Αμερικανοί αξιωματούχοι απορρίπτουν τις κατηγορίες ότι η συμφωνία κρατά τη Βενεζουέλα «όμηρο», τονίζοντας ότι ωφελεί όλους αξιοποιώντας ανεκμετάλλευτο υπόγειο πόρο.
Αμερικανικές ενεργειακές εταιρείες υπέγραψαν την Τετάρτη μια σειρά συμφωνιών αξίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων με τη Βενεζουέλα, λίγες ημέρες αφότου η νοτιοαμερικανική χώρα συμφώνησε να παραχωρήσει στην Ουάσινγκτον τον έλεγχο ενός τεράστιου τμήματος, περίπου του ενός πέμπτου, των εκτεταμένων πετρελαϊκών της αποθεμάτων.
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ μετέβη στο Καράκας, την πρωτεύουσα της Βενεζουέλας, για να επιβλέψει την υπογραφή συμφωνιών που, όπως είπε, αντιστοιχούν σε «επενδύσεις δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων», οι οποίες αντιμετωπίζονται ως αντάλλαγμα για την απόκτηση από την Ουάσινγκτον πλειοψηφικού ελέγχου σε 65 δισεκατομμύρια βαρέλια πετρελαϊκών αποθεμάτων της Βενεζουέλας.
Ο Ράιτ δήλωσε ότι οι συμφωνίες που υπέγραψε η Βενεζουέλα με την αμερικανική πετρελαϊκή Chevron, τη GE Vernova – θυγατρική της General Electric – και την ιταλική ENI είναι «καθοριστικής σημασίας για να αρχίσει να κινείται αυτή η διαδικασία ειρήνης, ευκαιριών και ευημερίας» στη χώρα.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει παρουσιάσει τη συμφωνία για τα πετρελαϊκά αποθέματα της Βενεζουέλας ως τη «μεγαλύτερη πετρελαϊκή συμφωνία στην παγκόσμια ιστορία».
Η συμφωνία συνάπτεται τη στιγμή που οι Ρεπουμπλικάνοι στις ΗΠΑ προετοιμάζονται για πιθανές απώλειες στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, εξαιτίας της εκτίναξης του κόστους καυσίμων που προκάλεσε ο πόλεμος του Τραμπ εναντίον του Ιράν, αλλά και μιας ευρύτερης κρίσης ακρίβειας στην κατοικία, τα τρόφιμα, τις υπηρεσίες κοινής ωφέλειας και άλλα βασικά αγαθά.
Ωστόσο, οι συμφωνίες εγείρουν σοβαρά ερωτήματα για την κυριαρχία της Βενεζουέλας. Κριτικοί τόσο στις ΗΠΑ όσο και στη Βενεζουέλα κατηγορούν τον Τραμπ ότι κρατά τη χώρα «όμηρο», αφού πρώτα ανέτρεψε τον πρώην πρόεδρο Νικολάς Μαδούρο με επιχείρηση καταδρομής και προειδοποίησε ότι η Ροντρίγκες θα μπορούσε να έχει παρόμοια τύχη αν δεν ευθυγραμμιστεί με τις απαιτήσεις της Ουάσινγκτον.
Οι ΗΠΑ δεν «κλέβουν το πετρέλαιο της Βενεζουέλας», επέμεινε ο Ράιτ. «Το μόνο που κάνουμε είναι να αξιοποιούμε ένα ανενεργό υπόγειο απόθεμα που δεν αποφέρει τίποτα στον λαό της Βενεζουέλας και να φέρνουμε τα χρήματα και την τεχνολογία για να το αναπτύξουμε».
Η μεταβατική πρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκες είχε αρνηθεί νωρίτερα ότι παραδίδει τον πλούτο της χώρας της, υποστηρίζοντας ότι η συμμετοχή των ΗΠΑ στον πετρελαϊκό πλούτο της Βενεζουέλας είναι αναγκαία προκειμένου να εξασφαλιστούν επενδύσεις στον κλάδο.
«Περισσότερο πετρέλαιο σημαίνει περισσότερες θέσεις εργασίας, υψηλότερους μισθούς, καλύτερες δημόσιες υπηρεσίες, νοσοκομεία, σχολεία και τρόφιμα», είπε. Η Ροντρίγκες εκτιμά ότι η Βενεζουέλα θα αποκομίσει κέρδη 209 δισεκατομμυρίων δολαρίων (180 δισ. ευρώ) από τις συμφωνίες σε βάθος 25 ετών.
Ο αμερικανικός πετρελαϊκός κολοσσός Chevron επιβεβαίωσε ότι θα επεκτείνει τις δραστηριότητές του στη Βενεζουέλα, μετά την ανακοίνωση από τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ μιας φιλόδοξης συμφωνίας για την ανάπτυξη των πετρελαϊκών αποθεμάτων της χώρας και τη συμμετοχή του Πενταγώνου στα κέρδη.
Η Chevron, η μοναδική αμερικανική πετρελαϊκή εταιρεία με σημαντική παρουσία στη Βενεζουέλα, ανέφερε την Τετάρτη ότι της παραχωρήθηκαν επιπλέον εκτάσεις στη ζώνη του Ορινοκό, όπου ήδη δραστηριοποιείται.
Η εταιρεία σχεδιάζει να επενδύσει πάνω από 7 δισεκατομμύρια δολάρια (6 δισ. ευρώ) την επόμενη πενταετία, με στόχο να υπερδιπλασιάσει την τρέχουσα παραγωγή της σε περίπου 600.000 βαρέλια την ημέρα.
«Η παρουσία της Chevron στη Βενεζουέλα εκτείνεται σε περισσότερο από έναν αιώνα και η ενισχυμένη θέση μας αντικατοπτρίζει την εμπιστοσύνη μας στο βαθύ ενεργειακό δυναμικό της χώρας», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος Μάικ Γουόρθ σε γραπτή ανακοίνωση.
Η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο, που ξεπερνούν τα 303 δισεκατομμύρια βαρέλια αργού, σύμφωνα με το Ετήσιο Στατιστικό Δελτίο του ΟΠΕΚ για το 2025. Η Σαουδική Αραβία ακολουθεί σε μεγάλη απόσταση, με 267 δισεκατομμύρια βαρέλια.
Η συμφωνία έχει αντιμετωπιστεί με σκεπτικισμό από ειδικούς στον τομέα της ενέργειας, οι οποίοι προειδοποιούν ότι θα χρειαστούν χρόνια για να ανασυγκροτηθεί η πετρελαϊκή βιομηχανία της Βενεζουέλας, που έχει διαλυθεί ύστερα από χρόνια εγκατάλειψης.
Υπάρχουν επίσης ερωτήματα για το κατά πόσο η υπηρεσιακή πρόεδρος της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκες, έχει την εξουσιοδότηση να παραχωρήσει στη North American Blue Energy Partners (NABEP) δικαιώματα 100 ετών σε 17 πεδία με αποθέματα 65 δισεκατομμυρίων βαρελιών – και για το αν μελλοντικές κυβερνήσεις στη Βενεζουέλα ή τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να ανατρέψουν τη συμφωνία.
Το Σύνταγμα της Βενεζουέλας ορίζει ότι συμφωνίες όπως αυτή που συνήφθη με τις Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να εγκρίνονται από την Εθνική Συνέλευση, κάτι που δεν έχει συμβεί, έγραψε ο Ίαν Βάσκες, αντιπρόεδρος διεθνών μελετών στο ινστιτούτο Cato.
«Η συμφωνία στερείται νομιμοποίησης, καθώς συνήφθη με μια δικτατορία που κρατιέται στην εξουσία επί δεκαετίες μέσω της βίας και έχοντας διαπράξει, πιθανότατα, τη μεγαλύτερη εκλογική νοθεία στην ιστορία της Λατινικής Αμερικής το 2024», έγραψε ο Βάσκες.
«Η συμφωνία επετεύχθη επίσης υπό συντριπτικές πιέσεις, στρατιωτικές και άλλες, από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ως εκ τούτου, κάθε μελλοντική δημοκρατική κυβέρνηση στη Βενεζουέλα θα την αμφισβητήσει, υπονομεύοντας την εμπιστοσύνη στη σημερινή διευθέτηση», πρόσθεσε.