Με βάση νέες οδηγίες της αμερικανικής κυβέρνησης, μετανάστες που αιτούνται άδεια μόνιμης παραμονής (πράσινη κάρτα) στις ΗΠΑ πρέπει να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους και να λάβουν μεταναστευτική βίζα μέσω του υπουργείου Εξωτερικών. Δικηγόροι μετανάστευσης θεωρούν το μέτρο παράνομο.
Η υπηρεσία Ιθαγένειας και Μετανάστευσης των ΗΠΑ (USCIS) εξέδωσε την Παρασκευή νέα οδηγία με την οποία ζητάει από τους υπαλλήλους του οργανισμού να αντιμετωπίζουν τη μετάβαση των μεταναστών από προσωρινό σε μόνιμο καθεστώς παραμονής στη χώρα ως διαδικασία που πρέπει να ολοκληρώνεται εκτός της επικράτειας των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ (DHS) έγραψε στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Truth Social: «Κάθε αλλοδαπός που βρίσκεται προσωρινά στις ΗΠΑ και επιθυμεί να λάβει πράσινη κάρτα πρέπει να επιστρέψει στη χώρα του για να καταθέσει την αίτηση».
Η υπηρεσία υποστήριξε ότι στόχος του μέτρου είναι να κλείσει τα «νομικά παραθυράκια» και πρόσθεσε: «Αυτή η πολιτική επιτρέπει στο μεταναστευτικό μας σύστημα να λειτουργεί όπως προβλέπει ο νόμος και όχι να ενθαρρύνει την εκμετάλλευση νομικών κενών. Η εποχή της κατάχρησης του μεταναστευτικού μας συστήματος έχει τελειώσει».
Ο Τζόζεφ Έντλοου, διευθυντής της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης των ΗΠΑ, έγραψε στην πλατφόρμα X: «Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Ντόναλντ Τραμπ, η Υπηρεσία Ιθαγένειας και Μετανάστευσης των ΗΠΑ επιστρέφει στο αρχικό πνεύμα του νόμου και ενισχύει τη σαφή διάκριση μεταξύ προσωρινής παραμονής και μόνιμης εγκατάστασης. Οι αλλοδαποί που εισέρχονται προσωρινά στις Ηνωμένες Πολιτείες και στη συνέχεια επιδιώκουν άδεια μόνιμης διαμονής πρέπει, πριν γίνουν δεκτοί ως μετανάστες, να ακολουθήσουν τις κατάλληλες νόμιμες διαδικασίες στις χώρες προέλευσής τους για την έκδοση μεταναστευτικής βίζας».
Το νέο αυτό μέτρο της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης προκάλεσε αντιδράσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πολλοί κάτοχοι φοιτητικής και εργασιακής βίζας δηλώνουν ότι μια τέτοια απόφαση μπορεί να κάνει τη διαδικασία απόκτησης μόνιμης άδειας διαμονής πιο περίπλοκη, πιο δαπανηρή και πιο αποθαρρυντική.
Τι σημαίνει όμως στην πράξη αυτό το μέτρο; Πρέπει οι νόμιμοι μετανάστες που σπουδάζουν ή εργάζονται στις ΗΠΑ και θέλουν να μετατρέψουν το καθεστώς τους σε μόνιμη διαμονή να εγκαταλείψουν τη χώρα;
Ο Τσαρλς Κουκ, Αμερικανός δικηγόρος μετανάστευσης και ιδρυτής και διευθυντής του γραφείου Kuck Baxter Immigration, χαρακτήρισε μιλώντας στο Euronews το μέτρο αυτό της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης παράνομο.
Απαντώντας σε ερώτηση για τις συνέπειες του μέτρου στους νόμιμους μετανάστες στις ΗΠΑ που επιδιώκουν να αλλάξουν το καθεστώς τους σε μόνιμη διαμονή, ο Κουκ είπε: «Δεν θα έπρεπε να τους επηρεάσει καθόλου, διότι είναι παράνομο και πιθανότατα θα ακυρωθεί από τα δικαστήρια την επόμενη εβδομάδα».
Και πρόσθεσε: «Αν όμως συνεχιστεί, στην πράξη σημαίνει ότι όποιος θέλει να πάρει πράσινη κάρτα, αντί να την αποκτά εντός των ΗΠΑ μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται αλλαγή καθεστώτος παραμονής, θα πρέπει να φύγει από τη χώρα και να ακολουθήσει τη διαδικασία μέσω του προξενείου στην πατρίδα του».
Ο Κουκ, αναφερόμενος στο ιστορικό αυτής της διαδικασίας, σημείωσε: «Πριν από το 1952 αυτή η διαδικασία θεωρούνταν γενικά ο κανόνας, αλλά από το 1952 και μετά δεν αποτελεί πλέον τη συνήθη πρακτική, επειδή το Κογκρέσο διαπίστωσε πόσο προβληματική ήταν».
Ο δικηγόρος μετανάστευσης, υπογραμμίζοντας ότι το μέτρο δεν συνάδει με τον νόμο, δήλωσε: «Στην πραγματικότητα, η Υπηρεσία Ιθαγένειας και Μετανάστευσης είπε ψέματα. Δεν πρόκειται για νομικό κενό. Η αλλαγή καθεστώτος παραμονής είναι μια νόμιμη διαδικασία που θεσπίστηκε από το Κογκρέσο και η υπηρεσία δεν έχει την εξουσία να απορρίπτει όλες τις αιτήσεις αλλαγής καθεστώτος. Αυτό δεν είναι σύμφωνο με τον νόμο».
Το ζήτημα δεν αφορά υπηκόους συγκεκριμένων χωρών, αλλά όλους τους αλλοδαπούς που βρίσκονται στις ΗΠΑ και ζητούν μόνιμη άδεια διαμονής. Ωστόσο, η κατάσταση θα είναι πιο περίπλοκη για τους υπηκόους του Ιράν και άλλων χωρών που δεν διαθέτουν προξενείο στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς θα αναγκαστούν να μεταβούν σε τρίτες χώρες για να προχωρήσουν τη διαδικασία της αίτησης άδειας μόνιμης διαμονής.
Ο Κουκ χαρακτήρισε την απόφαση παράλογη: «Δεν υπάρχει ίχνος κοινής λογικής σε αυτό. Διαπιστώσαμε ότι ο Τζο Έντλοου, διευθυντής της υπηρεσίας, δεν συζήτησε καν το θέμα με τους νομικούς της υπηρεσίας. Κανένας δικηγόρος στο υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ δεν το έχει εγκρίνει».
Ο Τσαρλς Κουκ πρόσθεσε: «Ο κ. Έντλοου δεν συντονίστηκε ούτε με το υπουργείο Εξωτερικών. Το υπουργείο τώρα θα πρέπει να δεχθεί και να διαχειριστεί 500.000 επιπλέον συνεντεύξεις για μεταναστευτικές βίζες, σε μια περίοδο που έχει μειώσει το προσωπικό του και ουσιαστικά δεν έχει τη δυνατότητα να το κάνει».
Ο Κουκ χαρακτήρισε την κίνηση του επικεφαλής της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης «μία από τις συνηθισμένες εκπλήξεις της υπηρεσίας λίγο πριν από το Σαββατοκύριακο» και πρόσθεσε: «Τελικά, την επόμενη εβδομάδα θα κατατεθούν αγωγές και εμείς θα συνεχίσουμε τον δρόμο μας».
Σύμφωνα με τη νέα οδηγία της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης, μόνο σε εξαιρετικές περιστάσεις θα πρέπει να επιτρέπεται στους ενδιαφερόμενους να παραμένουν στις ΗΠΑ και να ολοκληρώνουν εντός της χώρας τη διαδικασία αλλαγής καθεστώτος διαμονής. Ακόμη και σε αυτές τις περιπτώσεις, οι έλεγχοι θα πρέπει να γίνονται από τα αρμόδια στελέχη της υπηρεσίας και όχι μέσω της τυπικής διαδικασίας έκδοσης άδειας μόνιμης διαμονής εκτός ΗΠΑ.
Η υπηρεσία καλεί τους υπαλλήλους μετανάστευσης να εξετάζουν κατά περίπτωση όλους τους σχετικούς παράγοντες προκειμένου να κρίνουν αν κάποιος πληροί τα κριτήρια για αυτό το είδος διοικητικής εξαίρεσης.
Σύμφωνα με το άρθρο 245(α) του Νόμου περί Μετανάστευσης και Ιθαγένειας των ΗΠΑ, το καθεστώς ενός ατόμου που έχει «ελεγχθεί και γίνει δεκτό ή έχει εισέλθει υπό όρους στις Ηνωμένες Πολιτείες» μπορεί, κατά την κρίση του γενικού εισαγγελέα, να μετατραπεί σε καθεστώς νόμιμου μόνιμου κατοίκου, υπό την προϋπόθεση ότι το άτομο υποβάλει αίτηση αλλαγής καθεστώτος, πληροί τις προϋποθέσεις για μεταναστευτική βίζα, είναι δεκτό για μόνιμη διαμονή και, κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης, υπάρχει άμεσα διαθέσιμη μεταναστευτική βίζα.
Η νέα κυβερνητική οδηγία υποστηρίζει όμως ότι οι διατάξεις αυτές πρέπει να ερμηνευθούν πιο περιοριστικά και δίνει έμφαση στο ότι η επιλεξιμότητα για μεταναστευτική βίζα και η σχετική διαδικασία πρέπει να ολοκληρώνεται εκτός της χώρας.
Ο Ζακ Κάλερ, εκπρόσωπος της Υπηρεσίας Ιθαγένειας και Μετανάστευσης, δήλωσε ότι τα άτομα που βρίσκονται στις Ηνωμένες Πολιτείες με προσωρινό καθεστώς και επιδιώκουν να αποκτήσουν νόμιμη μόνιμη διαμονή γενικά θα πρέπει να ολοκληρώνουν τη διαδικασία από τη χώρα προέλευσής τους.
Σε ανακοίνωσή του πρόσθεσε: «Όταν οι αλλοδαποί υποβάλλουν αίτηση από τη χώρα τους, μειώνεται η ανάγκη εντοπισμού και απέλασης όσων, μετά την απόρριψη της αίτησης διαμονής τους, επιλέγουν να κρυφτούν και να παραμείνουν παράνομα στις ΗΠΑ».