Η δύναμη υπό αμερικανική ηγεσία επιχειρεί στο Ιράκ εδώ και 12 χρόνια, αποδομώντας τα δίκτυα του ISIS που απειλούσαν να καταλάβουν την περιοχή και να τη βυθίσουν στην αστάθεια.
Μια υπό αμερικανική ηγεσία συμμαχία, που είχε αναπτυχθεί στο Ιράκ πριν από περισσότερο από μια δεκαετία για να αντιμετωπίσει τζιχαντιστές, ολοκλήρωσε την αποστολή της την Τετάρτη, μια εξέλιξη που χαιρετίστηκε από την ηγεσία της χώρας και τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, παρά τους φόβους ότι θα ενθαρρύνει φιλοϊρανικές ένοπλες οργανώσεις.
Τα στρατεύματα της συμμαχίας αναπτύχθηκαν σε Ιράκ και Συρία το 2014 για να πολεμήσουν την οργάνωση Ισλαμικό Κράτος σε Ιράκ και Συρία, γνωστή επίσης με τα ακρωνύμια IS, ISIS ή ISIL, η οποία είχε καταλάβει εκτεταμένες περιοχές, είχε διαπράξει σφαγές και είχε εξαναγκάσει χιλιάδες γυναίκες και παιδιά σε δουλεία.
Η οργάνωση ηττήθηκε στο Ιράκ το 2017 και στη Συρία το 2019, όμως οι δυνάμεις της συμμαχίας παρέμειναν για να αντιμετωπίσουν τα υπολείμματά της.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράκ συμφώνησαν το 2024 να τερματίσουν σταδιακά την αποστολή, και τα αμερικανικά στρατεύματα άρχισαν να αποσύρονται σταδιακά από βάσεις σε όλη τη χώρα, περιορίζοντας την παρουσία τους στην αυτόνομη βόρεια περιοχή του Κουρδιστάν.
«Η σημερινή ημέρα είναι μια νίκη για τις Ηνωμένες Πολιτείες, μια νίκη για το Ιράκ και μια αποφασιστική νίκη επί του ISIS», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
«Είχα την επιλογή να μείνω ή να φύγω και αισθάνθηκα, χωρίς καμία αμφιβολία, ότι είχε έρθει η ώρα η Αμερική να γυρίσει σπίτι!» πρόσθεσε.
Η υπό τις ΗΠΑ συμμαχία δεν νίκησε το IS μόνη της, καθώς στηρίχθηκε σημαντικά στους Κούρδους μαχητές Πεσμεργκά, που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο, όπως και ισχυρές ιρακινές οργανώσεις, ανάμεσά τους φιλοϊρανικές ομάδες που δεν έχουν ακόμη αφοπλιστεί.
Η ιρακινή κυβέρνηση θεωρεί ότι έτσι θα στερήσει από τις φιλοϊρανικές παρατάξεις το πρόσχημα που χρησιμοποιούν για να διατηρούν το οπλοστάσιό τους. Πολλοί όμως φοβούνται ότι η αποχώρηση μπορεί να ενισχύσει τις φιλοϊρανικές ομάδες και να βυθίσει τη χώρα ακόμη περισσότερο στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Λίγες ώρες αφότου οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν την ολοκλήρωση της αποχώρησης, υποστηρικτές των ομάδων συγκεντρώθηκαν σε δημόσιο χώρο γεμάτο σημαίες για να γιορτάσουν, με ομιλίες από εξέδρα διακοσμημένη με ομοιώματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Μιλώντας στην εκδήλωση, στρατιωτικός εκπρόσωπος της Kataeb Hezbollah είπε ότι οι παρατάξεις βρίσκονται σε συνομιλίες για την «ρύθμιση» των όπλων τους, αλλά «δεν έχουν ακόμη λάβει απάντηση από την ιρακινή κυβέρνηση».
Ως εκ τούτου, είπε, «δεν δεσμεύονται από κανένα χρονοδιάγραμμα ή συμφωνία» για να παραδώσουν τα όπλα τους και διατηρούν «το δικαίωμα να απαντήσουν άμεσα σε οποιαδήποτε αμερικανική ή σιωνιστική παραβίαση της κυριαρχίας του Ιράκ».
Ο Ιρακινός πρωθυπουργός Άλι αλ-Ζαϊντί δήλωσε ότι «έχει ξεκινήσει μια νέα φάση, που καθορίζεται από την κυριαρχία του Ιράκ, τη δύναμη των θεσμών του και την ετοιμότητα των δυνάμεών του».
Ο Ζαϊντί, που ανέλαβε την εξουσία φέτος με την έγκριση των ΗΠΑ, έχει δεσμευθεί ότι θα διασφαλίσει πως οι ένοπλες παρατάξεις θα παραδώσουν τα όπλα τους. Η κυβέρνησή του όρισε την 30ή Σεπτεμβρίου ως προθεσμία για τον αφοπλισμό των ομάδων, αλλά αργότερα απέσυρε την προθεσμία καθώς συνεχίζονταν οι συνομιλίες για την «ρύθμιση» των όπλων.
Η Kataeb Hezbollah έχει δηλώσει ότι η αποχώρηση «των δυνάμεων κατοχής... είναι μια αρχή προς την επίτευξη πλήρους κυριαρχίας», αλλά η οργάνωση απείλησε και την κυβέρνηση του Ζαϊντί.
«Μια κυβέρνηση που δεν εργάζεται για το καλό του λαού της θα ανατραπεί με κάθε δυνατό μέσο», ανέφερε.
Οι φιλοϊρανικές ομάδες ζητούν εδώ και καιρό την αποχώρηση των αμερικανικών στρατευμάτων, πλήττοντάς τα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους και προκαλώντας αμερικανικά αντίποινα, στα οποία τα τελευταία χρόνια έχουν σκοτωθεί αρκετοί διοικητές παρατάξεων.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Μέση Ανατολή, που ξεκίνησε με αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα στο Ιράν, η Τεχεράνη και οι σύμμαχες παρατάξεις ενέτειναν τις επιθέσεις τους στο Ιράκ, στρέφοντάς τες εναντίον των δυνάμεων υπό αμερικανική ηγεσία στην περιοχή του Κουρδιστάν.