Στο Warsaw Security Forum, οι ΥΠΕΞ Πολωνίας, Γερμανίας, Νορβηγίας και Βρετανίας σχολίασαν την απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ για το ρωσικό ντίζελ και τα χειμερινά προβλήματα της Ουκρανίας
Ένα από τα κυρίαρχα θέματα, που διατρέχουν τόσο τις επίσημες όσο και τις παρασκηνιακές συζητήσεις στο φετινό Warsaw Security Forum, είναι μεταξύ άλλων το "diesel deal" – μια συμφωνία ανάμεσα στις ΗΠΑ και τη Ρωσία, την οποία ανακοίνωσε ο Ντόναλντ Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Σύμφωνα με αυτήν, η Μόσχα πρέπει άμεσα να διαθέσει στις Ηνωμένες Πολιτείες και στις διεθνείς αγορές 300.000 τόνους πετρελαίου κίνησης και τον Νοέμβριο να παραδώσει άλλους 500.000 τόνους. Στη συνέχεια, στην αγορά θα βρεθεί ακόμη ένα εκατομμύριο τόνοι. Για να γίνουν αυτές οι παραδόσεις, η Ουάσινγκτον εξέδωσε ευρεία εξαίρεση από τις κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο κίνησης, η οποία θα ισχύει μέχρι τον Απρίλιο του 2027. Η απόφαση αυτή προκαλεί ανησυχία στην Ουκρανία και στους συμμάχους της.
Για το θέμα αυτό ρωτήθηκαν επίσης οι υπουργοί Εξωτερικών της Πολωνίας, της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Νορβηγίας.
Ο αντιπρόεδρος της πολωνικής κυβέρνησης και υπουργός Εξωτερικών Ράντοσλαβ Σικόρσκι υπενθύμισε τη δήλωση του προέδρου των ΗΠΑ, η οποία έγινε τη νύχτα που πέρασε, ύστερα από ερώτηση του Πολωνού δημοσιογράφου του Polish Press Agency Όσκαρ Γκούζινσκι.
«Ο πρόεδρος Τραμπ είπε, όπως είναι αλήθεια, ότι βοήθησε στην εκλογή του δικού μας προέδρου» ανέφερε ο Σικόρσκι. «Γι’ αυτό στηρίζω τις ελπίδες μου στον δικό μας MAGA-πρόεδρο (σ.σ. – Καρόλ Ναβρότσκι), ώστε να αξιοποιήσει τη φιλία που έχει με τον πρόεδρο Τραμπ για δύο πράγματα. Πρώτον, για να διασφαλίσει μια μόνιμη βάση των ΗΠΑ στην Πολωνία. Δεύτερον, για να του εξηγήσει ότι ο Πούτιν είναι ο επιτιθέμενος και ο Ζελένσκι το θύμα της επίθεσης. Οι πόλεμοι τελειώνουν πείθοντας τον επιτιθέμενο να περιορίσει το επίπεδο των φιλοδοξιών του και όχι ζητώντας από το θύμα να συνθηκολογήσει» δήλωσε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Εξωτερικών της Πολωνίας.
Για το ζήτημα των παγωμένων ρωσικών κρατικών περιουσιακών στοιχείων ο Σικόρσκι ήταν εξίσου κατηγορηματικός. «Υπάρχουν επίσης φήμες ότι κάποιοι περιμένουν τα περιουσιακά αυτά στοιχεία να επιστραφούν στη Ρωσία. Δεν νομίζω ότι μιλώ μόνο για τον εαυτό μου όταν λέω: μόνο πάνω από τα πτώματά μας» υπογράμμισε.
Μιλώντας για την κατάσταση στο μέτωπο και την προετοιμασία για τον χειμώνα, ο Πολωνός υπουργός αξιολόγησε τα επιμέρους πεδία των μαχών: «Στη θάλασσα, μια χώρα χωρίς ναυτικό έχει μπλοκάρει μια χώρα με πανίσχυρο στόλο και καμία από τις δύο δεν μπορεί να εξάγει σιτηρά. Οι Ρώσοι πάντως δεν κυριαρχούν στη θάλασσα. Στην ξηρά ο Πούτιν έχει κολλήσει πλήρως. Πολεμά στην ουσία ήδη τον δέκατο τρίτο χρόνο και ακόμη δεν μπορεί να πετύχει τη νίκη, ενώ οι εκτιμήσεις μας δείχνουν ότι για να καταλάβει τα υπόλοιπα οχυρά στο Ντονμπάς θα χρειαζόταν ακόμη εκατοντάδες χιλιάδες στρατιώτες. Στον αέρα, τα αεροπλάνα καμίας από τις δύο χώρες δεν μπορούν να πετάξουν πάνω από το έδαφος της άλλης. Οι Ρώσοι έχουν πλεονέκτημα, επειδή ρίχνουν τεράστιες βόμβες ολίσθησης από το δικό τους έδαφος. Η Ουκρανία επιτίθεται σε διυλιστήρια και κέντρα δεδομένων. Οι Ρώσοι προσπαθούν να τρομοκρατήσουν τις πόλεις. Ρωτήστε τους υπουργούς των επιμέρους χωρών: Λονδίνο και Αμβούργο δέχθηκαν επιθέσεις – οδηγεί αυτό σε κατάρρευση του ηθικού; Όχι. Μπορείς να σκοτώσεις πολλούς ανθρώπους, μπορείς να διαπράξεις πολλά εγκλήματα πολέμου. Αλλά αυτό δεν τελειώνει τον πόλεμο. Ο Πούτιν όμως εξακολουθεί να πιστεύει ότι κρατά αυτά τα χαρτιά, άρα ο ορίζοντας στον οποίο πρέπει να κοιτάμε είναι η μέση του επόμενου έτους» εκτίμησε ο Σικόρσκι.
Ο επικεφαλής της πολωνικής διπλωματίας επεσήμανε επίσης συγκεκριμένες αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σημαντικές για τη στήριξη της Ουκρανίας. «Τώρα, από τη στιγμή που η Ουγγαρία παραιτήθηκε από το βέτο, διαθέτουμε πλέον επιστροφές δισεκατομμυρίων από το European Peace Facility, οι οποίες θα επιτρέψουν σε ορισμένα κράτη μέλη να αυξήσουν τη χρηματοδότηση προς την Ουκρανία. Έχουμε επίσης δάνειο 150 δισ. με χαμηλό επιτόκιο για τα κράτη μέλη, ώστε να εκσυγχρονίσουν τις αμυντικές τους βιομηχανίες. Αυτό κάθε άλλο παρά αμελητέο είναι. Ορισμένα από αυτά τα προγράμματα θα υλοποιηθούν σε συνεργασία με την Ουκρανία» πρόσθεσε ο Σικόρσκι.
Ο Ράντοσλαβ Σικόρσκι, κλείνοντας τη συζήτηση, συνόψισε τη μεσοπρόθεσμη προοπτική όσον αφορά την ασφάλεια της Ευρώπης: «Μεσοπρόθεσμα δεν χρειάζεται πια να πανικοβαλλόμαστε εξαιτίας της Ρωσίας. Η απειλή είναι πραγματική, αλλά η ισχύς της δεν είναι αυτή που φαινόταν. Αν κάνουμε όσα έχουμε ήδη δεσμευθεί να κάνουμε στις συνόδους στη Χάγη και στην Άγκυρα, τότε μέχρι το τέλος της δεκαετίας θα έχουμε τέτοιους στρατούς – Γερμανία, Πολωνία και άλλοι – τους οποίους ο Πούτιν δεν θα είναι σε θέση να επιτεθεί αποτελεσματικά. Το διακύβευμα δεν είναι αν θα βρεθούμε υπό κατοχή. Το διακύβευμα είναι το κύρος της Ευρώπης στον παγκόσμιο συσχετισμό ισχύος».
Βάντεφουλ: Να κρατήσουμε την πορεία και να ενισχύσουμε τις κυρώσεις
Ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Γιόχαν Βάντεφουλ τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να μείνει προσηλωμένη στη δική της πορεία. «Πρέπει να κάνουμε αυτό που μας αναλογεί και να μένουμε προσηλωμένοι στην υπόθεσή μας. Δεν είναι ώρα να χαλαρώσουμε το καθεστώς των κυρώσεων, αλλά να το ενισχύσουμε. Η Ευρωπαϊκή Ένωση το έκανε χθες, επιβάλλοντας κυρώσεις σε ακόμη 1600 άτομα, εταιρείες και φορείς. Αυτό ακριβώς κάνουμε – κρατάμε την πορεία μας» είπε ο επικεφαλής της γερμανικής διπλωματίας.
Απευθύνθηκε επίσης έκκληση να επεκταθεί η πρόταση για ενεργειακή εκεχειρία ώστε να καλύπτει και τη Μαύρη Θάλασσα: «Σε παρακαλώ, ας μην το ξεχνάμε αυτό και ας επιμείνουμε η Ρωσία να είναι έτοιμη να επεκτείνει την εκεχειρία όχι μόνο στον ενεργειακό τομέα, αλλά και στη Μαύρη Θάλασσα, γιατί αυτό είναι αναγκαίο για να αποτραπεί ο λιμός για πολλούς ανθρώπους στη Βόρεια Αφρική». Μετά τη συνομιλία του με τον Σεργκέι Λαβρόφ στη Νέα Υόρκη πρόσθεσε: «Δεν είχα την αίσθηση ότι η Ρωσία είναι έτοιμη για εκεχειρία. Είναι ένα πολύ ζοφερό συμπέρασμα. Δείχνει ότι η Ρωσία αυτή τη στιγμή δεν είναι έτοιμη για εκεχειρία. Αλλά αυτό απλώς μας ενθαρρύνει να παραμείνουμε στο πλευρό της Ουκρανίας και να ενισχύσουμε την πίεση».
Μίλιμπαντ: δύσκολες μέρες και πλήρης ενεργειακή εκεχειρία
Ο Υπουργός Εξωτερικών, Κοινοπολιτείας και Ανάπτυξης του Ηνωμένου Βασιλείου Έντ Μίλιμπαντ, ο οποίος επέστρεψε πρόσφατα από την Ουκρανία, χαρακτήρισε τις τελευταίες ημέρες ιδιαίτερα δύσκολες. Εξήρε επίσης την ηγεσία του προέδρου της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
«Έδειξε εξαιρετική ηγεσία τα τελευταία τέσσερα και μισό χρόνια. Στις πλέον δραματικές συνθήκες» είπε.
Κάλεσε να αντιμετωπιστεί σοβαρά η πρόταση για πλήρη ενεργειακή εκεχειρία: «Μόνο την τελευταία εβδομάδα είδαμε 200 ρωσικές επιθέσεις στην ενεργειακή υποδομή της Ουκρανίας. Ας πάρουμε λοιπόν αυτή την ιδέα μιας πλήρους ενεργειακής εκεχειρίας και ας προσπαθήσουμε, μαζί με τον πρόεδρο Τραμπ, να υποχρεώσουμε τον Πούτιν να την τηρήσει, γιατί αυτό ακριβώς χρειαζόμαστε. Ο πρόεδρος Ζελένσκι έχει δείξει ότι είναι ανοικτός σε αυτή την ιδέα».
Ανέδειξε τρεις προτεραιότητες ενόψει του χειμώνα: «Πρέπει να προχωρήσουμε σε πολλά μέτωπα. Χρειαζόμαστε δημοσιονομική στήριξη, για να καλύψουμε τις χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας τον χειμώνα και πέρα από αυτόν. Δεύτερον, ενεργειακή στήριξη για τον φετινό χειμώνα. Τρίτον, αυστηροποίηση των κυρώσεων. Κάθε λανθασμένο μήνυμα που στέλνεται στον πρόεδρο Πούτιν είναι μήνυμα που υπονομεύει την ασφάλειά μας και την υπόθεση της Ουκρανίας».
Άιντε: Μακριές σκιές πάνω στην ευρωπαϊκή ασφάλεια
Ο υπουργός Εξωτερικών της Νορβηγίας Έσπεν Μπαρθ Άιντε υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία του τρόπου με τον οποίο θα τελειώσει ο πόλεμος. «Ο τρόπος με τον οποίο θα τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία θα ρίχνει πολύ μακριές σκιές πάνω στην μελλοντική ευρωπαϊκή ασφάλεια. Θέλουμε να τελειώσει με καλό τρόπο για την Ουκρανία και για εμάς. Αυτό είναι επιτακτική ανάγκη. Για τους συμμάχους μας στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού είναι σημαντικό να καταλάβουν ότι πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από το ουκρανικό ζήτημα. Είναι η Ουκρανία, αλλά είναι επίσης η Ευρώπη και το μέλλον της Ευρώπης» είπε.
Συμφώνησε με τον προλαλήσαντα, τον Βρετανό Υπουργό Εξωτερικών Έντ Μίλιμπαντ: «Ο κύριος ρόλος μας δεν είναι να αναλύουμε τι κάνουν οι άλλοι, αλλά να λέμε τι κάνουμε εμείς. Η ενίσχυση της συμμαχίας των προθύμων, οι πολύ σωστές κινήσεις της ΕΕ από χθες – όλα αυτά είναι ένα πολύ ισχυρό μήνυμα προς τον Πούτιν. Στόχος είναι να δείξουμε ισχύ, αλλά και ισχυρή αποφασιστικότητα να υπερασπιστούμε τη διεθνή τάξη που μας εκφράζει: δεν επιτρέπεται να επιτίθεσαι σε άλλες χώρες και, αν το κάνεις, θα υπάρξουν συνέπειες».