Ελλάδα: Το λαθρεμπόριο αχινών, η μαύρη αγορά και τα τεράστια κέρδη

Το ελληνικό λιμενικό εντόπισε ερασιτέχνη αλιέα στην περιοχή της Χαλκίδας να έχει βγάλει από τη θάλασσα 2.500 αχινούς, παρανομώντας τόσο ως προς την περίοδο της αλιείας όσο και ως προς την ποσότητα. Επέβαλε κυρώσεις στον 44χρονο και έριξε ξανά στη θάλασσα τους αχινούς.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Όμως, πρόκειται απλά για το πιο πρόσφατο τέτοιο περιστατικό καθώς το λαθρεμπόριο αχινών (που είναι απειλούμενο είδος), τόσο από επαγγελματίες όσο και από ερασιτέχνες ψαράδες, έχει πάρει διαστάσεις επιδημίας στην Ελλάδα.

Μόνο τα τελευταία τρία χρόνια, οι ελληνικές αρχές έχουν προχωρήσει σε σημαντικές κατασχέσεις αχινών (στα τέλη Φεβρουαρίου για παράδειγμα, συνελήφθη 38χρονος που είχε ψαρέψει 59 κιλά αχινούς με σκοπό να τους πουλήσει σε εστιατόρια), κυρίως σε περιοχές της Βόρειας Ελλάδας και των νησιών, όπου η παράνομη αλιεία τροφοδοτείται από την υψηλή ζήτηση στην εστίαση.

Αυτό συμβαίνει για δύο βασικούς λόγους: Πρωτόν, οι αχινοί λόγω της κλιματικής αλλαγής λιγοστεύουν καθώς αρρωσταίνουν και δεύτερον, θεωρούνται έδεσμα πολυτελείας για ταβέρνες και εστιατόρια που κάνουν τα πάντα (ακόμα και αγοράζοντας αχινούς στη μαύρη αγορά) για να τους έχουν στο μενού και να χρεώνουν μεγάλα ποσά στους πελάτες που επιθυμούν να τους γευτούν. Αρκεί να κάνει κάποιος μια διαδικτυακή έρευνα για να δει ότι τα αυγά του αχινού (δηλαδή το εσωτερικό τους) μπορεί να ξεπερνούν και τα 300-400 ευρώ ανά κιλό. Μάλιστα δεν υπάρχει μεγάλη διαθεσιμότητα, κάτι που εκτοξεύει την τιμή τους ακόμα περισσότερο.

Αυτό το γνωρίζουν τόσο οι επαγγελματίες όσο και ερασιτέχνες αλιείς και προσπαθούν συνεχώς να βγάζουν αχινούς και να τους πωλούν παράνομα στους ενδιαφερόμενους. Το γεγονός μάλιστα ότι το ψάρεμα αχινών είναι αρκετά απλό και δεν απαιτεί ακριβό εξοπλισμό (ένα μαχαίρι ή πηρούνι είναι αρκετά) έχει παρακινήσει πολλούς να μπουν σε αυτό που οι αρχές αναφέρουν ως «λαθρεμπόριο αχινών».

Η ανεξέλεγκτη αφαίρεση αχινών όμως διαταράσσει την ισορροπία της θάλασσας, καθώς οι αχινοί ελέγχουν την ανάπτυξη των φυκών. Η απουσία τους μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολική ανάπτυξη άλγης, ενώ αντίθετα ο υπερπληθυσμός τους δημιουργεί «θαλάσσιες ερήμους» (urchin barrens).

Τι προβλέπει η νομοθεσία για την αλίευση αχινων

Η νομοθεσία επιτρέπει την ερασιτεχνική αλιεία μόνο σε συγκεκριμένες ποσότητες, ήτοι 20 αχινούς ανά ημέρα και άνα άτομο ή 30 αν πρόκειται για ψάρεμα από ερασιτεχνικό σκάφος, και απαγορεύει ρητά την πώλησή τους.

Για τους επαγγελματίες ψαράδες η ποσότητα αχινών που μπορούν να συλλέξουν ανά ημέρα ανέρχεται στους 600, αλλά περιβάλλεται από πολύ αυστηρό πλαίσιο που αναφέρει τα εξής:

Η αλίευση αχινών από επαγγελματίες επιτρέπεται μόνο κατά τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο, Μάρτιο, Ιούλιο, Αύγουστο και Δεκέμβριο κάθε έτους και μία ώρα μετά την ανατολή έως και μία ώρα πριν από τη δύση του ηλίου. Επιτρέπεται μόνο σε θαλάσσιες περιοχές εκτός των λιμένων, των όρμων με μόνιμα αγκυροβόλια πλοίων, ως και ναυαγίων, ναρκοπεδίων, της γραμμής πορείας πλοίων, εναλίων αρχαιοτήτων, καθώς και σε ειδικά απαγορευμένες περιοχές αλιείας, όπως καθορίζονται από τις εκάστοτε ισχύουσες υγειονομικές διατάξεις και σε απόσταση μεγαλύτερη των 150 μέτρων από τα όρια υδατοκαλλιεργητικών μονάδων και 500 μέτρων ακτινοειδώς από θυννεία και δημόσια ιχθυοτροφεία.

Μάλιστα οι αχινοί θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 5 εκατοστά σε διάμετρο αλλιώς απαγορεύεται να αλιεύονται και φυσικά να μεταπωλούνται.

Συνεπώς η αλίευση συγκεκριμένης ποσότητας αχινών, είτε από ερασιτέχνες είτε από επαγγελματίες, απαγορεύεται τους μήνες Απρίλιο, Μάιο, Ιούνιο και Σεπτέμβριο, Οκτώβριο και Νοέμβριο.

Πρόστιμα και ποινές φυλάκισης

Οι αρχές έχουν αυστηροποιήσει τους ελέγχους, και οι ποινές για την παράνομη αλιεία ή την πώληση αχινών από ερασιτέχνες είναι ιδιαίτερα βαριές:

• Διοικητικά Πρόστιμα: Κυμαίνονται συνήθως από 400€ έως 3.000€ για απλές παραβάσεις ορίων.
• Βαριές Παραβάσεις: Για μεγάλες ποσότητες ή υποτροπή, τα πρόστιμα μπορεί να φτάσουν έως και τις 20.000€.
• Ποινικές Κυρώσεις: Σε σοβαρές περιπτώσεις λαθρεμπορίου, προβλέπεται φυλάκιση έως ένα έτος.
• Κατασχέσεις: Κατάσχονται άμεσα τα αλιεύματα, τα εργαλεία αλιείας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, το σκάφος ή το όχημα μεταφοράς.