Από τις ψηφιακές υπηρεσίες του Δημοσίου μέχρι μνημεία και πολιτιστικές υποδομές σε ολόκληρη τη χώρα – Τι αφήνει πίσω του το ευρωπαϊκό Ταμείο καθώς πλησιάζει η ολοκλήρωσή του
Η ψηφιοποίηση του Δημοσίου και ο πολιτισμός αναδεικνύονται σε δύο από τους μεγάλους «κερδισμένους» του Ταμείου Ανάκαμψης στην Ελλάδα, καθώς το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό επενδυτικό πρόγραμμα των τελευταίων ετών πλησιάζει στην ολοκλήρωσή του.
Στον ψηφιακό μετασχηματισμό κατευθύνθηκαν συνολικά 2,7 δισ. ευρώ, ενώ στον πολιτισμό 450 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτώντας 208 έργα σε ολόκληρη τη χώρα.
€2,7 δισ. για την ψηφιακή Ελλάδα
Η ψηφιοποίηση αποτελεί ίσως το πιο άμεσα ορατό αποτύπωμα του Ταμείου στην καθημερινότητα των πολιτών.
Ο προϋπολογισμός για τον ψηφιακό μετασχηματισμό έφθασε τα 2,7 δισ. ευρώ, χρηματοδοτώντας έργα που αφορούν τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης και την ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών.
Ένα μέρος αυτής της αλλαγής είναι ορατό και στην υγεία. Μέσω των ψηφιακών υποδομών οι πολίτες μπορούν να χρησιμοποιούν το myHealth app, να κλείνουν ραντεβού με γιατρούς και να έχουν πρόσβαση στα αποτελέσματα εξετάσεων, ενώ έχει προχωρήσει και η ψηφιακή καταγραφή της νοσηλείας στο ΕΣΥ.
208 έργα πολιτισμού
Ο δεύτερος μεγάλος ωφελημένος είναι ο πολιτισμός.
Συνολικά 450 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης κατευθύνθηκαν σε 208 έργα σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Μόνο στη Θεσσαλονίκη κατευθύνθηκαν 42 εκατ. ευρώ, με έργα που εκτείνονται από το Αλκαζάρ και τα βυζαντινά μνημεία μέχρι φορείς σύγχρονου πολιτισμού, όπως το MOMus και το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης.
Το ενδιαφέρον στην περίπτωση του πολιτισμού δεν βρίσκεται μόνο στο ύψος της χρηματοδότησης αλλά και στη γεωγραφική διασπορά της: τα 208 έργα εκτείνονται σε ολόκληρη την επικράτεια, διοχετεύοντας ευρωπαϊκούς πόρους πέρα από τα πιο γνωστά πολιτιστικά και τουριστικά σημεία της χώρας.
€36 δισ. για την Ελλάδα – Απομένουν €11 δισ.
Το ελληνικό πρόγραμμα είναι εξαιρετικά μεγάλο και σε ευρωπαϊκή σύγκριση.
Η Ελλάδα δικαιούται συνολικά 36 δισ. ευρώ από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 16% του ΑΕΠ και είναι το υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών ως ποσοστό της οικονομίας τους, σύμφωνα με τον Ντέκλαν Κοστέλο, γενικό διευθυντή της Ομάδας Δράσης για τις Μεταρρυθμίσεις και τις Επενδύσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Μέχρι σήμερα έχουν εκταμιευθεί περίπου 25 δισ. ευρώ και απομένουν ακόμη 11 δισ. ευρώ. Η τελευταία φάση παραμένει απαιτητική, καθώς το ένατο αίτημα πληρωμής πλησιάζει τα 7 δισ. ευρώ και συνδέεται με περίπου 120 ορόσημα και στόχους που πρέπει να ολοκληρωθούν.
Ο Κοστέλο, ωστόσο, έθεσε έναν ευρύτερο πήχη για την αξιολόγηση του προγράμματος:
«Επιτυχία δεν σημαίνει απλώς να εκταμιεύσουμε τα χρήματα, αλλά να έχουμε χρηματοδοτήσει καλές επενδύσεις που στηρίζουν την ανταγωνιστικότητα και τα κράτη-μέλη να ολοκληρώσουν τις μεταρρυθμίσεις που δεσμεύθηκαν να κάνουν», ανέφερε.
Η παρατήρηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς ο ίδιος επισήμανε ότι, παρά την πρόοδο των τελευταίων ετών, η χώρα εξακολουθεί να έχει απόσταση να καλύψει ως προς το κατά κεφαλήν ΑΕΠ, ενώ το επίπεδο των επενδύσεων παραμένει χαμηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Τι έρχεται μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Η ολοκλήρωση του Ταμείου δεν σημαίνει και το τέλος της μεγάλης ροής ευρωπαϊκών πόρων προς την Ελλάδα.
Στο πλαίσιο του επόμενου πολυετούς ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, η χώρα θα πρέπει να καταρτίσει και να συμφωνήσει με την Κομισιόν νέο εθνικό σχέδιο μεταρρυθμίσεων. Σύμφωνα με τον Κοστέλο, το σχέδιο θα μπορούσε να αφορά ποσό έως 50 δισ. ευρώ, χωρίς ωστόσο η χρηματοδότηση αυτού του ύψους να είναι ακόμη εξασφαλισμένη, καθώς οι διαπραγματεύσεις για το νέο πλαίσιο βρίσκονται σε εξέλιξη.
Περίπου 35 δισ. ευρώ θα μπορούσαν να αφορούν επενδύσεις του τύπου που σήμερα χρηματοδοτούνται μέσω της Πολιτικής Συνοχής και του Ταμείου Ανάκαμψης, ενώ μέρος των υπόλοιπων πόρων θα κατευθύνεται απευθείας στους αγρότες.
Στην επόμενη περίοδο προστίθενται και άλλα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία. Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης ανέφερε ότι το Ταμείο Εκσυγχρονισμού και το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα θα προσθέσουν περίπου 7 δισ. ευρώ στην ελληνική οικονομία.
«Είναι σημαντικό για την Ελλάδα να μην καθυστερεί κανένα χρηματοδοτικό πρόγραμμα», σημείωσε, ζητώντας να υπάρξει το συντομότερο δυνατό συμφωνία για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ.
Οι τοποθετήσεις έγιναν στην εκδήλωση «Καθημερινότητα και επενδύσεις στο επίκεντρο: Το αποτύπωμα του Ταμείου Ανάκαμψης & Ανθεκτικότητας», που διοργανώθηκε στο πλαίσιο της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της ελληνικής κυβέρνησης, δημόσιων φορέων, τραπεζών και επιχειρήσεων.