Ανοίγει ο δρόμος για τον πλήρη έλεγχο της χώρας από την Δαμασκό και τον de facto ηγέτη της Αχμάντ αλ Σαρά
Η συριακή κυβέρνηση ανακοίνωσε την Κυριακή την επίτευξη εκεχειρίας με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF), ένα βήμα που ανοίγει τον δρόμο για την ανάκτηση σχεδόν πλήρους ελέγχου της χώρας και τη διάλυση των κουρδοκρατούμενων δυνάμεων που κυριαρχούσαν στη βορειοανατολική Συρία για περισσότερο από μία δεκαετία.
Η συμφωνία έρχεται έπειτα από κλιμάκωση της έντασης νωρίτερα αυτόν τον μήνα, όταν κυβερνητικές δυνάμεις εξαπέλυσαν ευρείας κλίμακας επιχείρηση προς τα ανατολικά. Μετά τις αρχικές συγκρούσεις, οι SDF φαίνεται ότι υποχώρησαν από τα μέτωπα, ιδίως στην ανατολική επαρχία του Χαλεπίου.
Λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της κυβέρνησης, ο επικεφαλής των SDF, Μαζλούμ Άμπντι, επιβεβαίωσε τη συμφωνία με βιντεοσκοπημένο μήνυμα, δηλώνοντας ότι οι δυνάμεις του αποδέχθηκαν τους όρους που προβλέπουν την αποχώρησή τους από τις επαρχίες Ράκα και Ντέιρ εζ-Ζορ «για να σταματήσει η αιματοχυσία». Όπως είπε, οι λεπτομέρειες της συμφωνίας θα παρουσιαστούν στον πληθυσμό τις επόμενες ημέρες.
Το υπουργείο Άμυνας της Συρίας ανακοίνωσε ότι διέταξε την παύση των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα μετά την επίτευξη της συμφωνίας.
Αγώνας για εδραίωση της εξουσίας
Η νέα συριακή ηγεσία, μετά την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024, δυσκολευόταν να επιβάλει πλήρως την εξουσία της στη χώρα. Συμφωνία που είχε συναφθεί τον Μάρτιο για την ενσωμάτωση των SDF στη Δαμασκό δεν προχώρησε, με τις δύο πλευρές να αλληλοκατηγορούνται για παραβιάσεις.
Μετά τη στρατιωτική προέλαση, η κυβέρνηση ανέκτησε τον έλεγχο των επαρχιών Ράκα και Ντέιρ εζ-Ζορ, περιοχών στρατηγικής σημασίας με πετρελαϊκά και φυσικού αερίου κοιτάσματα, φράγματα στον Ευφράτη και συνοριακές διαβάσεις.
Η κρατική τηλεόραση SANA μετέδωσε εικόνες του προέδρου Άχμαντ αλ Σαράα να υπογράφει τη συμφωνία. Αν και ο Μαζλούμ Άμπντι δεν εμφανίστηκε στην τελετή, η υπογραφή του περιλαμβάνεται στο έγγραφο. Ο αλ Σαράα δήλωσε ότι ο Άμπντι δεν μπόρεσε να ταξιδέψει λόγω κακών καιρικών συνθηκών και αναμένεται να επισκεφθεί τη Δαμασκό τη Δευτέρα.
«Είναι μια νίκη για όλους τους Σύρους, ανεξαρτήτως καταγωγής», δήλωσε ο αλ Σαράα, εκφράζοντας την ελπίδα ότι η χώρα θα περάσει «από τη διαίρεση στην ενότητα και την πρόοδο».
Ρόλος των ΗΠΑ και όροι της συμφωνίας
Και οι δύο πλευρές διατηρούν στενούς δεσμούς με την Ουάσιγκτον. Ο Αμερικανός απεσταλμένος Τομ Μπάρακ συναντήθηκε με τον αλ Σαράα την Κυριακή, ενώ ο Άμπντι συμμετείχε τηλεφωνικά. Ο Μπάρακ χαιρέτισε τη συμφωνία, κάνοντας λόγο για «σημείο καμπής» που ανοίγει τον δρόμο για διάλογο και συνεργασία προς μια ενωμένη Συρία.
Η συμφωνία προβλέπει τη διάλυση των SDF και την ενσωμάτωση των δυνάμεών τους στον συριακό στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας, ενώ ανώτεροι αξιωματούχοι θα αναλάβουν υψηλόβαθμες θέσεις στο κράτος. Οι SDF παραδίδουν τη Ράκα και το Ντέιρ εζ-Ζορ, καθώς και συνοριακές διαβάσεις και ενεργειακές υποδομές. Στην επαρχία Χασάκα, προπύργιο του κουρδικού πληθυσμού, η πολιτική διοίκηση θα επιστρέψει στη Δαμασκό, ενώ οι υπηρεσίες που διαχειρίζονταν φυλακές και καταυλισμούς με κρατούμενους του Ισλαμικού Κράτους θα περάσουν επίσης στον έλεγχο του κράτους.
Δεν έχει ανακοινωθεί σαφές χρονοδιάγραμμα εφαρμογής. Ο πρόεδρος αλ Σαράα δήλωσε ότι η υλοποίηση θα γίνει σταδιακά, ξεκινώντας με την εκεχειρία.
Αντιδράσεις στο πεδίο
Στη Ράκα, πλήθη βγήκαν στους δρόμους πανηγυρίζοντας, με συριακές σημαίες και πυροτεχνήματα, καθώς κυβερνητικές φάλαγγες εισήλθαν στην πόλη. Αντίθετα, στην κουρδική πόλη Καμισλί, χιλιάδες οικογένειες που εκτοπίστηκαν από τις συγκρούσεις αντιμετωπίζουν το μέλλον με επιφυλακτικότητα.
«Το θετικό είναι ότι σταματά η σύγκρουση μεταξύ Αράβων και Κούρδων», δήλωσε ο γιατρός Γκοράν Ιμπραχίμ, εκφράζοντας ωστόσο σκεπτικισμό για τις διεθνείς εγγυήσεις.
Ο πρέσβης της Συρίας στον ΟΗΕ, Ιμπραχίμ Ολάμπι, χαρακτήρισε τη συμφωνία «στιγμή που δείχνει ότι οι Σύροι μπορούν να αφήσουν τις διαφορές τους πίσω και να προχωρήσουν», κάνοντας λόγο για «νίκη για τη Συρία».