Οι άνθρωποι εμπιστεύονται και πληρώνουν περισσότερο ανδροπρεπείς πράκτορες ΑΙ απ’ ό,τι γυναικείους για ίδια εργασία, δείχνει νέα έρευνα του Πανεπιστημίου Limerick.
Μια νέα μελέτη (πηγή στα Αγγλικά) για το πώς οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο εργασίας έδειξε ότι όσοι εμφανίζονται με γυναικεία χαρακτηριστικά ή παρουσιάζονται ως γυναίκες αμείβονται λιγότερο από τους «ανδρικούς» αντίστοιχους για την ίδια δουλειά, γεγονός που αποκαλύπτει ότι το φύλο μπορεί να επηρεάζει την αλληλεπίδραση με την τεχνητή νοημοσύνη.
Τα ευρήματα έρχονται τη στιγμή που οι πράκτορες ΑΙ μπαίνουν στο mainstream, με σχεδόν το 79% των εταιρειών να δηλώνει ότι τους χρησιμοποιεί φέτος και επιπλέον το 40% των εφαρμογών να βασίζεται σε αυτούς, σύμφωνα με την εταιρεία συμβουλευτικών υπηρεσιών πληροφορικής Accelirate (πηγή στα Αγγλικά).
Αυτό σημαίνει ότι, αν δεν συνεργάζεστε ήδη με έναν πράκτορα τεχνητής νοημοσύνης, είναι πολύ πιθανό να το κάνετε σύντομα.
Η μελέτη, που πραγματοποιήθηκε από το University of Limerick και φέρει τον τίτλο «Human-Like and Male? How AI Assistant Design Relates to Trust and Monetary Reward at Work in VR», είχε ως στόχο να εξετάσει πώς οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με συναδέλφους-πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης.
Οι ερευνητές τοποθέτησαν 189 εργαζόμενους σε ένα γραφείο εικονικής πραγματικότητας και τους ανέθεσαν να ολοκληρώσουν εργασιακές δοκιμασίες μαζί με τέσσερις διαφορετικούς βοηθούς ΑΙ.
Στις επιλογές τους περιλαμβάνονταν ένα chatbot κειμένου, ένα ρομπότ γραφείου και δύο ανθρωπόμορφοι πράκτορες με ανδρική και γυναικεία εμφάνιση: ο Johan και η Johanna.
Όλοι οι βοηθοί διέθεταν την ίδια βασική λειτουργικότητα και χρησιμοποιούσαν το ίδιο υποκείμενο μοντέλο, το gpt-4-1106-preview της OpenAI.
Στη συνέχεια ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες να αξιολογήσουν τη δουλειά των πρακτόρων ΑΙ και τους δόθηκαν πραγματικά χρήματα για να τους πληρώσουν για την ολοκλήρωση των εργασιών, ώστε να αναπαρασταθεί ένα ρεαλιστικό σενάριο και να φανεί πόσα είναι διατεθειμένοι να καταβάλουν για τη δουλειά τους.
Συνολικά, οι συμμετέχοντες αξιολόγησαν με παρόμοιο τρόπο την εργασία των δύο ανθρωπόμορφων πρακτόρων, του Johan και της Johanna, με τον Johan να εμπνέει ελαφρώς μεγαλύτερη εμπιστοσύνη, χωρίς όμως στατιστικά σημαντική διαφορά.
Ωστόσο, άνδρες και γυναίκες πλήρωσαν τη Johanna, τον πράκτορα με γυναικεία εμφάνιση, σημαντικά λιγότερο από τον Johan (κατά 10%), παρότι διέθετε τις ίδιες δυνατότητες. Ο Johan θεωρήθηκε επίσης πιο ανθρώπινος από τη Johanna.
Κι αυτό, παρόλο που η πλειονότητα των συμμετεχόντων είπε στους ερευνητές στις συνεντεύξεις ότι δεν θα αντιμετώπιζε διαφορετικά πράκτορες ΑΙ με ανδρική ή γυναικεία παρουσίαση.
Ευτυχώς για τον Johan και τη Johanna, αμείφθηκαν και οι δύο καλύτερα για τη δουλειά τους σε σχέση με τους άλλους πράκτορες ΑΙ, με τις γυναίκες ειδικά να βαθμολογούν και να ανταμείβουν τους ανθρωπόμορφους πράκτορες περισσότερο από τους άνδρες.
Ίσως χωρίς έκπληξη, οι συμμετέχοντες θεώρησαν και τους δύο ανθρωπόμορφους πράκτορες πολύ πιο ανθρώπινους από το chatbot και το ρομπότ.
Δεν ήταν μόνο αυτό: οι εργαζόμενοι εμπιστεύονταν και αναγνώριζαν περισσότερο τον Johan και τη Johanna σε σχέση με τους άλλους πράκτορες ΑΙ, με τις γυναίκες να τους εμπιστεύονται ιδιαίτερα περισσότερο από τους άνδρες.
«Το ότι είχα την Johanna δίπλα μου με έκανε πιο πρόθυμο να της αποδώσω περισσότερη αναγνώριση, γιατί ένιωθα πως δίπλα μου καθόταν ένα πρόσωπο, μια συνάδελφος, με την οποία συζητούσα και που μου έδινε τη δική της συμβολή», είπε ένας συμμετέχων.
Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι οι άνθρωποι προτιμούσαν πράκτορες ΑΙ είτε με ανθρώπινη παρουσίαση είτε ξεκάθαρα μη ανθρώπινη, απορρίπτοντας τον σχεδιασμό του ρομπότ που έμοιαζε να βρίσκεται «ανάμεσα» στις δύο επιλογές.
Πέρα από τις δυναμικές του φύλου, όσοι πήραν μέρος στην έρευνα είπαν ότι «οι βοηθοί ΑΙ πρέπει να ενσωματώνονται αδιάλειπτα σε κάθε γνωστική εργασία για να είναι χρήσιμοι».