη θέση του δικαστή σχεδόν 40 χρόνια και έτσι κλήθηκε να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του νέου της θεσμικού ρόλου, σημειώνοντας ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει περιορισμένες αρμοδιότητες, αλλά υψηλή συμβολική σημασία και καλείται να εκφράσει την ενότητα και την σταθερότητα.
Ταυτόχρονα, υποστήριξε ότι «οι θεσμοί εξελίσσονται και παράλληλα με την κοινωνία. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας του '75 δεν είναι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας του σήμερα, όπως δεν είναι και η κοινωνία η ίδια πια». Στο πλαίσιο αυτό, τόνισε, «αυτό που κυρίως επεδίωξα και με ενδιέφερε να κάνω είναι να μείνω πιστή αφ' ενός στις αρμοδιότητές μου και στις υποχρεώσεις μου όπως διαγράφονται από το Σύνταγμα και τους νόμους, και αφ' ετέρου στην παράδοση του θεσμικού ρόλου. Ήθελα όμως αυτό το άνοιγμα στην κοινωνία. Να έρθει πιο κοντά ο θεσμός προς τον πολίτη ή ο πολίτης στον θεσμό, και αυτό επεδίωξα».
Δήλωσε ακόμη ότι «θέλησα φυσικά και προσπάθησα και θα προσπαθήσω ως το τέλος της θητείας μου να ταξιδέψω σε όλη την Ελλάδα και, είτε με τις ομιλίες μου είτε με εκδηλώσεις, να δώσω αυτό το στίγμα. Να ακουστούν, όπως έχω πει, να δώσουμε φωνή σε όσους δεν έχουν, να φωτίσουμε λίγο πλευρές και πτυχές της κοινωνίας, του κοινωνικού συνόλου, τους ευάλωτους και άλλες ομάδες, που δεν ήταν πάντα μπροστά».
Απαντώντας στην κριτική που δέχθηκε για τη συμμετοχή της σε δείπνο που ακολούθησε την ψήφιση του νόμου για την ισότητα στον γάμο υποστήριξε ότι «στα 4 χρόνια που είμαι Πρόεδρος δεν τοποθετήθηκα ποτέ για καμία μεταρρύθμιση όσο ήταν ακόμη νομοσχέδιο, πριν δηλαδή ψηφιστεί από τη Βουλή. Ποτέ, γιατί είμαι πάρα πολύ προσεκτική στο θέμα αυτό. Το ίδιο έγινε και τώρα. Είναι τελείως διαφορετικό πράγμα το πριν και το μετά. Κάθε νομοθετική ρύθμιση, ιδίως αυτές που αφορούν ατομικά δικαιώματα, πολλές φορές προκαλούν εντάσεις στην κοινωνία. Όχι μόνο στο Κοινοβούλιο, αλλά στην κοινωνία. Αυτό όμως είναι η Δημοκρατία, αυτή είναι η ουσία της Δημοκρατίας, γίνονται κάποιες επιλογές από αυτόν που έχει την ευθύνη και την πρωτοβουλία, γίνεται η συζήτηση, η ανταλλαγή επιχειρημάτων στο Κοινοβούλιο και στη συνέχεια ψηφίζεται ή όχι ένας νόμος. Θεωρώ ότι είναι παράλογο μετά την ψήφιση του νόμου, ενός νόμου μάλιστα που αφορά ένα θέμα που στις περισσότερες φιλελεύθερες δημοκρατίες έχει επίσης υιοθετηθεί, να συζητούμε ότι κάποιος κακώς παίρνει τη θέση της μιας ή της άλλης πλευράς και ότι πλήττει τα αισθήματα αυτού που έχει την άλλη άποψη. Από εκεί και πέρα, τα περιστατικά εκείνης της βραδιάς δεν έχουν και τόση σημασία, θέλω όμως να πω ότι υπήρξα 40 χρόνια δικαστής και πάντα εκδηλώθηκα, αγωνίστηκα, στο μέτρο που αφορούσε υποθέσεις τις οποίες επεξεργάστηκα, για τα ατομικά δικαιώματα. Τα ανθρώπινα δικαιώματα για τα οποία η βασική αρχή είναι η καθολικότητα. Η καθολικότητα της απόλαυσης των δικαιωμάτων είναι η κεντρική αρχή για τα δικαιώματα σε μια φιλελεύθερη δημοκρατία. Διχαστικό είναι να χωρίζει κανείς τα δικαιώματα σε πλειοψηφίες και μειοψηφίες, όχι να υπερασπίζεται την καθολική απόλαυση. Εδώ κάποιοι συμπολίτες μας διεκδίκησαν και πέτυχαν να απολαύσουν δικαιώματα που εμείς ήδη έχουμε. Δεν αφαίρεσαν κάτι από κανέναν άλλο. Αλλά σέβομαι τις απόψεις όλων».
Στο ενδεχόμενο μιας δεύτερης θητείας στην Προεδρία της Δημοκρατίας η Κατερίνα Σακελλαροπούλου απάντησε ότι «εγώ αυτό που επιθυμώ είναι μέχρι την τελευταία μέρα, τον Μάρτιο του '25, να κάνω το καθήκον μου, αυτό που περιγράφεται και αυτό που έχω σχεδιάσει εγώ προσπαθώντας να ανταποκριθώ. Προσπαθώ, λοιπόν, να ανταποκριθώ με τον καλύτερο τρόπο. Όπως δεν με είχε απασχολήσει η πρώτη θητεία - έτσι κι αλλιώς πρόκειται για αποφάσεις άλλων θεσμικών οργάνων με τα δικά τους κριτήρια - επομένως δεν βρίσκω τον λόγο να με απασχολήσει κάτι πέρα από αυτό».
Σε ερώτηση για το αν την απασχολεί το ζήτημα της δικής της προσωπικής υστεροφημίας, υποστήριξε ότι «οποιοσδήποτε κατέχει μια δημόσια θέση πρέπει να τον απασχολεί το αποτύπωμα που θα αφήσει, γιατί είμαστε όλοι, στη θέση που ο καθένας καλείται να υπηρετήσει, ταγμένοι στο συλλογικό καλό. Επομένως, αυτό πρέπει να μας απασχολεί και εκεί πρέπει να κατατείνει η προσπάθεια του καθενός. Να κάνει τη δουλειά του όσο καλύτερα μπορεί, να επιτελεί το καθήκον του με τον καλύτερο δυνατόν τρόπο για να μείνει κάτι, αυτό που τελικά θα εκτιμήσει η κοινωνία και θα αποτυπώσει η ιστορία».