Στην επιφάνεια οι φλόγες έχουν σχεδόν σβήσει, όμως στο υπέδαφος η φωτιά σιγοκαίει και σε πρώην λιγνιτορυχείο της Θουριγγίας μπορεί να συνεχιστεί για χρόνια
Όταν στα τέλη Ιουνίου 2026 ξέσπασε μια δασική πυρκαγιά ανάμεσα στις περιοχές Meuselwitz, Mumsdorf και Falkenhain στη Θουριγγία, οι πυροσβέστες δεν φαντάζονταν ότι η φωτιά θα συνέχιζε να καίει για μήνες. Αυτό που ξεκίνησε ως δασική πυρκαγιά εξελίχθηκε σε υπόγεια υποβόσκουσα πυρκαγιά. Σε μια πρώην περιοχή εξόρυξης λιγνίτη στη Θουριγγία, ανθρακούχες αποθέσεις εξακολουθούν να σιγοκαίνε. Οι ειδικοί εκτιμούν πλέον ότι μπορεί να χρειαστούν χρόνια μέχρι να σβήσει πλήρως η φωτιά.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η αιτία βρίσκεται στην ίδια τη μορφολογία της περιοχής. Παλιά λειτουργούσε εκεί επιφανειακό ορυχείο για την εξόρυξη λιγνίτη. Αυτό σήμερα αποδεικνύεται μοιραίο για το έδαφος: τα κατάλοιπα του πρώην ορυχείου δυσκολεύουν σημαντικά τις επιχειρήσεις κατάσβεσης. Στην επιφάνεια σχεδόν δεν φαίνονται πια φλόγες, ωστόσο από το έδαφος εξακολουθεί να αναδύεται καπνός. Οι υπόγειες, ανθρακούχες αποθέσεις συνεχίζουν να σιγοκαίνε.
Τι ακριβώς είναι μια υποβόσκουσα πυρκαγιά;
Σε μια υποβόσκουσα πυρκαγιά το υλικό δεν καίγεται με ανοιχτές φλόγες, αλλά σιγοκαίει αργά με ελάχιστη παροχή οξυγόνου. Αυτό καθιστά τέτοιες πυρκαγιές ιδιαίτερα δύσκολες στην κατάσβεση: η φωτιά μπορεί να εξαπλώνεται υπόγεια και να συνεχίζει να μαίνεται για μεγάλο διάστημα χωρίς να γίνει αντιληπτή.
Μια υπόγεια υποβόσκουσα πυρκαγιά είναι πολύ πιο δύσκολο να σβήσει από μια δασική πυρκαγιά στην επιφάνεια. Οι εργασίες περιορισμού του μετώπου συνεχίζονται ήδη τρεις μήνες, από το ξέσπασμα στις 27 Ιουνίου. Σύμφωνα με τη Lausitzer und Mitteldeutschen Bergbau-Verwaltungsgesellschaft (LMBV (πηγή στα Γερμανικά)), στην περιοχή υπάρχει μόνο περιορισμένη ποσότητα νερού διαθέσιμη για τις επιχειρήσεις κατάσβεσης. Επιπλέον, για λόγους ασφαλείας απαγορεύεται η είσοδος στη ζώνη της πυρκαγιάς.
Προς το παρόν, η προσοχή των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης επικεντρώνεται στο να μην επεκταθεί η φωτιά σε γειτονικές δασικές και χορτολιβαδικές εκτάσεις. Για να το αποτρέψουν, η αντιπυρική ζώνη γύρω από την εστία έχει διευρυνθεί έως και κατά 50 μέτρα. Συστήματα καταιονισμού ποτίζουν τις παρυφές της περιοχής, ενώ drones υπερίπτανται καθημερινά πάνω από το σημείο για έλεγχο.
Οι πυροσβέστες κατάφεραν να σβήσουν τη δασική πυρκαγιά, όχι όμως την υποβόσκουσα φωτιά κάτω από το έδαφος.Οι πυροσβέστες κατάφεραν να σβήσουν τη δασική πυρκαγιά, όχι όμως την υποβόσκουσα φωτιά κάτω από το έδαφος.
Τα πυροσβεστικά ελικόπτερα εδώ είναι άχρηστα, καθώς μπορούν να φτάσουν μόνο στην επιφάνεια. Γι’ αυτό οι αρμόδιοι έχουν καταρτίσει ένα πολυμήνο σχέδιο κατάσβεσης και ασφάλισης της περιοχής. Πρώτο μέλημα είναι να περιοριστεί η όχληση από καπνό και οσμές. Για τον λόγο αυτό το σιγοκαίον, λεγόμενο Kohletrübebecken, θα διαβραχεί επιφανειακά. Η λεγόμενη Kohletrübe είναι μίγμα νερού, ανθρακόσκονης και σωματιδίων άνθρακα, που διοχετευόταν στη λεκάνη επί δεκαετίες, όπου τα στερεά καθίζησαν με τα χρόνια. Στη συνέχεια, σύμφωνα με την LMBV, η συγκεκριμένη ζώνη της πυρκαγιάς θα καλυφθεί με στρώση πάχους δύο μέτρων, η οποία θα διακόψει την παροχή οξυγόνου. Η λεγόμενη Auferdung, δηλαδή η κάλυψη της εστίας με παχιά στρώση χώματος, αποσκοπεί στο να αποκλείσει την είσοδο οξυγόνου.
Μέτρα κατά της υποβόσκουσας πυρκαγιάς
Για τον σκοπό αυτό οι δυνάμεις επέμβασης θα χρειαστούν αρκετές εκατοντάδες χιλιάδες κυβικά μέτρα νερού, το οποίο αυτή την περίοδο αντλείται από το Restloch Zipsendorf. Πρόκειται για διαδικασία που μπορεί να ξεκινήσει μόνο σε μερικές εβδομάδες, καθώς προηγουμένως πρέπει να κατασκευαστούν δύο αγωγοί μήκους τεσσάρων χιλιομέτρων. Παράλληλα σχεδιάζεται η διάνοιξη ενός φρέατος. Και τα δύο έργα προβλέπεται να έχουν ολοκληρωθεί έως τον Νοέμβριο.
Εξωτερικοί πραγματογνώμονες εξετάζουν τις εκπομπές καπναερίων μετά από παράπονα για ερεθισμό των αναπνευστικών οδών και έντονη δυσοσμία.Εξωτερικοί πραγματογνώμονες εξετάζουν τις εκπομπές καπναερίων μετά από παράπονα για ερεθισμό των αναπνευστικών οδών και έντονη δυσοσμία.
Σύμφωνα με τις αρμόδιες αρχές, δεν αναμένονται επιπτώσεις στα υπόγεια ύδατα. Η σχεδιαζόμενη κατασκευή του αγωγού μήκους τεσσάρων χιλιομέτρων είναι εφικτή ακόμη και μέσα σε προστατευόμενη περιοχή, καθώς στόχος είναι η προστασία του πληθυσμού, όπως υπογράμμισε επιπλέον σε ανακοίνωσή του ο δήμος Elsteraue.
Για την αντιμετώπιση της υπόγειας πυρκαγιάς το Kohletrübebecken θα πρέπει αρχικά να διαβραχεί στοχευμένα στην επιφάνειά του. Μέχρι να υλοποιηθούν τα μακροπρόθεσμα μέτρα ασφαλείας, οι εργασίες κατάσβεσης συνεχίζονται χωρίς διακοπή.
Επιπτώσεις για τους κατοίκους
Στην ευρύτερη περιοχή της υποβόσκουσας πυρκαγιάς και στους κοντινούς οικισμούς πραγματοποιούνται πλέον και τακτικές μετρήσεις της ποιότητας του αέρα. Κάτοικοι έχουν ήδη παραπονεθεί για ερεθισμούς στο αναπνευστικό και για έντονη δυσοσμία· ανάλογα με την ένταση και την κατεύθυνση του ανέμου επηρεάζονται διαφορετικοί δήμοι.
Η πόλη Meuselwitz υποχρεούται πλέον να προσλάβει εξωτερικούς πραγματογνώμονες για ένα πρόγραμμα μετρήσεων, όπως ανακοίνωσε ο Burgenlandkreis σε ανακοίνωση (πηγή στα Γερμανικά). Στόχος είναι να διαπιστωθεί αν υπάρχει κίνδυνος για τον πληθυσμό. Μεταξύ άλλων, καταγράφονται τα ποσοστά μονοξειδίου του άνθρακα, οξυγόνου, διοξειδίου του άνθρακα, μεθανίου και υδρόθειου στον αέρα. Η LMBV κάνει προς το παρόν λόγο για «μη ανησυχητικές» μετρήσεις.
Το Kohletrübebecken, όπου υπόγεια εξακολουθεί να υπάρχει άνθρακας στο έδαφος, καίγεται εδώ και αρκετές εβδομάδες.Το Kohletrübebecken, όπου υπόγεια εξακολουθεί να υπάρχει άνθρακας στο έδαφος, καίγεται εδώ και αρκετές εβδομάδες.
Και σε άλλους δήμους, όπως ο Elsteraue (πηγή στα Γερμανικά), γίνονται έλεγχοι της ποιότητας του αέρα. Μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τον Burgenlandkreis, δεν έχουν εντοπιστεί ανωμαλίες. Ο ίδιος ο δήμος έχει επιβεβαιώσει σε ανακοίνωσή του τη συνεργασία με τους γειτονικούς οικισμούς.
Πώς προέκυψε η δασική πυρκαγιά;
Ως πιθανή αιτία της δασικής πυρκαγιάς της 27ης Ιουνίου θεωρείται προς το παρόν η επαφή μιας γραμμής υψηλής τάσης με ένα δέντρο. Το τέλος Ιουνίου ήταν μία από τις θερμικές εξάρσεις που έπληξαν τη Γερμανία αυτό το καλοκαίρι. Σε πολλές περιοχές καταγράφηκαν θερμοκρασίες άνω των 40 βαθμών Κελσίου.
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα στοιχεία, η γραμμή ενδέχεται λόγω των υψηλών θερμοκρασιών να έχει παρουσιάσει μεγαλύτερη καθίζηση και να ήρθε σε επαφή με το δέντρο. Από αυτήν την επαφή θα μπορούσε να έχει ξεκινήσει η φωτιά.
Στη συνέχεια η πυρκαγιά επεκτάθηκε στο λεγόμενο Kohletrübebecken και άναψε ανθρακούχες αποθέσεις λίγο κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Στον υπόγειο αυτόν χώρο η φωτιά σιγοκαίει εδώ και περίπου τρεις μήνες. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, τα αίτια της πυρκαγιάς εξακολουθούν να ερευνώνται και δεν υπάρχει οριστική επιβεβαίωση.
Εξόρυξη άνθρακα στην περιοχή Altenburger
Στο πρώην επιφανειακό ορυχείο Phönix γινόταν εξόρυξη λιγνίτη. Το λιγνιτικό πεδίο χωριζόταν σε έξι επιφανειακά ορυχεία, τα οποία άρχισαν να λειτουργούν λίγο μετά το 1900 και εξαντλήθηκαν έως τη δεκαετία του 1960. Μετά την παύση λειτουργίας τους δημιουργήθηκαν, μεταξύ άλλων, η λίμνη Rusendorfer, η λίμνη Prößdorfer και το Restloch Zipsendorf. Στην τεχνική ορολογία αυτά αποκαλούνται επίσης Restlöcher.