Έρευνα τριών ισπανικών ιδρυμάτων αποκαλύπτει ότι ορισμένα νευρικά κύτταρα στον ιππόκαμπο διατηρούν παλαιότερες μνήμες, ακόμη κι όταν προστίθενται νέες πληροφορίες για τα γεγονότα.
Φανταστείτε, για παράδειγμα, ένα έργο σε εξέλιξη στη γειτονιά σας. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει την ικανότητα να θυμάται τρία βασικά στάδια: την αρχική κατάσταση πριν από την ανακαίνιση, τη φάση των εργασιών και το τελικό αποτέλεσμα όταν αυτές ολοκληρωθούν. Όμως πώς καταφέρνει να μη μπερδεύει αυτές τις τρεις αναμνήσεις μεταξύ τους;
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το Instituto de Neurociencias, ένα δημόσιο ερευνητικό κέντρο που απαρτίζεται από το CSIC και το Universidad Miguel Hernández, θεωρεί ότι έχει εντοπίσει αυτόν τον νευρολογικό μηχανισμό στη νέα μελέτη του που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «PLOS Biology» (πηγή στα Ισπανικά).
Η ομάδα του εργαστηρίου Plasticidad de las Redes Neuronales θεωρεί ότι για τον σκοπό αυτό ο εγκέφαλος αξιοποιεί μια περιοχή του ιππόκαμπου, τον οδοντωτό γύρο, που είναι αφιερωμένη στη δημιουργία νέων αναμνήσεων. Εκεί, ένας συγκεκριμένος τύπος νευρώνων αναλαμβάνει να αναστείλει τη δραστηριότητα άλλων κυττάρων, ώστε να διευκολύνεται η ενσωμάτωση των νέων εμπειριών.
Για να το αποδείξει, η ομάδα δοκίμασε σε ποντίκια το συγκεκριμένο φαινόμενο αναστολής, άλλοτε σε μεγαλύτερο και άλλοτε σε μικρότερο βαθμό. «Με επίπεδα αναστολής χαμηλότερα από το συνηθισμένο, η συμπεριφορά τους ήταν πιο συμβατή με καλύτερη ανάκτηση της μνήμης και πιο λεπτομερή ανάμνηση», εξηγεί η Encarni Marcos, συν-επικεφαλής της μελέτης και υπεύθυνη για αυτή τη γραμμή έρευνας στο IN CSIC-UMH.
Ωστόσο, δεν υπάρχουν σταθερά επίπεδα αναστολής, εκ φύσεως καλύτερα ή χειρότερα, για να διατηρείται η μέγιστη δυνατή ποσότητα πληροφορίας. Το υπολογιστικό μοντέλο που χρησιμοποίησε η ομάδα στο πείραμα έδειξε ότι, όταν το φορτίο μνήμης είναι χαμηλό, η μειωμένη ανασταλτική δραστηριότητα είναι ωφέλιμη, όμως αυτό δεν ισχύει όταν η ποσότητα της πληροφορίας αυξάνεται σημαντικά.
Η μελέτη δείχνει ότι, ανάλογα με το είδος της ανάμνησης, ο οδοντωτός γύρος του ιππόκαμπου μπορεί είτε να ευνοεί την ενσωμάτωση νέων εισροών είτε, αντίθετα, να κρατά πιο σταθερή την ανάμνηση απέναντι σε νέα ερεθίσματα· κάτι που εξαρτάται από τη σημασία του πλαισίου ή από αυτό που η ομάδα χαρακτηρίζει ως απαιτήσεις της εκάστοτε εργασίας. «Αυτό που συμπεραίνουμε από αυτά τα αποτελέσματα είναι ότι υπάρχει ένας μηχανισμός που προσαρμόζει δυναμικά τον τρόπο λειτουργίας, αξιοποιώντας την αναστολή», καταλήγει η Marcos.