Ο τεχνολογικός κολοσσός εκτόξευσε δορυφόρο-πρωτότυπο με τσιπ τεχνητής νοημοσύνης, για να εξετάσει αν ηλιακές υποδομές σε τροχιά μπορούν στο μέλλον να υποστηρίξουν υπολογιστικά συστήματα μεγάλης κλίμακας.
Η Google εκτόξευσε την Πέμπτη σε τροχιά έναν δορυφόρο-πρωτότυπο εξοπλισμένο με τα τσιπάκια τεχνητής νοημοσύνης της, στο πλαίσιο της πρώτης φάσης ενός έργου που εξετάζει αν το Διάστημα μπορεί να αποτελέσει το ιδανικό μέρος για την τροφοδοσία υποδομών τεχνητής νοημοσύνης μεγάλης κλίμακας.
Ο δορυφόρος, που κατασκευάστηκε από την Planet Labs και εκτοξεύθηκε με την αποστολή Transporter-18 rideshare της SpaceX, φέρει τις μονάδες Tensor Processing Units (TPUs) της Google, ώστε να αξιολογηθεί η απόδοσή τους στο διάστημα και η αντοχή τους στις μηχανικές καταπονήσεις της διαστημικής πτήσης, στην ακτινοβολία και στις ακραίες θερμοκρασίες.
Η λογική πίσω από την πρωτοβουλία, που έχει εύστοχα βαφτιστεί «Project Suncatcher», είναι η τοποθέτηση δορυφόρων σε χαμηλή γήινη τροχιά, όπου μπορούν να εκμεταλλευτούν σχεδόν αδιάλειπτη ηλιακή ακτινοβολία και να συλλέγουν έως και οκταπλάσια ηλιακή ενέργεια σε σχέση με τη Γη.
Η Google επιδιώκει να διαπιστώσει αν υποδομές μηχανικής μάθησης μεγάλης κλίμακας μπορούν να επιβιώσουν στο διάστημα και να αξιοποιήσουν την άφθονη ηλιακή ενέργεια.
Η κατανάλωση ενέργειας από τα κέντρα δεδομένων αυξάνεται με ταχύ ρυθμό, τροφοδοτούμενη σε μεγάλο βαθμό από την εκρηκτική άνοδο των φορτίων εργασίας που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Παγκοσμίως, τα κέντρα δεδομένων εκτιμάται ότι κατανάλωσαν πέρσι 415 έως 485 τεραβατώρες (TWh).
Αυτό αντιστοιχεί σε 1,5% έως 2,5% της συνολικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στον κόσμο, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ποσοστό που αναμένεται να διπλασιαστεί έως το 2030.
Πολλά σχέδια δημιουργίας κέντρων δεδομένων ανά τον κόσμο συναντούν ολοένα μεγαλύτερη αντίδραση από το κοινό, λόγω ανησυχιών ότι αυξάνουν τους λογαριασμούς ρεύματος· έτσι, η κατασκευή κέντρων δεδομένων στο διάστημα, μακριά από τον γενικό πληθυσμό, μοιάζει με ελκυστική προοπτική.
Η Google δεν είναι η μόνη εταιρεία που εξετάζει την προοπτική να στείλει την τεχνητή νοημοσύνη στο διάστημα. Η νεοφυής εταιρεία Starcloud, που υποστηρίζεται από τη Nvidia, εκπαίδευσε τον Δεκέμβριο για πρώτη φορά ένα μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης από το διάστημα.
Τον Ιούνιο, ο Έλον Μασκ παρουσίασε τον δορυφόρο AI1 της SpaceX, γνωστό και ως Starmind, μια νέα κατηγορία δορυφόρων σχεδιασμένων ως «ιπτάμενη» συστοιχία μονάδων επεξεργασίας γραφικών (GPU), αντί για κλασικό αναμεταδότη επικοινωνιών.
Και τον Σεπτέμβριο, η Mistral ανακοίνωσε συνεργασία με τις Marlan Space και Loft Orbital για την ανάπτυξη δορυφορικής υποδομής τεχνητής νοημοσύνης, με την πρώτη εκτόξευση δορυφόρου να έχει προγραμματιστεί για τον Οκτώβριο.
Τι δοκιμάζει η Google;
Η εκτόξευση σηματοδότησε την πρώτη φάση της δοκιμής της Google, με ένα δεκάλεπτο ταξίδι προς τη χαμηλή γήινη τροχιά. Το σκάφος υπέστη έντονους κραδασμούς και συνεχή επιτάχυνση έως και δέκα φορές μεγαλύτερη από τη βαρύτητα, ενώ τα τσιπ TPU δέχθηκαν σύντομα αλλά ισχυρά «χτυπήματα» επιτάχυνσης της τάξης των 50 έως 100 g.
Ενόψει αυτών των απαιτητικών συνθηκών, η ομάδα του Suncatcher είχε προηγουμένως πραγματοποιήσει δοκιμές κραδασμών στον δορυφόρο, προσομοιώνοντας την εκτόξευση πυραύλου, με το σκάφος και τα τσιπ TPU να περνούν επιτυχώς τις δοκιμές.
Τώρα που η Google έχει θέσει με ασφάλεια τα τσιπ TPU σε τροχιά, ξεκινά η επόμενη φάση του πειράματος: η ομάδα θα αξιολογήσει πώς ανταποκρίνονται στα αυξημένα επίπεδα ακτινοβολίας έξω από την ατμόσφαιρα της Γης, καθώς και σε ηλιακά φαινόμενα και κοσμικές ακτίνες, που μπορούν επίσης να διαταράξουν τα ηλεκτρικά συστήματα.
Τα κέντρα δεδομένων είναι γνωστό ότι απαιτούν τεράστιες ποσότητες ενέργειας και υδάτινων πόρων, όμως στο κενό του διαστήματος το ζήτημα είναι εντελώς διαφορετικό. Η αποστολή θα δώσει στην ερευνητική ομάδα την ευκαιρία να δοκιμάσει διάφορες λύσεις, μεταξύ των οποίων συνδυασμούς θερμικών σωλήνων και ψυκτικών ακτινοβολητών για την ψύξη των τσιπ.
Σε μελλοντικές αποστολές Suncatcher, θα δοκιμαστούν δορυφόροι που θα μεταφέρουν δεκάδες τσιπ TPU, με στόχο τη μετάβαση από τη σημερινή προσέγγιση χαμηλού εύρους ζώνης σε μεγάλες αποστάσεις σε συνδέσεις υψηλού εύρους ζώνης σε εξαιρετικά μικρές αποστάσεις, ώστε να διατηρείται η συνδεσιμότητα.
Η σχετική τεχνολογία υπάρχει ήδη στο διάστημα. Ωστόσο, η Google θα δοκιμάσει τρόπους διατήρησης συνδέσεων υψηλού εύρους ζώνης σε μικρότερες αποστάσεις και με μεγαλύτερη ακρίβεια, όταν εκτοξεύσει περισσότερους δορυφόρους μέσα στο επόμενο έτος.