Η Τεχεράνη δημιούργησε έναν επίσημο φορέα για τη διαχείριση και τη χρέωση των πλοίων για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, σε μια κίνηση που προκαλεί έντονες αντιδράσεις
Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν ανακοίνωσε τη Δευτέρα την έναρξη λειτουργίας επίσημου λογαριασμού Χ για την Αρχή Στενών του Περσικού Κόλπου (PGSA), τον φορέα που σύμφωνα με την Τεχεράνη θα διαχειρίζεται τις διελεύσεις πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ και θα εισπράττει τα τέλη διέλευσης - επισημοποιώντας ένα σύστημα που φέρεται να έχει ήδη τεθεί σε εφαρμογή από τον Μάρτιο.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τα πλοία που επιθυμούν να διέλθουν από το στενό πρέπει να υποβάλουν αίτηση μέσω της επίσημης ηλεκτρονικής διεύθυνσης της PGSA, υποβάλλοντας στοιχεία ιδιοκτησίας, ασφάλισης, δηλωτικά πληρώματος, δηλώσεις φορτίου και την προβλεπόμενη διαδρομή.
Η άδεια διέλευσης εκδίδεται μόνο αφού η αρχή εγκρίνει την υποβολή και καταβληθεί τέλος. Δεν έχει δημοσιευθεί επίσημο τιμολόγιο. Σύμφωνα με αναφορές, ορισμένα σκάφη έχουν ήδη καταβάλει έως και 2 εκατομμύρια δολάρια (1,7 εκατ.ευρώ) ανά διέλευση, με την πληρωμή να γίνεται σε κινεζικά γουάν.
Η αρχή λειτουργεί ως διοικητική διασύνδεση με το Πολεμικό Ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), οι οποίοι ελέγχουν φυσικά τις διελεύσεις μέσω της πλωτής οδού. Το IRGC έχει χαρακτηριστεί ως ξένη τρομοκρατική οργάνωση από τις ΗΠΑ και την ΕΕ, μεταξύ άλλων.
Η ανακοίνωση ακολούθησε εβδομάδες σύγχυσης και κινδύνου για τα πλοία στο στενό. Αφού η Τεχεράνη δήλωσε τον Μάρτιο ότι θα χρεώνει για την ασφαλή διέλευση, δόλιοι φορείς άρχισαν να προσφέρουν ανεπίσημα έγγραφα διέλευσης με αντάλλαγμα πληρωμές σε κρυπτονομίσματα.
Η PGSA φαίνεται να έχει σχεδιαστεί για να αντικαταστήσει αυτή την γκρίζα αγορά με ένα ενιαίο επίσημο κανάλι.
Ο Ebrahim Azizi, πρόεδρος της κοινοβουλευτικής επιτροπής εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής του Ιράν, δήλωσε σε τηλεοπτική συνέντευξη ότι η Τεχεράνη έχει προετοιμάσει έναν μηχανισμό για τη διαχείριση της κυκλοφορίας του Ορμούζ μέσω μιας καθορισμένης θαλάσσιας διαδρομής και ότι περαιτέρω λεπτομέρειες θα ανακοινωθούν σύντομα.
Έγραψε στο X ότι μόνο τα εμπορικά πλοία που συνεργάζονται με το Ιράν θα επωφεληθούν από τον μηχανισμό και ότι θα επιβληθούν τέλη.
Νέες διαφημιστικές πινακίδες στο μετρό της Τεχεράνης υποστηρίζουν ότι το Ιράν θα μπορούσε να παράγει έως και 100 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως από τα έσοδα των Στενών του Ορμούζ.
Το ποσό αυτό έχει κυκλοφορήσει στα ιρανικά μέσα ενημέρωσης παράλληλα με προτάσεις για τη οικονομική αξιοποίηση των καλωδίων δεδομένων που διέρχονται από την πλωτή οδό.
Σύμφωνα με την UNCLOS, τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, το Στενό του Ορμούζ εμπίπτει στην αρχή της διέλευσης, η οποία προστατεύει την απρόσκοπτη ροή της διεθνούς ναυτιλίας. Το Ιράν υπέγραψε αλλά δεν επικύρωσε ποτέ τη σύμβαση.
Οι ΗΠΑ, τα κράτη του Κόλπου και οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν απορρίψει τη νομιμότητα του καθεστώτος τελών του Ιράν. Οι περιφερειακές χώρες, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί τους και οι ΗΠΑ έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι η ελεύθερη ναυσιπλοΐα μέσω του στενού πρέπει να διατηρηθεί χωρίς πρόσθετα τέλη ή περιορισμούς.
Ο υδάτινος δρόμος, πλάτους περίπου 35 χιλιομέτρων στο στενότερο σημείο του, μετέφερε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου θαλάσσιου πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου πριν το Ιράν τον κλείσει ουσιαστικά στην εμπορική ναυσιπλοΐα όταν ξεκίνησε ο πόλεμος στις 28 Φεβρουαρίου. Το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ επέβαλε το δικό του αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών στις 13 Απριλίου.
Αμερικανικά πρακτορεία ανέφεραν ότι ο αριθμός των πετρελαιοφόρων που συγκεντρώθηκαν γύρω από τη νήσο Χαργκ -τον κύριο τερματικό σταθμό εξαγωγής αργού του Ιράν- είχε φθάσει στο υψηλότερο επίπεδο από την έναρξη του ναυτικού αποκλεισμού των ΗΠΑ, γεγονός που υποδηλώνει αυξανόμενη πίεση για τη μετακίνηση των εγκλωβισμένων εξαγωγών πετρελαίου.
Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim ανέφερε τη Δευτέρα ότι οι αμερικανικές κυρώσεις για το πετρέλαιο θα μπορούσαν να ανασταλούν τουλάχιστον κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, ενώ επανέλαβε το αίτημα της Τεχεράνης για την πλήρη άρση τους.
Πακιστανικά μέσα ενημέρωσης υποστήριξαν ξεχωριστά ότι το Ισλαμαμπάντ μετέφερε στην Ουάσινγκτον μια αναθεωρημένη ιρανική πρόταση, με τον πρωθυπουργό του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ να εκφράζει αισιοδοξία για την επανέναρξη των συνομιλιών.
"Όταν παρουσιάσαμε το σχέδιο των 14 σημείων, η αμερικανική πλευρά έθεσε τις σκέψεις της και εμείς με τη σειρά μας παρουσιάσαμε και τις δικές μας σκέψεις", δήλωσε ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαήλ Μπαγκαΐ για την αμερικανική πρόταση.