Οι θυελλώδεις άνεμοι δυσχεραίνουν την κατάσβεση στη νότια Κρήτη, όπου επιχειρούν περισσότεροι από 220 πυροσβέστες. Σε πλήρη κινητοποίηση τέθηκαν περιοχές της χώρας λόγω πολύ υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς.
Δεκάδες αγροτοδασικές πυρκαγιές εκδηλώθηκαν στην Ελλάδα μέσα σε ένα 24ωρο, την ώρα που θυελλώδεις άνεμοι δυσχέραιναν τις επιχειρήσεις κατάσβεσης σε αρκετές περιοχές της χώρας.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Από τις 18:00 της Τρίτης έως τις 18:00 της Τετάρτης, το ελληνικό Πυροσβεστικό Σώμα κατέγραψε 37 αγροτοδασικές πυρκαγιές. Οι 30 αντιμετωπίστηκαν άμεσα, ενώ σε επτά περιπτώσεις οι επιχειρήσεις συνεχίζονταν. Τα σοβαρότερα μέτωπα εντοπίστηκαν στη νότια Κρήτη και στο Πλωμάρι της Λέσβου, στο βόρειο Αιγαίο.
Η μεγαλύτερη και δυσκολότερη πυρκαγιά παρέμενε το πρωί της Πέμπτης στο νότιο Ρέθυμνο, όπου δύο πυροσβέστες έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της επιχείρησης. Η φωτιά προκάλεσε εκκενώσεις χωριών και τουριστικών περιοχών, ζημιές σε σπίτια, καλλιέργειες και κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις, ενώ οι ισχυροί άνεμοι περιόριζαν σημαντικά τη δυνατότητα επέμβασης των εναέριων μέσων.
Ανεξέλεγκτη η φωτιά στο νότιο Ρέθυμνο
Η πυρκαγιά εκδηλώθηκε περίπου στις 14:30 της Τετάρτης σε χαμηλή βλάστηση κοντά στην Κρύα Βρύση, στον Δήμο Αγίου Βασιλείου, στη νότια πλευρά της Κρήτης.
Υπό την επίδραση των πολύ ισχυρών βόρειων ανέμων, η φωτιά εξαπλώθηκε γρήγορα προς οικισμούς και τουριστικές περιοχές της νότιας ακτής του Ρεθύμνου, μεταξύ των οποίων οι Μέλαμπες, τα Σαχτούρια, η Κρυόπετρα, ο Άγιος Παύλος, ο Άγιος Γεώργιος, η Ορνέ και η Αγία Γαλήνη.
Το πρωί της Πέμπτης, αξιωματούχοι της Περιφέρειας Κρήτης ανέφεραν ότι το συνολικό μέτωπο ξεπερνούσε τα 15 χιλιόμετρα. Η πλήρης περίμετρος της πυρκαγιάς και η έκταση της καμένης γης δεν είχαν ακόμη υπολογιστεί επισήμως.
Η αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου, Μαρία Λιονή, έκανε λόγο για «εφιαλτικό βράδυ και εφιαλτική μέρα», επισημαίνοντας ότι οι ζημιές είναι μεγάλες, αλλά δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί πλήρης αποτίμηση όσο η πυρκαγιά παραμένει σε εξέλιξη.
Περισσότεροι από 220 πυροσβέστες στο πεδίο
Στην επιχείρηση συμμετέχουν 224 πυροσβέστες, 11 ειδικά πεζοπόρα τμήματα δασοπυρόσβεσης και 53 πυροσβεστικά οχήματα, μαζί με εθελοντές.
Τα πεζοπόρα τμήματα προέρχονται από τις Ειδικές Μονάδες Δασικών Επιχειρήσεων, τις εξειδικευμένες ομάδες του Πυροσβεστικού Σώματος που επιχειρούν πεζή σε δασικές και δύσβατες περιοχές. Ενισχύσεις έφθασαν το πρωί στην Κρήτη ακτοπλοϊκώς από την ηπειρωτική Ελλάδα.
Την επιχείρηση υποστηρίζουν υδροφόρες και μηχανήματα έργου του Δήμου Αγίου Βασιλείου, της Περιφέρειας Κρήτης, γειτονικών δήμων και ιδιωτών.
Επτά ασθενοφόρα του Εθνικού Κέντρου Άμεσης Βοήθειας παραμένουν σε ετοιμότητα στην ευρύτερη περιοχή της Κρύας Βρύσης, της Ορνέ και της Αγίας Γαλήνης.
Στην κινητοποίηση συμμετέχουν επίσης η Ελληνική Αστυνομία και το Λιμενικό Σώμα–Ελληνική Ακτοφυλακή.
Οι άνεμοι εμποδίζουν τις εναέριες επιχειρήσεις
Δύο ελικόπτερα είχαν διατεθεί για την αεροπυρόσβεση, αλλά οι πολύ ισχυροί άνεμοι δεν τους επέτρεπαν το πρωί να πραγματοποιήσουν με ασφάλεια συνεχείς ρίψεις νερού.
Τα εναέρια μέσα είχαν επιχειρήσει για περιορισμένο χρονικό διάστημα την Τετάρτη, αλλά αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν όταν οι συνθήκες επιδεινώθηκαν.
Σύμφωνα με την περιφερειακή διοίκηση, οι άνεμοι στη νότια πλευρά του Ρεθύμνου έφθαναν κατά τόπους τα 10 έως 11 μποφόρ. Μετεωρολογικοί σταθμοί του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών κατέγραψαν ριπές που ξεπέρασαν τα 100 χιλιόμετρα την ώρα.
Οι επίγειες δυνάμεις συνέχισαν καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας την προσπάθεια να συγκρατήσουν τις διάσπαρτες εστίες και να αποτρέψουν την επέκταση της φωτιάς προς κατοικημένες περιοχές.
Καμένα σπίτια, καλλιέργειες και κτηνοτροφικές μονάδες
Οι πρώτες αναφορές κάνουν λόγο για ζημιές σε κατοικίες, γεωργικές εκμεταλλεύσεις, καλλιεργήσιμη γη, βοσκοτόπους και κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις. Έχουν επίσης καταγραφεί απώλειες ζώων.
Δεν υπάρχει ακόμη επίσημος συνολικός αριθμός κατεστραμμένων κατοικιών ή αγροτικών εγκαταστάσεων, ούτε επιβεβαιωμένη εκτίμηση της καμένης έκτασης. Οι τοπικές αρχές επισημαίνουν ότι η καταγραφή θα αρχίσει όταν καταστεί δυνατή η ασφαλής πρόσβαση στις πληγείσες περιοχές.
Διαδοχικές εντολές εκκένωσης
Η ελληνική υπηρεσία έκτακτης ανάγκης 112, η οποία αποστέλλει μαζικά προειδοποιητικά μηνύματα στα κινητά τηλέφωνα όσων βρίσκονται σε μια επικίνδυνη περιοχή, ενεργοποιήθηκε επανειλημμένα από το απόγευμα της Τετάρτης.
Συνολικά εστάλησαν έξι προειδοποιητικά μηνύματα από την ώρα που εκδηλώθηκε η πυρκαγιά, τα περισσότερα εκ των οποίων προέτρεπαν κατοίκους και τουρίστες να εκκενώσουν τις επικίνδυνες περιοχές.
Η Αγία Γαλήνη, τουριστικός οικισμός στη νότια ακτή της Κρήτης, εκκενώθηκε οργανωμένα από ξηράς, με τη συνδρομή της Αστυνομίας.
Σύμφωνα με τη Μαρία Λιονή, περίπου 8.000 κάτοικοι και επισκέπτες απομακρύνθηκαν από την περιοχή. Ο αριθμός αυτός αποτελεί εκτίμηση της περιφερειακής διοίκησης και όχι τελική καταγραφή των εκτοπισμένων.
Το Λιμενικό Σώμα πραγματοποίησε επίσης επιχειρήσεις απομάκρυνσης πολιτών και τουριστών διά θαλάσσης από τον Άγιο Παύλο και την Τριόπετρα, καθώς η πρόσβαση λεωφορείων από το οδικό δίκτυο δεν ήταν δυνατή. Οι δημοσιευμένοι αριθμοί για τους ανθρώπους που μεταφέρθηκαν με πλωτά μέσα διαφέρουν, γι’ αυτό δεν υπάρχει ακόμη ασφαλής ενιαίος απολογισμός.
Προσωρινή φιλοξενία σε γυμναστήριο και ξενοδοχεία
Περίπου 700 άνθρωποι μεταφέρθηκαν στο κλειστό γυμναστήριο του Δήμου Φαιστού, στις Μοίρες Ηρακλείου, όπου είχαν τοποθετηθεί κρεβάτια, στρώματα και είδη πρώτης ανάγκης. Άλλοι επισκέπτες μεταφέρθηκαν με τη φροντίδα τουριστικών γραφείων και ξενοδοχειακών επιχειρήσεων σε διαθέσιμα καταλύματα σε ασφαλείς περιοχές της Κρήτης.
Η δημοτική αρχή είχε θέσει σε ετοιμότητα και σχολικά κτίρια, σε περίπτωση που απαιτούνταν πρόσθετοι χώροι φιλοξενίας.
«Υποδεχθήκαμε τον κόσμο που αναγκάστηκε να απομακρυνθεί. Κάποιοι έφυγαν με μέριμνα τουριστικών γραφείων, αλλά οι περισσότεροι φιλοξενήθηκαν εδώ», δήλωσε ο δήμαρχος Φαιστού, Γρηγόρης Νικολιδάκης, προσθέτοντας ότι μεταφέρθηκαν κρεβάτια, καθαρά σεντόνια, τρόφιμα και άλλα αναγκαία είδη.
Το υπουργείο Τουρισμού, σε συνεργασία με το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος, ενεργοποίησε επίσης ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα για την προσωρινή διαμονή όσων αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν σπίτια ή τουριστικά καταλύματα.
Σήμερα οι κηδείες των δύο πυροσβεστών
Στο μεταξύ, το Ρέθυμνο και ο Δήμος Αμαρίου αποχαιρετούν την Πέμπτη τους δύο πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της επιχείρησης στην Κρύα Βρύση.
Πρόκειται για τον 25χρονο εποχικό πυροσβέστη Παντελή Διαμαντάκη και τον 58χρονο πυροσβέστη πενταετούς υποχρέωσης Εμμανουήλ, γνωστό ως Μανώλη, Στρατιδάκη. Και οι δύο κατάγονταν από την περιοχή του Αμαρίου.
Το Πυροσβεστικό Σώμα επιβεβαίωσε ότι οι δύο άνδρες έχασαν τη ζωή τους ενώ συμμετείχαν στην επιχείρηση κατάσβεσης. Οι ακριβείς συνθήκες υπό τις οποίες εγκλωβίστηκαν δεν έχουν ακόμη παρουσιαστεί σε αναλυτικό επίσημο πόρισμα.
Το πλούμιο του καπνού κινήθηκε 100 χιλιόμετρα νότια
Η πυρκαγιά καταγράφηκε από τον Meteosat-12, ευρωπαϊκό μετεωρολογικό δορυφόρο που λειτουργεί υπό τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Εκμετάλλευσης Μετεωρολογικών Δορυφόρων.
Στη δορυφορική εικόνα διακρίνονταν η προσεγγιστική θέση της φωτιάς και το πλούμιο (η εκτεταμένη στήλη) του καπνού.
Ο καπνός, όχι η ίδια η πυρκαγιά, μεταφέρθηκε από τους ανέμους περίπου 100 χιλιόμετρα προς τα νότια, πάνω από τη θάλασσα. Η εικόνα αναλύθηκε από την επιστημονική ομάδα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Πλωμάρι: Χωρίς ενιαίο μέτωπο, αλλά όχι ακόμη οριοθετημένη η φωτιά
Στο Πλωμάρι της Λέσβου η εικόνα ήταν βελτιωμένη το πρωί της Πέμπτης, χωρίς ενιαίο ενεργό μέτωπο. Η πυρκαγιά, ωστόσο, δεν είχε ακόμη χαρακτηριστεί οριοθετημένη, καθώς συνεχίζονταν οι αναζωπυρώσεις και οι ισχυροί βόρειοι άνεμοι διατηρούσαν τον κίνδυνο νέας εξάπλωσης.
Η ολονύχτια επιχείρηση επικεντρώθηκε στην αποτροπή της εξάπλωσης της φωτιάς σε άκαυτες εκτάσεις και στην κατάσβεση εστιών μέσα σε ελαιώνες. Τα καιόμενα ελαιόδεντρα και το δύσβατο έδαφος καθιστούν δυσκολότερη την πλήρη κατάσβεση των εστιών.
Περισσότερα από 1.000 στρέμματα —περίπου 100 εκτάρια— έχουν καεί, κυρίως ελαιοκαλλιέργειες και πευκοδάσος.
Στην περιοχή επιχειρούν 92 πυροσβέστες, πέντε ειδικά πεζοπόρα τμήματα δασοπυρόσβεσης και 19 οχήματα, μαζί με εθελοντές.
Στα πεζοπόρα τμήματα περιλαμβάνονται 34 πυροσβέστες, από τους οποίους οι 20 μεταφέρθηκαν από τη Θεσσαλονίκη, στη βόρεια Ελλάδα, για να ενισχύσουν τις τοπικές δυνάμεις.
Με το πρώτο φως της ημέρας άρχισαν και πάλι στοχευμένες ρίψεις νερού από εναέρια μέσα. Στόχος ήταν να περιοριστούν οι αναζωπυρώσεις πριν από την αναμενόμενη ενίσχυση των ανέμων μετά το μεσημέρι.
Οι βόρειοι άνεμοι ξεπερνούσαν κατά διαστήματα τα οκτώ μποφόρ, αυξάνοντας τον κίνδυνο να μεταφερθούν καύτρες σε περιοχές που δεν είχαν καεί.
Μετά την εκδήλωση της πυρκαγιάς είχε σταλεί μήνυμα του 112 για προληπτική απομάκρυνση κατοίκων και επισκεπτών προς τον Άγιο Ισίδωρο.
Η ατμόσφαιρα στη Λέσβο ήταν επιβαρυμένη και από καπνό που μεταφέρθηκε πάνω από το Αιγαίο από πολλαπλές πυρκαγιές στα δυτικά παράλια της Τουρκίας. Η μεταφορά του καπνού προς τη Λέσβο καταγράφηκε επίσης από τον Meteosat-12.
Σε κατάσταση κινητοποίησης «Red Code»
Σε κατάσταση αυξημένης επιχειρησιακής κινητοποίησης, με την ονομασία «Red Code», τέθηκαν την Πέμπτη οι περιοχές της Ελλάδας στις οποίες προβλέπεται πολύ υψηλός κίνδυνος πυρκαγιάς.
Η κατηγορία κινδύνου 4 είναι η δεύτερη υψηλότερη στην πενταβάθμια ελληνική κλίμακα πρόβλεψης πυρκαγιών. Το «Red Code» δεν αποτελεί ξεχωριστή κατηγορία του χάρτη επικινδυνότητας, αλλά σημαίνει ότι ενεργοποιείται πλήρως ο εθνικός μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας, με ανάπτυξη του διαθέσιμου προσωπικού, των οχημάτων και των άλλων μέσων για την άμεση αντιμετώπιση νέων πυρκαγιών και των συνεπειών τους.
Η κινητοποίηση αφορά:
- ολόκληρη την Αττική, μαζί με το νησί των Κυθήρων,
- ολόκληρη την Κρήτη,
- τις περιοχές Κορινθίας, Αργολίδας, Αρκαδίας και Λακωνίας στην Πελοπόννησο,
- τη Βοιωτία, τη Φθιώτιδα, τη Φωκίδα και την Εύβοια στην κεντρική Ελλάδα, μαζί με το νησί της Σκύρου,
- τα νησιά Λέσβο, Χίο, Σάμο και Ικαρία στο βόρειο Αιγαίο,
- και το σύνολο των Κυκλάδων στο νότιο Αιγαίο.
Οι περιφερειακές και δημοτικές αρχές των συγκεκριμένων περιοχών κλήθηκαν να συγκαλέσουν άμεσα τα αρμόδια συντονιστικά όργανα Πολιτικής Προστασίας, ώστε να εξετάσουν την ετοιμότητα των υπηρεσιών, τη διαθεσιμότητα προσωπικού και μέσων και τον συντονισμό σε περίπτωση εκδήλωσης νέας πυρκαγιάς.
Το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας ανέφερε ότι όλες οι συναρμόδιες κρατικές υπηρεσίες, οι περιφερειακές διοικήσεις και οι δήμοι έχουν ενημερωθεί και βρίσκονται σε αυξημένη ετοιμότητα.
Ισχυρή σύσταση προς τους πολίτες
Οι αρχές καλούν τους πολίτες να αποφεύγουν κάθε δραστηριότητα στην ύπαιθρο που μπορεί να προκαλέσει σπινθήρες ή φωτιά.
Μεταξύ άλλων, συστήνεται να αποφεύγονται η καύση ξερών χόρτων, κλαδιών και υπολειμμάτων καθαρισμού, η χρήση μηχανημάτων κοπής και συγκόλλησης, οι υπαίθριες ψησταριές, η χρήση καπνού στις κυψέλες μελισσών και η απόρριψη αναμμένων τσιγάρων. Η καύση αγροτικών εκτάσεων απαγορεύεται καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου.
Όποιος αντιληφθεί καπνό ή φωτιά καλείται να ειδοποιήσει αμέσως την Πυροσβεστική Υπηρεσία, καλώντας τον αριθμό 199 ή τον ευρωπαϊκό αριθμό έκτακτης ανάγκης 112, και να ακολουθήσει τις οδηγίες των αρχών.