Ο Έλληνας πρωθυπουργός χαρακτήρισε το Κυπριακό «λυδία λίθο» για την αξιοπιστία του ΟΗΕ, στηρίζοντας τις προσπάθειες Γκουτέρες για επανέναρξη διαπραγματεύσεων. Ζήτησε επίσης αυστηρή ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης από τις ΗΠΑ.
Προειδοποίηση προς την Τουρκία ότι ο ουσιαστικός διάλογος δεν μπορεί να συνυπάρχει με απειλές πολέμου και έκκληση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες για αυστηρότερη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης απηύθυνε ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Ο πρωθυπουργός παρουσίασε επίσης τις ελληνικές θέσεις για το Κυπριακό και τις διεθνείς συγκρούσεις, ζητώντας ενίσχυση της πολυμέρειας και σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο.
Η ομιλία πραγματοποιήθηκε καθώς η Ελλάδα διανύει τους τελευταίους μήνες της διετούς θητείας της στο Συμβούλιο Ασφαλείας και ετοιμάζεται να αναλάβει την προεδρία του τον Οκτώβριο, με τον πρωθυπουργό να προειδοποιεί ότι «οι συγκρούσεις πολλαπλασιάζονται» και «οι εντάσεις βαθαίνουν».
Μήνυμα στην Άγκυρα για τις απειλές πολέμου
Αναφερόμενος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τις προσπάθειες των τελευταίων τριών ετών για αποκατάσταση της εμπιστοσύνης και διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας.
«Δεν μπορούμε, άλλωστε, όπως έχω πει επανειλημμένα, να αλλάξουμε τη γεωγραφία, είναι το πεπρωμένο μας να ζούμε ο ένας δίπλα στον άλλον», δήλωσε.
Επανέλαβε ότι η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας αποτελεί το μοναδικό θεσμικό πλαίσιο για την επίλυση της μίας μακροχρόνιας διαφοράς που αναγνωρίζει η Αθήνα: της οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας και των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών.
«Ο διάλογος είναι απαραίτητος για την ειρήνη και την ευημερία», τόνισε, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος με «απειλές πολέμου ως απάντηση στην άσκηση νόμιμων δικαιωμάτων σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο».
Κυπριακό: «Λυδία λίθος» για την αξιοπιστία του ΟΗΕ
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε το Κυπριακό δοκιμασία για την αξιοπιστία των Ηνωμένων Εθνών, 52 χρόνια μετά την τουρκική εισβολή και τη συνεχιζόμενη κατοχή μέρους του νησιού.
«Για τα Ηνωμένα Έθνη, η Κύπρος παραμένει η “λυδία λίθος” όσον αφορά την αξιοπιστία τους: την ικανότητά τους να τηρούν τα δικά τους ψηφίσματα και τις αρχές του Χάρτη».
Εξέφρασε την πλήρη στήριξη της Ελλάδας στις προσπάθειες του Αντόνιο Γκουτέρες για επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, με στόχο την επανένωση της Κύπρου χωρίς δυνάμεις κατοχής.
Το Κυπριακό βρέθηκε και στην ατζέντα της συνάντησης που είχε την Πέμπτη, 24 Σεπτεμβρίου, ο πρωθυπουργός με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Σύμφωνα με ανακοίνωση των Ηνωμένων Εθνών, συζήτησαν επίσης την Ουκρανία, τις περιφερειακές εξελίξεις και την κατάσταση στη Μέση Ανατολή.
Θαλάσσια ασφάλεια και ενεργειακοί διάδρομοι
Η προστασία της εμπορικής ναυτιλίας θα αποτελέσει προτεραιότητα της ελληνικής προεδρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας.
«Εάν απειλείται συστηματικά η ελευθερία της ναυσιπλοΐας και δεν προστατεύουμε τις ζωτικές θαλάσσιες οδούς, η παγκόσμια οικονομία κινδυνεύει να παραλύσει», προειδοποίησε.
Παρουσίασε επίσης τον σχεδιασμό για ισχυρότερες ενεργειακές διασυνδέσεις, αναφέροντας το GREGY, που σχεδιάζεται να μεταφέρει ηλεκτρική ενέργεια από την Αίγυπτο στην Ευρώπη, και το Great Sea Interconnector, για τη σύνδεση της Κύπρου και του Ισραήλ με ευρωπαϊκά δίκτυα.
Γάζα: «Κανένας ρόλος» για τη Χαμάς
Για τη Γάζα, ο πρωθυπουργός ζήτησε την αποτελεσματική εφαρμογή του ειρηνευτικού σχεδίου που συμφωνήθηκε πέρυσι, επιμένοντας στον αφοπλισμό της Χαμάς.
«Δεν μπορεί να έχει οποιονδήποτε ρόλο -επαναλαμβάνω: κανέναν ρόλο-, στο μέλλον της Γάζας», δήλωσε, υπογραμμίζοντας ότι οι ίδιοι οι Παλαιστίνιοι πρέπει να αναλάβουν την ευθύνη για το μέλλον της περιοχής.
Επανέλαβε την υποστήριξη της Ελλάδας στη λύση των δύο κρατών, εκφράζοντας ανησυχία για τις ενέργειες στη Δυτική Όχθη που παραβιάζουν, όπως είπε, το Διεθνές Δίκαιο.
Αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη ενίσχυσης του Λιβάνου, στην προστασία των θρησκευτικών και εθνοτικών κοινοτήτων στη Συρία και στην προοπτική συμφωνίας για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών Ελλάδας και Λιβύης.
Ουκρανία και Σουδάν
Για την Ουκρανία ζήτησε άμεση κατάπαυση του πυρός και ειρήνη βάσει του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
«Η Ουκρανία πρέπει να έχει καθοριστικό λόγο για το δικό της μέλλον και η Ευρώπη δεν μπορεί να απουσιάζει από αυτές τις διαπραγματεύσεις», υπογράμμισε.
Για το Σουδάν ζήτησε τον τερματισμό των ξένων παρεμβάσεων και λογοδοσία για εγκλήματα πολέμου. «Δεν πρέπει να επιτρέψουμε να συνεχιστεί αυτή η τραγωδία», ανέφερε, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο νέου μαζικού μεταναστευτικού κύματος προς την Ευρώπη.
Οικονομία και ευρωπαϊκή προεδρία
Ο πρωθυπουργός παρουσίασε τις οικονομικές επιδόσεις της κυβέρνησής του, επικαλούμενος ανάπτυξη ταχύτερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, μείωση του δημόσιου χρέους και προσέλκυση επενδύσεων.
«Τα δημόσια οικονομικά είναι υγιή και οι δημοσιονομικές μας επιδόσεις αποτελούν πλέον θετικό παράδειγμα στην Ευρώπη», υποστήριξε.
Ενόψει της ελληνικής προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δεύτερο εξάμηνο του 2027, έθεσε ως προτεραιότητες την ανταγωνιστικότητα, την ευρωπαϊκή άμυνα και την προστασία των εξωτερικών συνόρων.
Έκκληση στις Ηνωμένες Πολιτείες για αυστηρή ρύθμιση της AI
Στο τελευταίο μέρος της ομιλίας του προειδοποίησε για τους κινδύνους της ανεξέλεγκτης τεχνητής νοημοσύνης, αναφερόμενος σε εκκλήσεις στελεχών του κλάδου για εθελοντική παύση στην ανάπτυξη των μοντέλων τους, αλλά μόνο προσωρινά, μέχρι να δημιουργηθεί ισχυρή ρυθμιστική αρχή.
«Η ιδέα ότι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας θα καταλήξουν οικειοθελώς σε κάποια συμφωνία για αυτορρύθμιση της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης είναι αφελής», υποστήριξε.
Ζήτησε υποχρεωτική αδειοδότηση των εταιρειών βάσει συγκεκριμένων απαιτήσεων διαφάνειας και ασφάλειας, παραλληλίζοντας τη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης με εκείνη της πυρηνικής τεχνολογίας.
«Το ίδιο πρέπει να συμβεί και τώρα. Και πρέπει να συμβεί γρήγορα», δήλωσε, καλώντας την αμερικανική κυβέρνηση να αναλάβει την κύρια ευθύνη για τη θέσπιση αυστηρών κανόνων.
«Η μεγάλη δύναμη συνεπάγεται μεγάλη ευθύνη. Ας ελπίσουμε ότι η χώρα που μας φιλοξενεί θα σταθεί στο ύψος των περιστάσεων», κατέληξε.