Πλήγμα για τον πρόεδρο Λούλα ντα Σίλβα, λίγους μήνες πριν ξεκινήσει η νέα προεκλογική του εκστρατεία
Το Κογκρέσο της Βραζιλίας υπερψήφισε την Πέμπτη την ανατροπή του προεδρικού βέτο και ενέκρινε νομοσχέδιο που μειώνει την ποινή κάθειρξης 27 ετών του πρώην προέδρου Ζαΐρ Μπολσονάρο για τον ρόλο του στη συνωμοσία πραξικοπήματος το 2023.
Η συντηρητική αντιπολίτευση κατάφερε να εξασφαλίσει τη στήριξη κεντρώων γερουσιαστών και βουλευτών, υπερκερνώντας με άνεση το βέτο του αριστερού προέδρου Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα στο νομοσχέδιο που είχε ψηφιστεί πέρυσι. Υποστηρικτές του Μπολσονάρο εξέφραζαν βεβαιότητα για την έκβαση ακόμη και πριν από την έναρξη της ψηφοφορίας.
«Αυτό είναι ένα πρώτο και πολυαναμενόμενο βήμα για όσους δοκιμάζονται. Το επόμενο στάδιο είναι η πλήρης αμνηστία», δήλωσε ο γερουσιαστής Εσπιριδιάο Αμίν, σύμμαχος του Μπολσονάρο.
Το νομοσχέδιο που είχε εγκρίνει το Κογκρέσο το προηγούμενο έτος προβλέπει μείωση ποινών για σειρά αδικημάτων, μεταξύ των οποίων εγκλήματα κατά του δημοκρατικού πολιτεύματος και η ηγεσία πραξικοπήματος, όταν ο κατηγορούμενος καταδικάζεται ταυτόχρονα για περισσότερα από ένα αδικήματα.
Η νέα νομοθεσία ορίζει ότι η ποινή θα βασίζεται αποκλειστικά στο αδίκημα που επισύρει τη βαρύτερη καταδίκη.
Πριν από την ψηφοφορία, ο πρόεδρος της Γερουσίας, Νταβί Αλκολούμπρε, δήλωσε ότι μόνο υποθέσεις παρόμοιες με εκείνες που οδήγησαν στις καταδίκες του Μπολσονάρο, των συμμάχων και των υποστηρικτών του για την απόπειρα πραξικοπήματος θα υπαχθούν στο ευνοϊκότερο καθεστώς. Ωστόσο, νομικοί εκτιμούν ότι η θέση αυτή θα αμφισβητηθεί στα δικαστήρια.
Ο Πέδρο Ουτζάι, επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του Εργατικού Κόμματος στην κάτω Βουλή, δήλωσε ότι θα προσφύγει στο Ανώτατο Δικαστήριο ζητώντας την ακύρωση της νομοθεσίας ως αντισυνταγματικής. Το δικαστήριο δεν έχει ακόμη λάβει την προσφυγή.
Παραμένει ασαφές πόσο χρόνο θα εκτίσει τελικά ο Μπολσονάρο για την καταδίκη του. Ο πρώην πρόεδρος, που άρχισε να εκτίει την ποινή του τον Νοέμβριο, βρίσκεται σήμερα σε κατ’ οίκον περιορισμό.
«Μια ημέρα ντροπής»
Σύμμαχοι του Μπολσονάρο στο Κογκρέσο υποστηρίζουν ότι η ρύθμιση ευνοεί όχι μόνο τον ίδιο, αλλά και υποστηρικτές του που καταδικάστηκαν για την καταστροφή κυβερνητικών κτιρίων στην πρωτεύουσα Μπραζίλια, στις 8 Ιανουαρίου 2023 — σε επεισόδια που θύμισαν την επίθεση στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ δύο χρόνια νωρίτερα.
Η ψηφοφορία συνιστά ένα ακόμη σοβαρό πλήγμα για τον Λούλα στο Κογκρέσο, λίγους μήνες πριν ξεκινήσει την εκστρατεία για μια τέταρτη, μη συνεχόμενη θητεία.
Μόλις την Τετάρτη, η Γερουσία απέρριψε την υποψηφιότητά του για θέση στο Ανώτατο Δικαστήριο — μια εξέλιξη χωρίς προηγούμενο τα τελευταία 132 χρόνια.
«Θέλουν να απελευθερώσουν τον Μπολσονάρο, τους φυλακισμένους στρατηγούς του και να σταματήσουν τις ομοσπονδιακές αστυνομικές έρευνες που τους εμπλέκουν», δήλωσε ο βουλευτής και σύμμαχος του Λούλα, Λίντμπεργκ Φαρίας. «Αυτή είναι μια ημέρα ντροπής».
Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, αρκετοί βουλευτές αναφέρθηκαν και στις επερχόμενες εκλογές του Οκτωβρίου, μεταξύ των οποίων και ο γερουσιαστής Φλάβιο Μπολσονάρο, γιος του πρώην προέδρου, ο οποίος φιλοδοξεί να διεκδικήσει την προεδρία απέναντι στον Λούλα.
«Αν είναι θέλημα Θεού, θα κυβερνήσω αυτή τη χώρα», δήλωσε. «Θα σας αγκαλιάσω και θα σας φροντίσω, ανεξάρτητα από τις πολιτικές σας απόψεις».
Στις εκλογές του Οκτωβρίου 2022, ο Λούλα επικράτησε του Μπολσονάρο με οριακή διαφορά, συγκεντρώνοντας 50,9% έναντι 49,1% του αντιπάλου του.