Η ΕΕ ανανεώνει την ναυτική αποστολή της στη Μεσόγειο με διευρυμενες αρμοδιότητες, για την αντιμετώπιση του ρωσικού σκιώδους στόλου και την προστασία υποθαλάσσιων δικτύων
Η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να διευρύνει τη ναυτική αποστολή ανοικτά της Λιβύης σε μια ευρύτερη επιχείρηση ασφάλειας στη Μεσόγειο, με στόχο τον σκιώδη ρωσικό στόλο και τις απειλές κατά κρίσιμων θαλάσσιων υποδομών.
Η αποστολή, με κωδική ονομασία EUNAVFOR MED IRINI, προβλέπεται να παραταθεί έως τις 31 Μαρτίου 2029, σύμφωνα με σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου που περιήλθε στην κατοχή του Euronews.
Η αποστολή «Ειρήνη» συγκροτήθηκε το 2020 για την επιβολή του εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη. Ο ρόλος της διευρύνθηκε στη συνέχεια με ανάληψη καθηκόντων για παρακολούθηση παράνομων δραστηριοτήτων, προστασία υποδομών και αντιμετώπιση διακίνησης μεταναστών.
Η τρέχουσα αποστολή λήγει τον Μάρτιο του 2027. Το σχέδιο την παρατείνει για ακόμη δύο χρόνια, με προϋπολογισμό 16,88 εκατ. ευρώ, διευρύνοντας παράλληλα σημαντικά το πεδίο δράσης της.
Τον Ιούνιο, η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, Κάγια Κάλας, δήλωσε ότι η επιχείρηση άλλαξε τους κανόνες εμπλοκής και άρχισε να επιβιβάζεται σε πλοία που θεωρούνται ύποπτα ότι ανήκουν στον σκιώδη ρωσικό στόλο.
Η αναθεωρημένη εντολή προβλέπει ρητά ότι ο περιορισμός του σκιώδους ρωσικού στόλου γίνεται μία από τις αρμοδιότητες της «Ειρήνης». Αναφέρει ότι η επιχείρηση πρέπει να συμβάλει σε αυτή την προσπάθεια, σεβόμενη τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας και άλλους διεθνείς κανόνες.
Το κείμενο δίνει επίσης μεγαλύτερη έμφαση στην παρακολούθηση της κατάστασης στη θάλασσας, συμπεριλαμβανομένου του εντοπισμού και της παρακολούθησης παράνομων δραστηριοτήτων και απειλών για την ασφάλεια και τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ.
Η επιχείρηση θα στηρίξει τις προσπάθειες προστασίας κρίσιμων θαλάσσιων υποδομών, όπως καλώδια οπτικών ινών και υποθαλάσσιους αγωγούς, και θα μπορεί να δοκιμάζει νέες τεχνολογίες για την προστασία στη θάλασσα.
Ο υφιστάμενος ρόλος της αποστολής «Ειρήνη» περιλαμβάνει την καταπολέμηση της διακίνησης μεταναστών και της εμπορίας ανθρώπων, συμβάλλοντας στη διατάραξη του μοντέλου λειτουργίας των αντίστοιχων δικτύων.
Το αναθεωρημένο κείμενο διευκρινίζει ότι η αποστολή «Ειρήνη» θα υποστηρίξει την «ανίχνευση και παρακολούθηση δικτύων λαθραίας διακίνησης μεταναστών και εμπορίας ανθρώπων μέσω συλλογής πληροφοριών και εναέριων περιπολιών στην ανοικτή θάλασσα» στην εγκεκριμένη περιοχή επιχειρήσεων.
Η επιβολή του εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη και των μέτρων κατά των παράνομων εξαγωγών πετρελαίου της χώρας θα παραμείνει μέρος των αρμοδιοτήτων. Η επιχείρηση θα συνεχίσει επίσης να παρέχει ενίσχυση δυνατοτήτων και εκπαίδευση σε λιβυκές αρχές επιβολής της θαλάσσιας νομοθεσίας και φορείς έρευνας και διάσωσης.
Η αναθεωρημένη εντολή δίνει ακόμη μεγαλύτερη έμφαση στην περιφερειακή συνεργασία για την ασφάλεια στη θάλασσα. Η αποστολή «Ειρήνη» θα λειτουργεί ως πλατφόρμα συνεργασίας και θα αξιοποιεί τη ναυτική διπλωματία και τις ασκήσεις για να διερευνήσει ευκαιρίες πέρα από τη Λιβύη με άλλες ενδιαφερόμενες χώρες, όπως η Αίγυπτος, η Τυνησία και ο Λίβανος.
Οι πρεσβευτές της ΕΕ έδωσαν το πράσινο φως στην εντολή την Τετάρτη. Η επίσημη υιοθέτηση αναμένεται στη συνεδρίαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών στις 9 Οκτωβρίου, μετά το οποίο θα δημοσιευθεί στην επίσημη εφημερίδα της ΕΕ.