Πάνω από 44.000 άνθρωποι ζουν ακόμη σε κτίρια προς κατεδάφιση, χωρίς άλλη στέγη. Το Euronews μίλησε με οικογένειες στο Αλ-Μουγράκα, καθώς οι τιμές μουσαμά διπλασιάζονται και το Ισραήλ μπλοκάρει υλικά στέγασης για τη Γάζα
Όταν βρέχει, ο Αμπντάλα Σιγιάμ μεταφέρει τα κλινοσκεπάσματα της οικογένειάς του στη μοναδική γωνία του σπιτιού του στην Αλ-Μουγκράκα, στο κεντρικό τμήμα της Γάζας, όπου το νερό δεν περνά από τη σκεπή.
Οι βομβαρδισμοί που έπληξαν γειτονικά σπίτια άφησαν ρωγμές στο ταβάνι και η οικογένεια δεν έχει άλλη επιλογή. «Μεταφέρουμε εκεί τα στρώματά μας και κοιμόμαστε. Αυτή είναι η λύση», λέει στο Euronews.
Περισσότερα από 4.000 κατεστραμμένα κτίρια στη Γάζα πρέπει να κατεδαφιστούν πλήρως ή εν μέρει, μεταξύ αυτών πάνω από 2.300 που εξακολουθούν να κατοικούνται από σχεδόν 44.000 ανθρώπους, σύμφωνα με προκαταρκτικές εκτιμήσεις που αναφέρονται στην έκθεση αυτού του μήνα του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ.
Καθώς πλησιάζει ο τέταρτος χειμώνας από την έναρξη του πολέμου, οικογένειες σε όλη την παλαιστινιακή επικράτεια προετοιμάζονται για την περίοδο των βροχών μέσα σε ραγισμένα σπίτια και ξεχαρβαλωμένες σκηνές.
Ο Σιγιάμ δεν είναι ο μόνος στην Αλ-Μουγκράκα. Η γειτόνισσά του, η Μαριάμ Αμπού Χαζέιν, περνά τις βροχερές μέρες σπρώχνοντας το νερό έξω από το σπίτι της πριν μουσκέψουν εντελώς οι κουβέρτες της.
Δανείστηκε τρεις από την κόρη της όταν οι δικές της καταβρέχτηκαν, και τις επέστρεψε μόλις στέγνωσαν.
Το νερό στάζει στα δωμάτια και στο μπάνιο. Έχει βάλει δοχεία στο πάτωμα για να το συλλέγει και με μια σφουγγαρίστρα το σπρώχνει προς τα έξω. «Είναι σαν να βρισκόμασταν στο δρόμο», λέει.
Ο Μοχάμεντ Μπαρντάουιλ, από την ίδια περιοχή, λέει ότι φοβάται τον ερχόμενο χειμώνα με τους φθαρμένους μουσαμάδες που δεν μπορεί να αντικαταστήσει.
«Ειλικρινά, δεν θέλουμε καθόλου να έρθει ο χειμώνας», λέει στο Euronews, εξηγώντας ότι ο αέρας και η βροχή κάνουν τη ζωή δύσκολη «είτε είμαστε σε σπίτια είτε σε σκηνές».
Στην αγορά της Ντέιρ αλ-Μπάλαχ, οι τιμές των μουσαμάδων ανέβηκαν από 120 σε 180 σεκέλ (35 έως 53 ευρώ), ενώ τα μεγαλύτερα μεγέθη φτάνουν περίπου τα 230 σεκέλ (68 ευρώ). Μια θολωτή σκηνή από 1.300 σεκέλ (384 ευρώ) έφτασε τα 1.700 σεκέλ (502 ευρώ).
Ο Άχμεντ αλ-Σικάλι, εκτοπισμένος από τη Χαν Γιούνις, είπε τηλεφωνικά στο Euronews ότι ο εξοπλισμός και η ενίσχυση της σκηνής του τού κόστισαν περίπου 1.200 σεκέλ (355 ευρώ) για ξυλεία και δύο μουσαμάδες, ποσό που συγκέντρωσε με τη βοήθεια του αδελφού του από εκτός της Λωρίδας της Γάζας.
Σύμφωνα με αξιολόγηση του Ιουνίου που επικαλείται το Norwegian Refugee Council, το 71% των οικογενειών που ζουν σε κατεστραμμένα κτίρια δήλωσαν ότι δεν μπορούν να αντέξουν οικονομικά τα υλικά επισκευής.
Ο πόλεμος Ισραήλ–Χαμάς στη Γάζα την περίοδο 2023-2025, που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο περισσότερων από 70.000 Παλαιστινίων – στην πλειονότητά τους γυναικών και παιδιών – έχει αφήσει μεγάλες περιοχές της παλαιστινιακής επικράτειας σε ερείπια.
Προκάλεσε επίσης μία από τις χειρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις στη σύγχρονη ιστορία της περιοχής, με τις οργανώσεις αρωγής να προειδοποιούν για συνθήκες λιμού και σχεδόν ολοκληρωτική κατάρρευση των υπηρεσιών υγείας στη Λωρίδα της Γάζας.
Τα πάντα μπορεί να καταρρεύσουν
Ο κίνδυνος σε ορισμένα κτίρια ξεπερνά κατά πολύ τις διαρροές. Στις 16 Σεπτεμβρίου, η πολυκατοικία Al-Saada στην Πόλη της Γάζας κατέρρευσε, σκοτώνοντας 21 Παλαιστίνιους, μεταξύ των οποίων 12 παιδιά και πέντε γυναίκες.
Η πολιτική άμυνα της Γάζας ανέφερε ότι οι ένοικοι είχαν λάβει προειδοποιήσεις αλλά παρέμειναν επειδή δεν υπήρχε εναλλακτικό κατάλυμα, και ότι η κατάρρευση οφείλεται σε δομικές ζημιές από τον τελευταίο πόλεμο.
Ο εκπρόσωπος της πολιτικής άμυνας, Μαχμούντ Μπασάλ, προειδοποίησε στις 17 Σεπτεμβρίου ότι η κατάρρευση κατεστραμμένων πολυώροφων κτιρίων σε πυκνοκατοικημένες περιοχές μπορεί να απειλήσει τόσο τους ενοίκους όσο και όσους ζουν σε σκηνές τριγύρω.
Όπως είπε, η υπηρεσία δέχτηκε περίπου 150 κλήσεις κινδύνου από ανθρώπους που ζουν σε επικίνδυνα κτίρια μέσα σε 24 ώρες.
Το Government Media Office της Γάζας ανακοίνωσε στις 20 Σεπτεμβρίου σχέδιο εκκένωσης και κατεδάφισης περίπου 255 κτιρίων που κινδυνεύουν με κατάρρευση και παροχής προσωρινού καταλύματος στις πληγείσες οικογένειες, επισημαίνοντας ελλείψεις σε βαρέα μηχανήματα, χρηματοδότηση και ασφαλή οικόπεδα και προσθέτοντας ότι ορισμένες οικογένειες δεν έχουν αποχωρήσει παρά τις προειδοποιήσεις.
Ο ανθρωπιστικός συντονιστής του ΟΗΕ Ραμίς Αλακμπάροφ ζήτησε την άμεση αποστολή διασωστικού εξοπλισμού, μηχανημάτων, καυσίμων, σκηνών και μουσαμάδων στις πιο ευάλωτες ομάδες μέσα σε τέσσερις εβδομάδες από την κατάρρευση της Al-Saada.
Δεν αφήνουν τη βοήθεια να περάσει
Η ανταπόκριση προσκρούει σε εμπάργκο προμηθειών. Το Norwegian Refugee Council ανέφερε ότι οι ισραηλινές αρχές ενέκριναν τον Αύγουστο την είσοδο 36.960 τεμαχίων ξυλείας και 660 κιτ έκτακτης στέγασης, αλλά στη συνέχεια μπλόκαραν την είσοδό τους στις 26 Αυγούστου και στις 2 Σεπτεμβρίου και αργότερα απέρριψαν νέο αίτημα συντονισμού του ΟΗΕ.
Ο Συντονιστής Κυβερνητικών Δραστηριοτήτων στα Εδάφη (COGAT) του Ισραήλ δήλωσε σε διεθνή μέσα ενημέρωσης τον Σεπτέμβριο ότι δεν θα επιτρέψει την είσοδο βαρέος εξοπλισμού ή υλικών ανοικοδόμησης πριν αφοπλιστεί η Χαμάς, κατηγορώντας την ότι εκμεταλλεύεται την ανθρωπιστική βοήθεια, κατηγορία που η οργάνωση αρνείται.
Έως τις 18 Σεπτεμβρίου, το UN Shelter Cluster είχε λάβει μόλις το 26% της απαιτούμενης χρηματοδότησης, δηλαδή 193,7 εκατ. δολάρια.
Έκθεση του ΟΗΕ στα τέλη Σεπτεμβρίου κατέγραψε περίπου 17.000 σκηνές, μουσαμάδες και κιτ στέγασης στα αποθέματα των οργανώσεων και σε παραγγελίες που βρίσκονται σε εξέλιξη, τα οποία αναμένεται να καλύψουν περίπου 50.000 οικογένειες. Πρόκειται για προμήθειες σε διάφορα στάδια ετοιμότητας και όχι για φορτία που περιμένουν στα σημεία διέλευσης.
Επί του πεδίου, οι προετοιμασίες περιλαμβάνουν καθαρισμό φρεατίων, ανύψωση των καταυλισμών από το έδαφος, επισκευή δικτύων αποχέτευσης και εντοπισμό χώρων για εθελοντική μετεγκατάσταση.
Έρευνα σε περισσότερους από 400 χώρους εκτοπισμένων έδειξε ότι οι 217 αντιμετωπίζουν μεσαίο έως υψηλό κίνδυνο πλημμυρών και φιλοξενούν περίπου 235.000 ανθρώπους. Για να γίνουν ασφαλείς, χρειάζεται απομάκρυνση εκρηκτικών, διαμόρφωση του εδάφους και παροχή νερού, αποχέτευσης και οδικής πρόσβασης.
Ο Σιγιάμ θεωρεί ότι η βροχή στη Γάζα είναι ευλογία, αλλά με την κατάσταση του σπιτιού του δεν την επιθυμεί. «Ποιος θα ήθελε να πνιγεί;» αναρωτιέται.