Ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι η συνάντηση σε ανώτατο επίπεδο θα επικεντρωθεί στην επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και στην πρόοδο των ευρωτουρκικών σχέσεων
Συνάντηση σε ανώτατο επίπεδο μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Τουρκίας αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός Οκτωβρίου, με επίκεντρο τις προσπάθειες για επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό και τις προοπτικές των ευρωτουρκικών σχέσεων, αποκάλυψε την Παρασκευή ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους ανέφερε ότι ενημερώθηκε για την προγραμματισμένη συνάντηση μετά τις πρόσφατες επαφές στη Νέα Υόρκη με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, καθώς και τις συζητήσεις μεταξύ του ΓΓ και των επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών. Στόχος της συνάντησης, η οποία προγραμματίζεται κατόπιν αιτήματος του ΓΓ του ΟΗΕ, θα είναι να εξεταστούν τρόποι δημιουργίας των κατάλληλων συνθηκών για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό.
«Χαίρομαι, επαναλαμβάνω, [γιατί] από την ενημέρωση που είχα χθες από τους επικεφαλής των θεσμών, εντός Οκτωβρίου θα γίνει μια τέτοια συνάντηση, μετά από παράκληση και του ίδιου του ΓΓ των ΗΕ, για να δούμε πώς δημιουργούνται οι συνθήκες για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων», ανέφερε ο Πρόεδρος.
Ο κ. Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι η πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις συνδέεται άμεσα με την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό, στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου. «Η όποια πρόοδος στα ευρωτουρκικά εξαρτάται από την επανέναρξη των συνομιλιών στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου», τόνισε.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην αναμενόμενη κάθοδο στην Κύπρο, προς τα τέλη Οκτωβρίου, της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι οι εξελίξεις αυτές μπορούν να συμβάλουν στη δημιουργία συνθηκών για θετική πρόοδο. «Η δική μας ξεκάθαρη πολιτική βούληση είναι δεδομένη και επαναλαμβάνω ότι η ΕΕ μπορεί να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο», σημείωσε.
Ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης υπενθύμισε ότι από την πρώτη ημέρα ανάληψης της διακυβέρνησης, η Κυπριακή Δημοκρατία είχε θέσει ως προτεραιότητα την ενεργότερη εμπλοκή της ΕΕ στις προσπάθειες για επανέναρξη των συνομιλιών. Παράλληλα, χαιρέτισε τον διορισμό ανώτατου αξιωματούχου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υποστηρίζοντας ότι αντανακλά την προσέγγιση της Ένωσης στο Κυπριακό.
Επαφές της ΕΕ με την Τουρκία για την COP31
Ερωτηθείς κατά πόσο τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου θα περιλαμβάνουν αναφορά στη Σύνοδο του ΟΗΕ για το Κλίμα COP31, ο κ. Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι το θέμα συζητήθηκε την Πέμπτη, ενώ ενημέρωσε τους Ευρωπαίους ομολόγους του για τις τελευταίες εξελίξεις.
Όπως είπε, μετά τη δημοσιοποίηση δήλωσης του ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας, η ΕΕ, εκ μέρους των 27 κρατών μελών, επικοινώνησε με την τουρκική κυβέρνηση, από την οποία έλαβε γραπτές απαντήσεις. «Αν αυτές οι απαντήσεις υλοποιηθούν στην πράξη, τότε [θα] είμαστε ικανοποιημένοι», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι έτοιμη για κάθε ενδεχόμενο.
Μεταναστευτικό: «Όχι σε συγκρούσεις μεταξύ κρατών μελών»
Αναφερόμενος στη στρατηγική συζήτηση για το μεταναστευτικό, ο κ. Χριστοδουλίδης προειδοποίησε ότι μια αντιπαράθεση μεταξύ των κρατών μελών θα έστελνε λανθασμένο μήνυμα στους Ευρωπαίους πολίτες.
«Σίγουρα η σύγκρουση δεν θα είναι το πιο σωστό και το καλύτερο μήνυμα που μπορούμε να στείλουμε στους ευρωπαίους πολίτες, ειδικότερα για ένα θέμα που γνωρίζουμε ότι απασχολεί όλα τα κράτη μέλη», ανέφερε.
Παρά τις προκλήσεις, σημείωσε ότι καταγράφεται πρόοδος στη διαχείριση του μεταναστευτικού σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επικαλούμενος μείωση 90% στις αφίξεις στην Κύπρο και αύξηση 180% στις επιστροφές, σε σύγκριση με το 2022.
Όπως είπε, η συζήτηση θα πρέπει να επικεντρωθεί στον εντοπισμό των κενών και στην εξέταση πρόσθετων μέτρων, μεταξύ των οποίων και η ιδέα δημιουργίας ευρωπαϊκού μηχανισμού για την ενίσχυση της αντιμετώπισης περιπτώσεων εργαλειοποίησης μεταναστών.
Ενέργεια και ETS2 στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών συζητήσεων
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης χαρακτήρισε εκτενή τη συζήτηση που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη για το ενεργειακό κόστος και τις υψηλές τιμές, σημειώνοντας ότι ορισμένα κράτη μέλη, τα οποία αρχικά εμφανίζονταν επιφυλακτικά απέναντι στις προτάσεις που υπέβαλαν κυρίως οι μεσογειακές χώρες, κράτη της Κεντρικής Ευρώπης και οι χώρες των Βαλκανίων (B4), αναγνώρισαν την ανάγκη υιοθέτησης των προσεγγίσεων αυτών.
Σε ό,τι αφορά στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών 2 (ETS2), ο κ. Χριστοδουλίδης δήλωσε ικανοποιημένος από τη διατύπωση που συμφωνήθηκε στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. «Όπως είναι η διατύπωση αυτή τη στιγμή, όπως συμφωνήθηκε χθες το βράδυ, μας ικανοποιεί», ανέφερε.
Πρόσθεσε ότι θεωρεί πως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αντιληφθεί τη σημασία μιας περαιτέρω αναβολής της εφαρμογής του συστήματος, προειδοποιώντας ότι η εφαρμογή του θα μπορούσε να επιβαρύνει πολίτες και επιχειρήσεις σε μια περίοδο κατά την οποία το ενεργειακό κόστος εξακολουθεί να δημιουργεί σημαντικές πιέσεις. Όπως επισήμανε, παραμένει αβέβαιο πότε θα τερματιστεί η ενεργειακή κρίση.
Δύσκολες διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό
Αναφερόμενος στις διαπραγματεύσεις για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της ΕΕ, ο Πρόεδρος χαρακτήρισε δύσκολη τη θέση της Ιρλανδικής Προεδρίας, σημειώνοντας ότι η Κυπριακή Προεδρία είχε προηγουμένως καταφέρει να εξασφαλίσει συμφωνία σε σημαντικές πτυχές του προϋπολογισμού.
Όπως είπε, το ζήτημα βρίσκεται πλέον στα χέρια του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν σε πιο συγκεκριμένες προτάσεις για νέους ίδιους πόρους της ΕΕ.
Στόχος, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι να αποφευχθεί περαιτέρω μείωση του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού ή, εάν αυτή καταστεί αναπόφευκτη, να περιοριστεί στο ελάχιστο.
Ερωτηθείς για τις αντιδράσεις ορισμένων κρατών μελών απέναντι στις προτάσεις για νέους ίδιους πόρους, ο κ. Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι κάποιες χώρες εξέφρασαν επιφυλάξεις λόγω εθνικών προτεραιοτήτων, ωστόσο σημείωσε ότι ορισμένες ιδέες αντιμετωπίστηκαν θετικά από τα κράτη μέλη.