Καθώς εντείνονται οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, παιδιά σε όλο τον κόσμο εκτίθενται σε φυσικούς και ανθρωπογενείς κινδύνους με σοβαρές επιπτώσεις στη ζωή τους.
Σχεδόν κάθε παιδί στον κόσμο εκτίθεται σε κλιματικούς κινδύνους που απειλούν την υγεία και την ανάπτυξή του, σύμφωνα με νέα έκθεση της UNICEF (πηγή στα Αγγλικά).
«Η ζωή των παιδιών εξακολουθεί να ανατρέπεται από τις επιπτώσεις των καυσώνων, των δασικών πυρκαγιών, των ξηρασιών και των πλημμυρών», δήλωσε η εκτελεστική διευθύντρια της UNICEF, Κάθριν Ράσελ.
«Πλέον τα μισά παιδιά του κόσμου ζουν αντιμέτωπα με τουλάχιστον τρεις αλληλεπικαλυπτόμενους κλιματικούς κινδύνους που διαμορφώνουν την καθημερινότητά τους.»
Η έκθεση καταλήγει ότι ο αντίκτυπος στη σωματική και ψυχική υγεία των παιδιών, στην ευημερία τους και στην πρόσβασή τους στην εκπαίδευση και την προστασία είναι τεράστιος, αλλά παραμένει ελλιπώς αποτιμημένος.
«Όταν ενισχύουμε τα συστήματα υγείας και εκπαίδευσης και βελτιώνουμε τις υποδομές με γνώμονα τα παιδιά, τα προστατεύουμε από τους σημερινούς κλιματικούς κινδύνους και συμβάλλουμε στη διασφάλιση του μέλλοντός τους», δήλωσε η Ράσελ, ζητώντας περισσότερες επενδύσεις σε ανθεκτικές υπηρεσίες.
Τα παιδιά πλήττονται δυσανάλογα από τους κινδύνους που σχετίζονται με το κλίμα. Ο οργανισμός τους βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη, γεγονός που τα καθιστά πιο ευάλωτα σε σωματικό και ψυχολογικό στρες.
Παρότι ορισμένες από αυτές τις ευαλωτότητες είναι αναπόφευκτες, η έκθεση επισημαίνει ότι οι αρχές μπορούν να ενισχύσουν την προσβασιμότητα και την ανθεκτικότητα των κοινωνικών υπηρεσιών από τις οποίες εξαρτώνται περισσότερο τα παιδιά.
Ποιοι είναι οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι;
Σε ολόκληρο τον κόσμο οι χώρες αντιμετωπίζουν άνοδο της θερμοκρασίας και ολοένα συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Η UNICEF εκτιμά ότι σχεδόν κάθε παιδί είναι εκτεθειμένο σε κλιματικούς κινδύνους για την υγεία, συχνά μέσα από μια αλυσιδωτή σειρά συνεπειών:
Οι παρατεταμένες ξηρασίες μπορούν να καταστρέψουν τις καλλιέργειες και να επιδεινώσουν την επισιτιστική ανασφάλεια, επηρεάζοντας την ανάπτυξη και τη σωματική διάπλαση των παιδιών.
Η ξηρή βλάστηση που αφήνει πίσω της η ξηρασία μπορεί να τροφοδοτήσει δασικές πυρκαγιές, οι οποίες με τη σειρά τους επιδεινώνουν τη ρύπανση του αέρα και αφήνουν το έδαφος εκτεθειμένο σε ξαφνικές πλημμύρες αργότερα μέσα στο έτος. Αυτές οι πλημμύρες μπορεί στη συνέχεια να συμβάλουν στην εξάπλωση υδατογενών ασθενειών.
Πλημμύρες
Σε παγκόσμιο επίπεδο, εκτιμάται ότι πάνω από 360 εκατομμύρια παιδιά εκτίθενται σε πλημμυρικά φαινόμενα. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε πνιγμούς, τραυματισμούς και αυξημένη μετάδοση λοιμωδών νοσημάτων, μεταξύ των οποίων νοσήματα που μεταδίδονται από διαβιβαστές, όπως η ελονοσία, και υδατογενείς ασθένειες, όπως η χολέρα.
Τα νοικοκυριά που έχουν πληγεί από πλημμύρες είναι επίσης πιο επιρρεπή στην ανάπτυξη μούχλας, η οποία μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά νοσήματα, προειδοποίησε ο οργανισμός του ΟΗΕ.
Οι διακοπές στις υπηρεσίες ύδρευσης, αποχέτευσης και υγιεινής μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές ασθένειες, όπως η διάρροια, μία από τις βασικές αιτίες θανάτου των μικρών παιδιών παγκοσμίως.
Ακραία ζέστη
Περισσότερα από 1,5 δισεκατομμύριο παιδιά αντιμετωπίζουν συχνούς και έντονους καύσωνες. Σε σύγκριση με τους ενήλικες, τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα τόσο στις βραχυπρόθεσμες όσο και στις μακροπρόθεσμες συνέπειες του θερμικού στρες. Ιδρώνουν λιγότερο ανά κιλό σωματικού βάρους και έχουν υψηλότερο μεταβολικό ρυθμό, με αποτέλεσμα να ανεβάζουν θερμοκρασία πιο γρήγορα σε περιόδους ακραίων θερμοκρασιών.
Η έντονη έκθεση στη ζέστη αυξάνει επίσης τον κίνδυνο πρόωρου τοκετού, συγγενών ανωμαλιών και επιπλοκών για τις εγκύους, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης κύησης και οι υπερτασικές διαταραχές.
Κακή ποιότητα αέρα
Σχεδόν όλα τα παιδιά, δηλαδή 2,3 δισεκατομμύρια, ζουν σε περιοχές με ανθυγιεινή ποιότητα αέρα, σημειώνει η έκθεση, γεγονός που καθιστά τη ρύπανση του αέρα έναν από τους σημαντικότερους περιβαλλοντικούς παράγοντες κινδύνου για την υγεία.
Επειδή οι πνεύμονες, οι αεραγωγοί και το ανοσοποιητικό σύστημα των παιδιών συνεχίζουν να αναπτύσσονται μέχρι την πρώιμη ενήλικη ζωή, είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στις βλαβερές συνέπειες της κακής ποιότητας αέρα.
Νοσήματα που μεταδίδονται από διαβιβαστές
Η αυξανόμενη απειλή της κλιματικής αλλαγής για την παγκόσμια υγεία αποτυπώνεται στην αυξανόμενη συχνότητα εμφάνισης και στις μεταβαλλόμενες τάσεις των κλιματικά ευαίσθητων νοσημάτων, προειδοποίησε ο οργανισμός του ΟΗΕ.
Παιδιά σε όλο τον κόσμο εκτίθενται ολοένα και περισσότερο σε ασθένειες όπως η ελονοσία, ο δάγκειος πυρετός και ο ιός του Δυτικού Νείλου.
Σύμφωνα με την έκθεση, 1 δισεκατομμύριο παιδιά εκτίθενται στον κίνδυνο ελονοσίας, μιας ασθένειας που μπορεί να προκαλέσει θάνατο και μακροχρόνιες νευρολογικές βλάβες, επηρεάζοντας την ανάπτυξη, τη μάθηση και τη σχολική επίδοση των παιδιών. Οι νέοι είναι επίσης ιδιαίτερα ευάλωτοι στη σοβαρή αναιμία που συνδέεται με τη νόσο, η οποία αποτελεί σημαντική αιτία θνησιμότητας.