Ο Μιχάλης Σιριβιανός, επιστημονικός συνεργάτης του Fact Check Cyprus, αναλύει στο euronews τα ευρήματα από το βίντεο που φέρεται να δείχνει κρούσματα διαφθοράς στην κυπριακή κυβέρνηση
Αποστολή στην Κύπρο: Γιάννης Γιαγκίνης
To Fact Check Cyprus είναι το κέντρο κατά της παραπληροφόρησης στην Κύπρο, που συγχρηματοδοτείται απ ό την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις τελευταίες ημέρες έχει αναλάβει να ξεψαχνίσει το αμφιλεγόμνο βίντεο που έχει προκαλέσει πολιτικό σεισμό στη χώρα. Ο Μιχαήλ Σιριβιανός είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Μηχανικών Υπολογιστών και Πληροφορικής, κοσμήτορας της Σχολής Μηχανικής και Τεχνολογίας και Επιστημονικός υπεύθυνος Fact Check Cyprus, και μίλησε αποκλειστικά στο euronews για τα συμπεράσματα του ελέγχου.
«Οι μέχρι στιγμής τεχνικοί έλεγχοι δεν έχουν δείξει εμφανή σημάδια παραγωγής ή τροποποίησης από τεχνητή νοημοσύνη στα πλάνα, στα σημεία στα οποία μιλούν τα εμπλεκόμενα πρόσωπα. Δεν βλέπουμε δηλαδή να έχει τροποποιηθεί η φωνή τους ή η εικόνα τους. Όμως βλέπουμε ξεκάθαρα μεγάλες ενδείξεις τεχνητής νοημοσύνης στη φωνή της αφηγήτριας, την αγγλική φωνή της αφηγήτριας και στα σημεία που μιλούν οι φερόμενοι επενδυτές, αυτοί που έκαναν την παγίδευση δηλαδή και βλέπουμε, υπάρχει τροποποίηση, παραμόρφωση»
Ποια είναι η Emily Thompson;
O Μιχάλης Σιριβιανός και η ομάδα του βρήκαν αρκετά στοιχεία πάνω στον λογαριασμό που ανήρτησε το βίντεο, αλλά τίποτα για την ταυτότητά της.
«Ο λογαριασμός αυτός δημιουργήθηκε το 2022 και έχει μια δραστηριότητα που δεν μας δείχνει σημάδια ότι είναι αυθεντικός. Ένας από τους λόγους που θεωρούμε ότι είναι με μεγάλη πιθανότητα ψηφιακή μαριονέτα είναι ότι το 2023 και το 2024 έχει αναρτήσει κείμενο δικό της, μικρό κείμενο, το οποίο είναι ακριβώς το ίδιο. Είναι copy paste που υποδηλώνει ένα βαθμό αυτοματοποίησης. Διαβάζοντας τις αναρτήσεις από το 2023 και το 2024 καταλαβαίνεις ότι είναι Pro-Kremlin. Τα άρθρα της στο Thinking Conservative φαίνεται πως είναι ξεκάθαρα υπέρ του Κρεμλίνου, ενώ σε άλλα περιοδικά, όπως είπα πριν, είναι ουδέτερη. Η αμφισημία υποδηλώνει πάγιες τακτικές παραπληροφόρησης που έχουμε δει σε καμπάνιες του Κρεμλίνου»
«Ο τρόπος που έγινε η ανάρτηση δηλώνει παρέμβαση από συμφέροντα - Σκοπός η αποσταθεροποίηση»
Το συμπέρασμα της ομάδας Fact Check Cyprus, μέχρι στιγμής, σε ό,τι αφορά στα τεχνικά στοιχεία του βίντεο επιβεβαιώνει πως πιθανότατα πρόκειται για παρέμβαση από κρατικά ή ιδιωτικά συμφέροντα, όπως λέει ο Μιχάλης Σιριβιανός: «Ανεξάρτητα από την ουσία των αποκαλύψεων που προκύπτουν από αυτό το βίντεο, θεωρώ ότι ο τρόπος που έγινε η ανάρτηση και η μυστικότητα και η αδιαφάνεια πίσω από αυτό υποδηλώνει μια παρέμβαση από είτε μεγάλα κρατικά συμφέροντα είτε από μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα. Μοιράζεται αρκετά στοιχεία με καμπάνιες επιρροής, με καμπάνιες που έχουν σκοπό να προκαλέσουν αποσταθεροποίηση».
Τα συμπεράσματα του Fact Check Cyprus
1. Τι μπορούμε να πούμε για το βίντεο που δημοσιεύθηκε;
Οι μέχρι στιγμής τεχνικοί έλεγχοι δεν δείχνουν εμφανή σημάδια παραγωγής ή τροποποίησης από τεχνητή νοημοσύνη των εικόνων και της φωνής των εμπλεκομένων προσώπων. Αλλά η φωνή της αγγλόφωνης αφηγήτριας εκτιμάται ως πιθανότατα τεχνητή και η φωνή των φερόμενων επενδυτών έχει υποστεί εκτενή παραμόρφωση. Το βασικό πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχει πρόσβαση στο πρωτογενές υλικό, γεγονός που δεν επιτρέπει να διαπιστωθεί με σιγουριά σε ποια σημεία το βίντεο έχει μονταριστεί, αν παρουσιάζεται εκτός πλαισίου ή αν έχει επιλεκτικά δομηθεί. Το περιεχόμενο δεν είναι με προφανή τρόπο πλαστό, αλλά το πλαίσιο παραγωγής του παραμένει ασαφές.
2. Ποια είναι η Emily Thompson στο Χ;
Η Emily Thompson είναι ο λογαριασμός στο Χ που ανήρτησε το βίντεο και αυτοπαρουσιάζεται ως «ανεξάρτητη αναλύτρια». Τα στοιχεία της πλατφόρμας δείχνουν ότι ο λογαριασμός είναι ενεργός από το 2022 και δηλώνει έδρα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Αλλά δεν υπάρχουν δημόσια και επαληθεύσιμα στοιχεία που να αποκαλύπτουν ποιος βρίσκεται πίσω από το προφίλ.
3. Πού εντοπίζονται παρόμοια προφίλ;
Προφίλ με το όνομα Emily Thompson εμφανίζονται σε αγγλόφωνους ιστότοπους πολιτικού σχολιασμού, όπως τα The Thinking Conservative, The American Spectator και Eurasia Review. Και εκεί παρουσιάζεται ως «ανεξάρτητη αναλύτρια». Ωστόσο, οι φωτογραφίες προφίλ σε ορισμένους από αυτούς τους ιστότοπους εμφανίζουν ενδείξεις ότι έχουν παραχθεί με τεχνητή νοημοσύνη, γεγονός που ενισχύει τα ερωτήματα για την αυθεντικότητα του προσώπου.
4. Τι μπορούμε να πούμε για το προφίλ της Emily Thompson στο Χ;
Η δραστηριότητα του λογαριασμού στο Χ χαρακτηρίζεται από έντονη επαναληπτικότητα, στοιχείο που συχνά συνδέεται με αυτοματοποιημένους λογαριασμούς. Παράλληλα, τα άρθρα της σε διαφορετικούς ιστότοπους παρουσιάζουν έντονη ιδεολογική ασυνέπεια: από φίλο-Τραμπικά και υπερσυντηρητικά έως μετριοπαθή. Το ίδιο μοτίβο εμφανίζεται και στις αναρτήσεις στο Χ, άλλοτε φιλοδυτικές και άλλοτε φιλορωσικές, κάτι που παραπέμπει σε ένα σκόπιμα αμφίσημο και όχι σε ένα συνεκτικό προσωπικό προφίλ.
5. Τι ανέφερε το The Thinking Conservative για την Emily Thompson;
Η υπεύθυνη του The Thinking Conservative δήλωσε ότι οι αρθρογράφοι γνώμης στον ιστότοπό της γίνονται δεκτοί χωρίς έλεγχο ταυτότητας ή ιστορικού. Ανέφερε ότι δεν διαθέτει καμία επιπλέον πληροφορία για την Emily Thompson και ότι η μόνη επικοινωνία γίνεται μέσω μιας proton.me διεύθυνσης email. Τόνισε επίσης ότι τα άρθρα που δημοσιεύονται εκφράζουν αποκλειστικά τις προσωπικές απόψεις των συντακτών τους.