ΗΠΑ: Πληθωρισμός στο 3,7% καθώς ακριβαίνουν τα καύσιμα πριν τις ενδιάμεσες εκλογές

Ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ επιταχύνθηκε τον περασμένο μήνα, καθώς η βενζίνη, τα ρούχα και τα αεροπορικά εισιτήρια έγιναν ακριβότερα, αυξάνοντας την πίεση στα νοικοκυριά λίγες μόλις εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ο δείκτης τιμών καταναλωτή αυξήθηκε κατά 3,7% τον Σεπτέμβριο σε σύγκριση με έναν χρόνο πριν, ανακοίνωσε την Τετάρτη το υπουργείο Εργασίας των ΗΠΑ, από 3,4% τον Αύγουστο. Σε μηνιαία βάση, οι τιμές ενισχύθηκαν κατά 0,6%, από 0,4% τον προηγούμενο μήνα.

Η ετήσια μέτρηση ξεπέρασε την πρόβλεψη 3,6% των οικονομολόγων που συμμετείχαν σε έρευνα της εταιρείας δεδομένων FactSet.

Τα στοιχεία αναδεικνύουν την επίμονη επίδραση του πολέμου στο Ιράν στις τιμές της βενζίνης και τη διατήρηση του πληθωρισμού, ο οποίος είχε υποχωρήσει από το υψηλό 9,1% του 2022, αλλά έχει ξαναπάρει την ανηφόρα από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος στα τέλη Φεβρουαρίου.

Αν εξαιρεθούν οι ευμετάβλητες κατηγορίες τροφίμων και ενέργειας, οι λεγόμενες βασικές τιμές αυξήθηκαν κατά 2,6% σε ετήσια βάση, από 2,4% τον Αύγουστο. Η μηνιαία βασική μέτρηση του πληθωρισμού παρέμεινε στο 0,3%.

Ο επίμονα υψηλός πληθωρισμός δημιουργεί πολιτικά προβλήματα στους Ρεπουμπλικάνους στο Κογκρέσο και δυσκολεύει τις προσπάθειες της Federal Reserve να φέρει υπό έλεγχο τις αυξήσεις των τιμών.

Δημοσκόπηση του The Associated Press-NORC Center for Public Affairs Research έδειξε ότι μόλις το 17% των ενηλίκων στις ΗΠΑ εγκρίνει τον τρόπο με τον οποίο ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ διαχειρίζεται το κόστος ζωής. Μόνο το 26% εγκρίνει τη συνολική διαχείριση της οικονομίας από τον ίδιο, ποσοστό που αποτελεί νέο χαμηλό.

Θα αυξήσει ξανά τα επιτόκια η Fed;

Οι αξιωματούχοι της Federal Reserve παρακολουθούν στενά τα στοιχεία για τον πληθωρισμό, προκειμένου να αποφασίσουν αν χρειάζεται να προχωρήσουν σε νέες αυξήσεις επιτοκίων και σε ποιο ύψος.

Ο πρόεδρος της Fed, Κέβιν Γουόρς, δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι ο πληθωρισμός δεν υποχωρεί αρκετά γρήγορα προς τον στόχο 2% της κεντρικής τράπεζας, γεγονός που οδήγησε τη Fed να αυξήσει τα επιτόκια για πρώτη φορά εδώ και τρία χρόνια, περίπου στο 3,9%.

«Η απλή αλήθεια είναι ότι ο πληθωρισμός είναι υπερβολικά υψηλός και παραμένει έτσι για πάρα πολύ καιρό», είπε ο Γουόρς σε συνέντευξη Τύπου τον περασμένο μήνα. Οι εκθέσεις για τον πληθωρισμό κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού «δεν μου λένε ότι οι υποκείμενες τάσεις έχουν βελτιωθεί ουσιαστικά», πρόσθεσε.

Ωστόσο, ορισμένοι βασικοί αξιωματούχοι της Fed έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι η κεντρική τράπεζα μπορεί να περιμένει πριν προχωρήσει σε νέα αύξηση. Οι περισσότεροι επενδυτές στη Wall Street εκτιμούν ότι στη συνεδρίαση της 27–28 Οκτωβρίου θα διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια, με μία ακόμη αύξηση πιθανή τον Δεκέμβριο. Οι αξιωματούχοι της Fed έχουν εντάξει στον σχεδιασμό τους μόνο μία επιπλέον αύξηση επιτοκίων μέσα στο έτος.

Με τις αυξήσεις στο κόστος δανεισμού, η Fed ελπίζει να περιορίσει την κατανάλωση και την ανάπτυξη και να συγκρατήσει τις αυξήσεις τιμών. Ωστόσο, μεγάλο μέρος του σημερινού πληθωρισμού οφείλεται σε διαταραχές στην προσφορά, όπως οι επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν στις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου, τις οποίες τα υψηλότερα επιτόκια δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν.

Οι υψηλότερες τιμές καυσίμων περνούν στις υπόλοιπες τιμές

Ο Γουόρς έχει δηλώσει ότι στόχος του είναι να αποτρέψει το κύμα αυξήσεων στις τιμές της βενζίνης από το να επεκταθεί σε άλλους τομείς της οικονομίας. Οι υψηλότερες τιμές καυσίμων έχουν ήδη συμβάλει ώστε τα αεροπορικά εισιτήρια να είναι περίπου 23% ακριβότερα σε σχέση με έναν χρόνο πριν.

Οι τιμές της βενζίνης αυξήθηκαν περίπου 9% από τον Αύγουστο έως τον Σεπτέμβριο, οδηγώντας μεγάλο μέρος της συνολικής ανόδου του πληθωρισμού.

Οι τιμές στα πρατήρια έχουν υποχωρήσει τις τελευταίες εβδομάδες, παραμένουν όμως υψηλότερες από ό,τι πριν από έναν μήνα. Την Τρίτη, η μέση τιμή βενζίνης σε εθνικό επίπεδο ήταν 4,34 δολάρια το γαλόνι, αυξημένη κατά λίγα σεντ σε σχέση με έναν μήνα πριν.

Οι υψηλότερες τιμές των καυσίμων αυξάνουν επίσης το κόστος μεταφορών για τις επιχειρήσεις, μέρος του οποίου ορισμένες μετακυλίουν στους καταναλωτές. Την περασμένη εβδομάδα, η PepsiCo ανακοίνωσε ότι θα αυξήσει τις τιμές σε ορισμένα σνακ και αναψυκτικά, ώστε να αντισταθμίσει την αύξηση του κόστους για καύσιμα, αλουμίνιο και πρώτες ύλες τροφίμων.

Η επέκταση των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης έχει επίσης αυξήσει απότομα το κόστος των ημιαγωγών, του υπολογιστικού εξοπλισμού και των ηλεκτρολογικών εξαρτημάτων, κάτι που περνά στις τιμές των ηλεκτρονικών ειδών ευρείας κατανάλωσης, όπως οι συσκευές gaming, οι φορητοί υπολογιστές και τα smartphones.