Η ψήφιση του νομοσχεδίου θεωρείται μεγάλη νίκη για την ισραηλινή ακροδεξιά - Στην ουσία επιβάλλει την εσχάτη των ποινών για Παλαιστίνιους που καταδικάζονται για επιθέσεις κατά ισραηλινών στόχων
Το κοινοβούλιο του Ισραήλ ενέκρινε αμφιλεγόμενο νόμο με τον οποίο η θανατική ποινή καθίσταται ο κανόνας για τους Παλαιστίνιους που καταδικάζονται από στρατοδικεία για φονικές επιθέσεις, υλοποιώντας έτσι ένα διαρκές αίτημα των ακροδεξιών συμμάχων του πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Με τον νόμο αυτόν θεσπίζεται υποχρεωτικά η «θανατική ποινή για τους τρομοκράτες», η οποία στην πράξη θα ισχύει μόνο για τους Παλαιστίνιους που κρίνονται ένοχοι για αντιισραηλινές επιθέσεις.
Το νομοσχέδιο εγκρίθηκε με ψήφους 62 υπέρ έναντι 48 κατά. Ο Νετανιάχου ήταν μεταξύ εκείνων που το υπερψήφισαν.
Σύμφωνα με αυτό το νομοσχέδιο, «οποιοσδήποτε προκαλεί σκόπιμα ή από αδιαφορία τον θάνατο ενός Ισραηλινού πολίτη για λόγους ρατσισμού ή εχθρότητας προς μια κοινότητα, και με στόχο να βλάψει το Κράτος του Ισραήλ και την αναγέννηση του εβραϊκού λαού στη χώρα του, θα αντιμετωπίζει τη θανατική ποινή».
Πριν από τη σημερινή ψηφοφορία, το νομοσχέδιο είχε επικριθεί δριμύτατα από τους υπουργούς Εξωτερικών της Γερμανίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας και της Βρετανίας, επισημαίνοντας ότι οδηγεί «ντε φάκτο» σε διακρίσεις εις βάρος των Παλαιστινίων και υπονομεύει τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει το Ισραήλ σε ό,τι αφορά τις δημοκρατικές αρχές.
Προσφυγή στο Ανώτατο Δικαστήριο
Ισραηλινή μη κυβερνητική οργάνωση για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ανακοίνωσε αμέσως ότι προσφεύγει στο Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ, αμφισβητώντας την εγκυρότητα του νόμου, λίγα λεπτά μετά την ψήφισή του από την Κνεσέτ.
Αυτός ο νόμος είναι «αντισυνταγματικός, κάνει ντε φάκτο διακρίσεις και, για τους Παλαιστίνιους της Δυτικής Όχθης, υιοθετήθηκε χωρίς νομική βάση» αναφέρει η Ένωση για τα πολιτικά δικαιώματα στο Ισραήλ (ACRI) στην ανακοίνωσή της.
Στο Ισραήλ, η θανατική ποινή για το έγκλημα της ανθρωποκτονίας καταργήθηκε το 1954. Ο μοναδικός άνθρωπος που έχει εκτελεστεί ποτέ στη χώρα έπειτα από πολιτική δίκη ήταν ο Άντολφ Άιχμαν, αρχιτέκτονας του Ολοκαυτώματος, το 1962.
Τα στρατοδικεία διατηρούν την επιλογή να επιβάλουν τη θανατική ποινή στους κατηγορούμενους, όμως δεν το έχουν κάνει μέχρι τώρα.
Η νίκη του Μπεν Γκβιρ
Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε λίγες ημέρες πριν το κοινοβούλιο περάσει σε εαρινές διακοπές.
Η ψήφιση του νομοσχεδίου θεωρείται το αποκορύφωμα των πολυετών προσπαθειών ακροδεξιών παραγόντων στο Ισραήλ για την αυστηροποίηση των ποινών για τους Παλαιστίνιους που διαπράττουν εγκλήματα κατά Ισραηλινών.
Το αποτέλεσμα αυτό σημαίνει επίσης μια σημαντική πολιτική νίκη για τον Ιταμάν Μπεν Γκβιρ, τον ηγέτη του του ακροδεξιού κόμματος "Otzma Yehudit (Εβραϊκή δύναμη)" που έφερε τον νόμο στην ημερήσια διάταξη και υπουργό Εθνικής Ασφάλειας.
Κατά την προετοιμασία της ψηφοφορίας, είχε προσπαθήσει να εκλαϊκεύσει τον νόμο κάνοντας σαφή αναφορά στη μέθοδο εκτέλεσης, φορώντας ένα μικρό σύμβολο θηλιάς στο πέτο του σακακιού του.
"Με τη βοήθεια του Θεού, θα εφαρμόσουμε πλήρως αυτόν τον νόμο και θα σκοτώσουμε τους εχθρούς μας", δήλωσε ο Μπεν-Γκβιρ μετά την έγκριση του νομοσχεδίου για τελική ψηφοφορία, χαρακτηρίζοντάς το "τον πιο σημαντικό νόμο" που έχει ψηφιστεί από το κοινοβούλιο τα τελευταία χρόνια.
Οι νομικοί προειδοποιούν για "διακρίσεις"
Ισραηλινοί δικηγόροι, καθώς και τα Ηνωμένα Έθνη και διεθνείς οργανώσεις για τα δικαιώματα, έχουν επικρίνει τον νόμο. Οι επικριτές λένε ότι ο νόμος δημιουργεί μια διακρίσεις μεταξύ των ισραηλινών δικαστικών συστημάτων και ουσιαστικά περιορίζει τη θανατική ποινή στους Παλαιστίνιους που σκοτώνουν Εβραίους πολίτες.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, τα στρατιωτικά δικαστήρια, τα οποία δικάζουν μόνο Παλαιστίνιους που δεν είναι Ισραηλινοί πολίτες, θα επιβάλλουν τη θανατική ποινή σε όσους σκοτώνουν Ισραηλινούς ως αποτέλεσμα "τρομοκρατικών ενεργειών".
Τα στρατιωτικά δικαστήρια θα μπορούν να μετατρέψουν την ποινή αυτή σε ισόβια κάθειρξη μόνο σε "ειδικές περιπτώσεις". Από την άλλη πλευρά, τα πολιτικά δικαστήρια που δικάζουν ισραηλινούς πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των Παλαιστινίων που είναι ισραηλινοί πολίτες, θα μπορούν να επιλέξουν μεταξύ ισόβιας κάθειρξης ή θανατικής ποινής για δολοφονίες που διαπράττονται "με πρόθεση να απορρίψουν την ύπαρξη του κράτους του Ισραήλ".
Ο Amichai Cohen από το Ινστιτούτο Δημοκρατίας του Ισραήλ τόνισε ότι αυτό αποτελεί ξεκάθαρη διάκριση και δήλωσε: "Ο νόμος αυτός θα εφαρμοστεί σε περιοχές όπου υπάρχουν στρατιωτικά δικαστήρια, δηλαδή όπου δικάζονται Παλαιστίνιοι. Στα ισραηλινά δικαστήρια θα εφαρμόζεται μόνο σε τρομοκρατικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στην υπονόμευση της ύπαρξης του Ισραήλ. Αυτό σημαίνει ότι οι Εβραίοι δεν θα κατηγορούνται βάσει αυτού του νόμου", είπε.
Το διεθνές δίκαιο και η διαδικασία εκτέλεσης
Ο Κοέν υπενθύμισε επίσης ότι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, το ισραηλινό κοινοβούλιο δεν θα έπρεπε να έχει νομοθετικές εξουσίες στη Δυτική Όχθη, η οποία δεν είναι κυρίαρχο έδαφος του Ισραήλ. Ωστόσο, πολλά ακροδεξιά στελέχη του συνασπισμού του Νετανιάχου τάσσονται υπέρ της προσάρτησης της Δυτικής Όχθης.
Ο δικηγόρος της Επιτροπής Εθνικής Ασφάλειας του κοινοβουλίου επεσήμανε επίσης κατά τη διάρκεια της συζήτησης ότι το νομοσχέδιο δεν προβλέπει αμνηστία, σε αντίθεση με τις διεθνείς συμβάσεις. Σύμφωνα με τον νόμο, οι εκτελέσεις πρέπει να γίνονται εντός 90 ημερών από την οριστικοποίηση της ποινής.
Ο νέος νόμος δεν θα ισχύσει αναδρομικά για όσους εμπλέκονται στις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 και βρίσκονται σήμερα υπό κράτηση. Για την ομάδα αυτή επεξεργάζεται ξεχωριστός ποινικός κώδικας. Ορισμένοι βουλευτές της αντιπολίτευσης ανησυχούν ότι η θανατική ποινή θα μπορούσε να περιπλέξει πιθανές μελλοντικές διαπραγματεύσεις για την ανταλλαγή ομήρων.