Το ναυάγιο κοντά στο νησί Κέκοβα στην Αττάλεια, ηλικίας περίπου 4.400–4.700 ετών, προσφέρει πολύτιμα στοιχεία για το θαλάσσιο εμπόριο στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σε υποβρύχιες ανασκαφές που πραγματοποιούνται κοντά στο νησί Κεκκόβα στην Αττάλεια, ήρθαν στο φως αμφορείς ηλικίας περίπου 4.400–4.700 ετών. Τα ευρήματα, που αναφέρεται ότι ανήκουν σε ένα ναυάγιο της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού, αναμένεται να συμβάλουν στην κατανόηση της ναυτικής ιστορίας της Ανατολίας και των εμπορικών συνδέσεων στην ανατολική Μεσόγειο.
Ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υπογράμμισε τη σημασία των αμφορέων που αποκαλύφθηκαν στις ανασκαφές, λέγοντας: «Στη “Γαλάζια Πατρίδα” φέρνουμε στο φως τα ίχνη του αρχαιότερου ναυαγίου του κόσμου».
Αναλύσεις του πηλού στους αμφορείς, οι οποίοι εκτιμάται ότι είχαν χρησιμοποιηθεί για τη μεταφορά ελαιολάδου ή κρασιού, δείχνουν ότι τα αγγεία πιθανότατα κατασκευάστηκαν σε εργαστήρια στην κοιλάδα του Ιορδάνη. Το γεγονός ότι παρόμοια δείγματα έχουν βρεθεί σε περιοχές της Αιγύπτου, στην Τροία και στην Κρήτη, αποκαλύπτει τα ίχνη του εμπορίου και των πολιτιστικών επαφών μεταξύ διαφορετικών περιοχών.
Ο Ερσόι τόνισε ότι θα συνεχίσουν να φωτίζουν τη ναυτική ιστορία της Ανατολίας με νέα ευρήματα και να προστατεύουν την υποθαλάσσια πολιτιστική κληρονομιά, ώστε να τη μεταδώσουν στις επόμενες γενιές. Ο υπουργός συνεχάρη επίσης τον Doç. Dr. Hakan Öniz, ο οποίος έχει την επιστημονική ευθύνη των ανασκαφών, και την ομάδα που συμμετέχει στις εργασίες.
Πώς εντοπίστηκε το ναυάγιο στο Κεκκόβα;
Σε υποβρύχιες έρευνες που είχαν πραγματοποιηθεί τα προηγούμενα χρόνια από το Πανεπιστήμιο Akdeniz, τα υπολείμματα ναυαγίου που εντοπίστηκαν κοντά στο νησί Κεκκόβα και τα δείγματα αμφορέων που συλλέχθηκαν έδειξαν ότι το πλοίο μπορεί να ανήκει στην Πρώιμη Εποχή του Χαλκού.
Με βάση τις άδειες του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού, υπό την εποπτεία της Διεύθυνσης Μουσείου Αττάλειας και με επιστημονικά υπεύθυνο τον Doç. Dr. Hakan Öniz, ξεκίνησαν το 2026 στην περιοχή οι ανασκαφές. Οι αμφορείς που ανασύρθηκαν από τον βυθό χρονολογήθηκαν σε περίπου 4.400–4.700 χρόνια.
Το γεγονός ότι παρόμοια αγγεία έχουν βρεθεί κοντά στις πυραμίδες της Γκίζας, της Σακκάρα και της Αμπούσιρ στην Αίγυπτο, καθώς και στην Τροία και την Κρήτη, οδηγεί στη σκέψη ότι το φορτίο του ναυαγίου θα μπορούσε να συνδέεται με ένα ευρύ εμπορικό δίκτυο. Οι ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο το πλοίο να είχε αποπλεύσει από κάποιο λιμάνι στις ακτές του Λεβάντε και να κατευθυνόταν προς την Τροία ή την Κρήτη.
Αμφορέας με εννέα σημάδια ρίχνει φως στη ζωή των ναυτικών
Ένας από τους αμφορείς που εντοπίστηκαν στις ανασκαφές ξεχωρίζει χάρη σε δύο οπές στο σώμα του και σε εννέα διαφορετικά σημάδια στην επιφάνειά του. Οι πρώτες εξετάσεις δείχνουν ότι το αγγείο μπορεί να ήταν ένας ειδικός αμφορέας που χρησιμοποιούνταν για την παραγωγή τυριού ή βουτύρου.
Αυτή η εκδοχή ενισχύει την υπόθεση ότι οι ναυτικοί της εποχής, κατά τη διάρκεια μακρινών ταξιδιών, μετέφεραν κατσίκες στο πλοίο, άρμεγαν γάλα και παρήγαν μόνοι τους γαλακτοκομικά προϊόντα. Έτσι, τα ευρήματα δεν φωτίζουν μόνο τη μεταφορά εμπορευμάτων, αλλά συμβάλλουν και στην έρευνα για τις καθημερινές συνθήκες των θαλάσσιων ταξιδιών και τις διατροφικές συνήθειες των πληρωμάτων.
Οι ανασκαφές στο Κεκκόβα δίνουν τη δυνατότητα να διερευνηθούν νέα ερωτήματα τόσο για τις θαλάσσιες συνδέσεις που είχαν αναπτυχθεί πριν από περίπου 4.700 χρόνια στην ανατολική Μεσόγειο όσο και για τη ζωή πάνω στα πλοία εκείνης της εποχής.