Από τις 4 Νοεμβρίου ανοίγει η ηλεκτρονική βάση δεδομένων – Στη δημοσιότητα φάκελοι των υπηρεσιών κρατικής ασφάλειας της κομμουνιστικής περιόδου
Στο Ιστορικό Αρχείο των Υπηρεσιών Κρατικής Ασφάλειας γίνονται οι τελευταίες πινελιές πριν από τη δημοσιοποίηση των φακέλων πρακτόρων. Στις 4 Νοεμβρίου θα μπορούν να αναζητηθούν ελεύθερα ορισμένα έγγραφα για τα πρόσωπα του δικτύου που είχαν ενταχθεί στο σοσιαλιστικό σύστημα. Σύμφωνα με τους ιστορικούς του αρχείου, η ιστοσελίδα nyitottaktak.hu αναμένεται να προκαλέσει μεγάλο θόρυβο.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Μέχρι τώρα, μόνο στη Σλοβακία και στην Τσεχία είχαν καταφέρει να δώσουν στη δημοσιότητα βιβλία μητρώων. Η τωρινή λύση στην Ουγγαρία πηγαίνει πολύ παραπέρα, γιατί, αφενός, θα αναρτηθούν στο διαδίκτυο πολύ πιο αναλυτικές καρτέλες μητρώου και, αφετέρου, όλοι οι υπάρχοντες φάκελοι στρατολόγησης. Κάτι τέτοιο δεν έχει γίνει πουθενά αλλού στον κόσμο» δήλωσε στο Euronews ο Γκέργκεϊ Μπέντεγκουζ Τσεχ, Γενικός Διευθυντής Ιστορικών Αρχείων Κρατικής Ασφάλειας
Τα στοιχεία πρέπει να αντιμετωπίζονται με προσοχή
Η κυβέρνηση του Πέτερ Μαγιάρ υλοποιεί μία από τις προεκλογικές της υποσχέσεις με τη δημοσιοποίηση των φακέλων πρακτόρων. Σύμφωνα με τον σχετικό νόμο, τέσσερις κατηγορίες εγγράφων θα αναρτηθούν στη δημόσια προσβάσιμη βάση δεδομένων: οι λεγόμενες καρτέλες 6, η αποθήκη δεδομένων με ένδειξη H από τις μαγνητικές ταινίες, τα ημερολόγια B και οι φάκελοι B.
Οι καρτέλες 6 συντάσσονταν κατά τη στρατολόγηση των προσώπων του δικτύου και περιέχουν τα προσωπικά τους στοιχεία καθώς και πληροφορίες που σχετίζονται με τη στρατολόγησή τους. Οι μαγνητικές ταινίες επίσης περιέχουν κυρίως μόνο προσωπικά δεδομένα, ενώ τα ημερολόγια B καταγράφουν τα στρατολογημένα πρόσωπα, αλλά υπάρχουν μόνο για την περίοδο 1957–1962.
Στις καρτέλες 6 αναγράφονται εξαιρετικά λίγες πληροφορίες για το εκάστοτε πρόσωπο του δικτύου. Δεν προκύπτει καθόλου από αυτές πώς στρατολογήθηκε, αν προσπάθησε να αντισταθεί ή αν συνεργάστηκε εθελοντικά με την κρατική ασφάλεια. Επίσης δεν είναι δυνατόν να γνωρίζουμε τι είδους αναφορές υπέβαλε, άρα ούτε αν, για παράδειγμα, υπονόμευε το έργο των αρχών για να προστατεύσει γνωστούς του. Από τους φακέλους B, δηλαδή τους φακέλους στρατολόγησης, μπορεί κανείς να αντλήσει πολύ περισσότερες πληροφορίες, ωστόσο αυτοί οι πιο ογκώδεις φάκελοι θα γίνουν δημόσια προσβάσιμοι μόνο τον Φεβρουάριο.
Πρέπει να είμαστε έτοιμοι για επώδυνες οικογενειακές συζητήσεις
Καθώς τα δεδομένα 50–60 χιλιάδων ανθρώπων θα αναρτηθούν στο διαδίκτυο, οι ερευνητές εκτιμούν ότι σχεδόν ο καθένας θα βρει κάποιον γνωστό ή συγγενή του ανάμεσα στα εμπλεκόμενα πρόσωπα, και ότι πρέπει να προετοιμαστούμε για επώδυνες οικογενειακές συζητήσεις. Το αρχείο προσπαθεί να βοηθήσει στην ερμηνεία των εγγράφων και στην ένταξή τους στο σωστό πλαίσιο.
«Προσπαθούμε να οικοδομήσουμε ενεργές σχέσεις με τα σχολεία. Είτε υποδεχόμαστε σχολικές ομάδες είτε πηγαίνουμε εμείς οι ίδιοι, και θέλουμε να απευθυνθούμε στις νεότερες γενιές με σύγχρονα μέσα, για παράδειγμα με παλιές εκπαιδευτικές ταινίες της κρατικής ασφάλειας» δήλωσε ο Ίστβαν Παπ, ιστορικός – επικεφαλής επιστημονικού τμήματος των Ιστορικών Αρχείων
Όποιος εντοπίσει το όνομα κάποιου προγόνου του ανάμεσα στα πρόσωπα του δικτύου καλό είναι να ζητήσει από το αρχείο και τα έγγραφα που τον αφορούν και δεν θα δημοσιοποιηθούν στις 4 Νοεμβρίου. Η διαδικασία είναι εντελώς δωρεάν και μπορεί να ξεκινήσει και διαδικτυακά.