Σε διπλωματική αντιπαράθεση μεταξύ Σεούλ και Κιέβου εξελίσσεται η υπόθεση δύο Βορειοκορεατών στρατιωτών που αιχμαλωτίστηκαν από τις ουκρανικές δυνάμεις στη Ρωσία και μεταφέρθηκαν στη Νότια Κορέα
Το προεδρικό γραφείο της Νότιας Κορέας ζήτησε επίσημη εξήγηση και συγγνώμη από την Ουκρανία, κατηγορώντας την ότι παραβίασε συμφωνία εμπιστευτικότητας για τη μεταφορά των δύο ανδρών και στη συνέχεια αρνήθηκε δημοσίως ότι υπήρχε τέτοια συμφωνία.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η υπόθεση ήρθε στο φως όταν ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αποκάλυψε, από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ότι η Ουκρανία είχε μεταφέρει πρόσφατα στη Νότια Κορέα δύο Βορειοκορεάτες αιχμαλώτους πολέμου.
Οι δύο στρατιώτες είχαν αιχμαλωτιστεί τον Ιανουάριο του 2025 στην περιοχή Κουρσκ της Ρωσίας, όπου είχαν αναπτυχθεί βορειοκορεατικές δυνάμεις για να υποστηρίξουν τον ρωσικό στρατό.
Ο Ζελένσκι αναφέρθηκε μάλιστα στις δυσκολίες σύλληψης Βορειοκορεατών στρατιωτών ζωντανών, λέγοντας ότι ένας από τους δύο είχε επιχειρήσει να αυτοκτονήσει όταν κατάλαβε ότι επρόκειτο να αιχμαλωτιστεί.
Δύο διαφορετικές εκδοχές
Η αποκάλυψη προκάλεσε την αντίδραση του προέδρου της Νότιας Κορέας Λι Τζε-μγιούνγκ, ο οποίος υποστήριξε ότι οι δύο χώρες είχαν συμφωνήσει να διατηρήσουν μυστική τη μεταφορά.
Η Σεούλ επικαλείται λόγους ασφαλείας, διπλωματίας και προστασίας τόσο των ίδιων των στρατιωτών όσο και των οικογενειών τους στη Βόρεια Κορέα.
Το Κίεβο, ωστόσο, παρουσίασε διαφορετική εκδοχή. Η ουκρανική προεδρία επιβεβαίωσε ότι η μεταφορά πραγματοποιήθηκε έπειτα από απευθείας διαβουλεύσεις με τη Σεούλ, αλλά αρνήθηκε ότι υπήρχε συμφωνία που επέβαλλε να παραμείνει μυστική.
Αυτή η άρνηση προκάλεσε νέα και εντονότερη αντίδραση από τη Νότια Κορέα.
Το προεδρικό γραφείο εξέφρασε «έντονη λύπη» τόσο για τη μονομερή δημοσιοποίηση της μεταφοράς όσο και για την άρνηση της συμφωνίας εμπιστευτικότητας, ζητώντας πλέον επίσημη εξήγηση και συγγνώμη από το Κίεβο.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι εξετάζει εάν απαιτούνται περαιτέρω μέτρα.
Γιατί η υπόθεση είναι τόσο ευαίσθητη
Πίσω από τη διαμάχη βρίσκεται ένα πολύ ευρύτερο γεωπολιτικό ζήτημα.
Η Βόρεια Κορέα έχει στείλει χιλιάδες στρατιώτες για να υποστηρίξουν τη Ρωσία στον πόλεμο κατά της Ουκρανίας, ενώ η Σεούλ θεωρεί τους Βορειοκορεάτες πολίτες της Νότιας Κορέας βάσει του συνταγματικού της πλαισίου.
Οι δύο αιχμάλωτοι είχαν εκφράσει την επιθυμία να μεταβούν στη Νότια Κορέα και οι κυβερνήσεις Λι και Ζελένσκι είχαν συμφωνήσει ήδη από τον Ιούλιο ότι η τύχη τους θα αντιμετωπιζόταν σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τις ανθρωπιστικές αρχές, με σεβασμό στη δική τους βούληση.
Σύμφωνα με τη Σεούλ, μάλιστα, η ίδια η ουκρανική πλευρά είχε αρχικά ζητήσει εμπιστευτικότητα, μεταξύ άλλων λόγω του ενδεχομένου αντιδράσεων στην Ουκρανία επειδή οι δύο Βορειοκορεάτες δεν χρησιμοποιήθηκαν σε ανταλλαγή με Ουκρανούς αιχμαλώτους που κρατούνται από τη Ρωσία.
Η δημόσια πλέον αντιπαράθεση δημιουργεί μια απρόσμενη εστία έντασης ανάμεσα σε δύο χώρες που μέχρι σήμερα επιχειρούσαν να ενισχύσουν τη συνεργασία τους απέναντι στη διευρυνόμενη στρατιωτική συνεργασία Ρωσίας και Βόρειας Κορέας.
«Δεν ξέρω γιατί η ουκρανική πλευρά παραβίασε τη συμφωνία και έκανε το θέμα δημόσιο, αλλά είναι πολύ απογοητευτικό», έγραψε ο πρόεδρος της Νότιας Κορέας Λι Τζε-μγιούνγκ στην πλατφόρμα X.
Ο συνεργάτης του Ζελένσκι, Ντμίτρο Λίτβιν, επιχείρησε να υποβαθμίσει τη σημασία της αποκάλυψης, λέγοντας ότι ο πρόεδρος απλώς δημοσιοποίησε το γεγονός ότι οι στρατιώτες παραδόθηκαν στη Νότια Κορέα. Η Ουκρανία είναι «ανοιχτή χώρα», σημείωσε ο Λίτβιν, προσθέτοντας ότι θα ήταν «ασυνήθιστο» να γίνει η παράδοση των στρατιωτών κρυφά.
Η Σεούλ, όμως, καταδίκασε την κίνηση ως παραβίαση της εμπιστοσύνης.
Ο Σονγκ Γκι-χονγκ, ανώτερος γραμματέας του προέδρου για τη δημόσια ενημέρωση, ανέφερε σε ανακοίνωση αργά το βράδυ της Κυριακής ότι η Νότια Κορέα «εξετάζει πρόσθετα μέτρα που μπορεί να είναι αναγκαία σχετικά με το ζήτημα».
«Είναι από μόνο του πολύ σοβαρό ζήτημα ότι η ουκρανική πλευρά παραβίασε τη συμφωνία εμπιστευτικότητας μεταξύ των δύο χωρών και προχώρησε μονομερώς στην αποκάλυψη», είπε.
«Όμως η ψευδής δήλωση του γραφείου Τύπου της ουκρανικής προεδρίας ότι δεν υπήρχε συμφωνία εμπιστευτικότητας, υπονομεύει σοβαρά την εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο κυβερνήσεων και πλήττει σε μεγάλο βαθμό τις φιλικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών», πρόσθεσε.
«Το γραφείο της νοτιοκορεατικής προεδρίας απαιτεί επίσημη εξήγηση και συγγνώμη», δήλωσε ο Σονγκ.
Η Ουκρανία συνέλαβε στις αρχές του περασμένου έτους δύο Βορειοκορεάτες στρατιώτες ανάμεσα στα στρατεύματα της Πιονγκγιάνγκ που πολεμούν για τη Μόσχα. Ένας από αυτούς είπε ότι υπηρετούσε σε μονάδα αναγνώρισης και ότι, ενώ κάποιοι Βορειοκορεάτες στρατιώτες είχαν εκπαιδευτεί στη χρήση ρωσικού στρατιωτικού εξοπλισμού, ο ίδιος δεν είχε.
Ο στρατιώτης είπε ότι κατατάχθηκε στον στρατό σε ηλικία 17 ετών και υπηρετεί από τότε. Νοτιοκορεάτης βουλευτής είχε δηλώσει προηγουμένως ότι οι δύο θέλουν να ζήσουν «μια φυσιολογική ζωή» στον νότο της χερσονήσου.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η οργισμένη αντίδραση του Λι Τζε-μγιούνγκ για τη συμφωνία εμπιστευτικότητας εγκυμονεί τον κίνδυνο να προκαλέσει έντονες προστριβές με τον βόρειο πυρηνικά εξοπλισμένο γείτονα, κάτι που θα μπορούσε να μεταφραστεί σε ακόμη μεγαλύτερη εχθρότητα προς τη Σεούλ.
«Η Βόρεια Κορέα χρησιμοποιεί τους στρατιώτες που έχει αναπτύξει για να δημιουργήσει μια ηρωική αφήγηση για την προπαγάνδα του καθεστώτος, και η νοτιοκορεατική κυβέρνηση φαίνεται να ανησυχεί ότι η επιβεβαίωση της επιστροφής των αιχμαλώτων στον Νότο και η δημοσιοποίησή της θα μπορούσε να τροφοδοτήσει περαιτέρω την εχθρότητα προς τη Σεούλ», δήλωσε ο Παρκ Γουόν-γκον, καθηγητής στο Ewha Womans University.
Πέρα από τις επιπτώσεις στο εσωτερικό της Νότιας Κορέας, η διαμάχη κινδυνεύει επίσης να περιπλέξει τα αιτήματα του Κιέβου προς τον σύμμαχο για προμήθειες οπλισμού.
Η Νότια Κορέα μέχρι στιγμής δεν έχει χορηγήσει φονικά όπλα στην Ουκρανία, επικαλούμενη εσωτερική απαγόρευση παροχής στρατιωτικής βοήθειας σε χώρες που βρίσκονται σε πόλεμο. Παρ’ όλα αυτά, εξετάζει αιτήματα για αμυντικά όπλα, ιδίως μετά την ανάπτυξη βορειοκορεατικών στρατευμάτων προς ενίσχυση της Ρωσίας.