Ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ σημείωσε ότι πρόκειται για ορόσημο στην ανάπτυξη αποτελεσματικής αεράμυνας. Οι πρώτες μονάδες θα παραδοθούν στον πολωνικό στρατό το 2026.
Η Πολωνία υπέγραψε σειρά συμβολαίων για να εφοδιάσει τον στρατό της με σύστημα κατά των drone «το πλέον σύγχρονο στην Ευρώπη», αποστολή του οποίου θα είναι η προστασία των ανατολικών συνόρων της χώρας, του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ενωσης, ανακοίνωσε ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ.
Υπό το κράτος της ρωσικής απειλής, η Πολωνία έχει εφαρμόσει εδώ και πολλά χρόνια πρόγραμμα ταχέως εκσυγχρονισμού του στρατού της με συμβόλαια αγοράς οπλισμού ύψους δισεκατομμυρίων ζλότι.
Το σύστημα με την ονομασία San, το οποίο θα κοστίσει περί τα 15 δισεκατομμύρια ζλότι (3,6 δισεκατομμύρια ευρώ) και θα χρηματοδοτηθεί σε μεγάλο μέρος από τα κονδύλια του SAFE, θα πραγματοποιηθεί σε συνεργασία με πολωνικές εταιρείες του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα, καθώς και με την νορβηγική Kongsberg. Θα τεθεί σε λειτουργία σε δύο χρόνια.
Η δημιουργία συστήματος κατά drone έγινε αναγκαία για την Πολωνία μετά τον περυσινό Σεπτέμβριο, όταν η Βαρσοβία και οι σύμμαχοί της κινητοποίησαν πολεμικά αεροσκάφη για να αντιμετωπίσουν περί τα είκοσι ρωσικά drone που παραβίασαν τον πολωνικό εναέριο χώρο. Δύο από αυτά καταρρίφθηκαν.
Τι είναι το σύστημα San;
Το San είναι ένα αντιαεροπορικό σύστημα που έχει σχεδιαστεί κυρίως για την καταπολέμηση εχθρικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Bασίζεται σε συστοιχίες, που συνδυάζουν αισθητήρες ανίχνευσης και συστήματα διοίκησης.
Σκοπός του είναι να παρέχει ταχεία αντίδραση σε στόχους, σε δύσκολο έδαφος, σε χαμηλά ύψη και υπό συνθήκες παρεμβολών.
Θα περιλαμβάνει 18 συστοιχίες πυροβολικού antidrone, 52 ουλαμούς πυρός, 18 ουλαμούς διοίκησης και περί τα 700 οχήματα, σύμφωνα με τον πολωνό υπουργό Αμυνας Βλαντισλάβ Κοσινιάκ-Καμους.
Όπως τονίζεται από το Υπουργείο Άμυνας της Πολωνίας, το San θα συμπληρώσει τα ήδη υπάρχοντα προγράμματα: Vistula, Narew και Pilica, δημιουργώντας ένα συνεκτικό σύστημα για την αντιμετώπιση εναέριων απειλών, ιδίως στην ανατολική πλευρά του ΝΑΤΟ.
Ντ. Τουσκ: Επανάσταση για την ασφάλεια της Πολωνίας και της Ευρώπης
Ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ χαρακτήρισε την υπογραφή της συμφωνίας ως μια στιγμή καμπής για την αεράμυνα της Πολωνίας.
«Είναι μία ιστορική στιγμή (...), βρισκόμαστε πραγματικά μπροστά σε ένα απόλυτο σημείο καμπής ως προς την αποτελεσματική άμυνα των ανατολικών συνόρων της Πολωνίας, της Ευρωπαϊκής Ενωσης και του ΝΑΤΟ», είπε κατά την υπογραφή του συμβολαίου. Τα ανατολικά σύνορα της Πολωνίας θα είναι «τα καλύτερα προστατευμένα στην Ευρώπη».
Σχετικά με την πλατφόρμα Χ, πρόσθεσε:
"Το San είναι μια πιο έξυπνη και φθηνότερη απάντηση στις απειλές από μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Η Πολωνία επενδύει στην ασφάλεια και στη δική της βιομηχανία".
Πολωνικό προϊόν με δυνατότητες εξαγωγής
Η κυβέρνηση τονίζει ότι ο βασικός ρόλος στο πρόγραμμα ανήκει στις πολωνικές εταιρείες και ότι η συμμετοχή ξένων εταίρων περιορίστηκε σε τεχνολογίες που η εγχώρια βιομηχανία δεν αναπτύσσει ακόμη μόνη της. Σύμφωνα με το Υπουργείο Άμυνας, το San έχει τη δυνατότητα να γίνει ένα εξαγωγικό προϊόν για το οποίο ήδη ενδιαφέρονται οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ.
Με τη σειρά του, ο πολωνικός όμιλος εξοπλισμών καυχήθηκε σε ανακοίνωσή του ότι έχει καταστεί ο ηγέτης της κοινοπραξίας για την ασπίδα κατά των μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της κυβέρνησης, όταν το πρόγραμμα San τεθεί σε εφαρμογή, τα ανατολικά σύνορα της Πολωνίας -στην ξηρά και στον αέρα- πρόκειται να γίνουν τα καλύτερα φυλασσόμενα σύνορα στην Ευρώπη. Το νέο σύστημα αποτελεί επίσης απάντηση στα περιστατικά με ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που παραβίασαν τον πολωνικό εναέριο χώρο τους τελευταίους μήνες.
Η παραγγελία της Πολωνίας για ένα υπερσύγχρονο σύστημα κατά των μη επανδρωμένων αεροσκαφών αποτελεί μέρος της ιδέας του λεγόμενου ευρωπαϊκού "τείχους μη επανδρωμένων αεροσκαφών", το οποίο προτάθηκε ως απάντηση στις αυξανόμενες απειλές από ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πήρε σταδιακά μορφή κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2025.
Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο δίκτυο συστημάτων ανίχνευσης και εξουδετέρωσης εχθρικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών που θα προστατεύει την ανατολική πλευρά της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.
Η ιδέα, που προωθείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη πρώτης γραμμής, αποσκοπεί στην έγκαιρη ανίχνευση των εναέριων απειλών και την ταχεία αντίδραση στις επιθέσεις, παρόμοια με το σύστημα San που σχεδιάζεται στην Πολωνία, το οποίο θα λειτουργεί ως μέρος μιας εθνικής ασπίδας κατά των μη επανδρωμένων αεροσκαφών.