«Στη σωστή κατεύθυνση τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τις τιμές της ενέργειας», αναφέρει ελληνική κυβερνητική πηγή
Αποτέλεσμα έφερε η δύσκολη διαπραγμάτευση της Πέμπτης για την ενεργειακή ακρίβεια από τους ηγέτες των «27», που οδήγησαν σε αντιπαράθεση Γερμανίας και Ιταλίας. Οι αποφάσεις για τυχόν πρόσθετα μέτρα στήριξης μεταφέρονται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή η οποία είναι αυτή που θα διαμορφώσει τις συνθήκες μετά την πολιτική εντολή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τα κράτη μέλη αναγνώρισαν ότι οι εκρηκτικές τιμές ενέργειας και καυσίμων απαιτούν επειγόντως συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση με στοχευμένα και προσωρινά μέτρα, χωρίς όμως να συμφωνήσουν σε συγκεκριμένες νέες παρεμβάσεις ή πρόσθετη δημοσιονομική ευελιξία. Ο συμβιβασμός αποτυπώνεται στην παράγραφο 6 των συμπερασμάτων, όπου οι ηγέτες καλούν την Κομισιόν να εξετάσει και να προτείνει, εφόσον χρειάζεται, πρόσθετες βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες των κρατών μελών και τις διαφορές στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ τους. Η τελευταία αναφορά έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για χώρες με απομονωμένα ή μικρά ενεργειακά συστήματα, όπως η Κύπρος, όπου το κόστος ρεύματος παραμένει δομικά υψηλότερο.
Οι ηγέτες χαιρετίζουν την πρόθεση της Κομισιόν να παρατείνει το προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για τις πιο εκτεθειμένες βιομηχανίες, να βελτιστοποιήσει την ικανότητα και την αποδοτικότητα των ευρωπαϊκών διυλιστηρίων και να προωθήσει την εθελοντική συγκέντρωση της ενεργειακής ζήτησης. Χαιρετίζουν και την πρόταση αναβολής ορισμένων υποχρεώσεων του κανονισμού για το μεθάνιο.
Το ETS2 δεν αναβλήθηκε όπως ζήτησαν κάποια κράτη μέλη - τα οποία δεν είχαν ευθυγράμμιση στις επιδιώξεις τους. Οι ηγέτες ζήτησαν μόνο από την Κομισιόν επικαιροποιημένη αξιολόγηση των επιπτώσεών του, ιδίως του σχεδιασμού και των δικλίδων προστασίας του. Για το υφιστάμενο ETS ζητούν περιορισμό της μεταβλητότητας των τιμών άνθρακα και των επιπτώσεών τους στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, διατηρώντας τον κεντρικό ρόλο του συστήματος στην πράσινη μετάβαση. Καλούν επίσης τους συννομοθέτες να επισπεύσουν τη νομοθετική διαδικασία για το Market Stability Reserve, με στόχο τον περιορισμό της υπερβολικής μεταβλητότητας των τιμών.
Το αποτέλεσμα ικανοποιεί μόνο εν μέρει τα δύο αιτήματα, καθώς η Ιταλία δεν πέτυχε την αναβολή του ETS2, αλλά η επαναξιολόγηση που ζητείται από την Κομισιόν κρατά ανοιχτό το ζήτημα και μπορεί να επανέλθει στο τραπέζι όταν παρουσιαστούν τα αποτελέσματά της. Σχετικά με τις πρόσθετες παρεμβάσεις για την προστασία των ευάλωτων νοικοκυριών και των επιχειρήσεων που αιτήθηκε η Ελλάδα, το κείμενο δεν περιλαμβάνει ειδική δημοσιονομική πρόβλεψη, ωστόσο αναγνωρίζει την ανάγκη άμεσης δράσης και παραπέμπει στις προτάσεις της Κομισιόν.
Η συζήτηση εκτροχιάστηκε από τη σύγκρουση για το ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS) και ιδίως το ETS2, που επεκτείνει την τιμολόγηση του άνθρακα στις μεταφορές και στη θέρμανση από το 2028. Η Ιταλία και οι Ουγγαρία, Πολωνία, Τσεχία, Σλοβακία, πίεσαν για αναβολή, επικαλούμενες την επιβάρυνση των καταναλωτών. Απέναντί τους η Γερμανία, η Γαλλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, οι σκανδιναβικές χώρες και η Ολλανδία επέμειναν στη διατήρηση του πλαισίου, με την αντιπαράθεση να φέρνει ένταση ανάμεσα στον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς και την Ιταλίδα πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι.
Η διαπραγμάτευση διεκόπη αρκετές φορές για να γραφτούν ξανά τα συμπεράσματα και να ξαναμπει το θέμα στη συζήτηση και ήταν αυτό που «ξενύχτισε» τα συμπεράσματα στον φάκελο της Ανταγωνιστικότητας, καθυστερώντας κατά αρκετές ώρες την έναρξη της συζήτησης για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και έτσι οδηγώντας στη ματαίωση της προγραμματισμένης συνέντευξης Τύπου του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, και της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν, το βράδυ της Πέμπτης.
Η δεύτερη ημέρα της Συνόδου αναμένεται έντονη με τη στρατηγική συζήτηση για το μεταναστευτικό που προκάλεσε η Δανία - Ιταλία να αναδεικνύεται σε νέο πεδίο αντιπαράθεσης, με αναμενόμενη τη σύγκρουση Μελόνι με τον Ισπανό Πρωθυπουργό της Πέδρο Σάντσεθ. Νωρίτερα θα συναντηθούν τα 16 κράτη μέλη που προωθούν αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική.
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο: Ανάγκη αντιμετώπισης του ενεργειακού κόστους με βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις
Στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τα οποία δημοσιεύθηκαν μετά τα μεσάνυχτα, γεγονός ενδεικτικό των δύσκολων διαπραγματεύσεων μεταξύ των ηγετών, το ενεργειακό ζήτημα, στο πλαίσιο της ενότητας για την ανταγωνιστικότητα, αναδεικνύεται ως βασική προτεραιότητα. Ειδικότερα, τονίζεται η ανάγκη αντιμετώπισης του ενεργειακού κόστους με βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορετικές συνθήκες των κρατών μελών, παράλληλα με τη διατήρηση της πορείας προς την ενεργειακή μετάβαση και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει το κείμενο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, «Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί την Επιτροπή να εξετάσει και, εφόσον απαιτείται, να προτείνει περαιτέρω μέτρα για την αντιμετώπιση της εκτίναξης των τιμών ενέργειας βραχυπρόθεσμα, λαμβάνοντας υπόψη τις ειδικές συνθήκες των κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένων των διαφορών στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας».
Παράλληλα, «το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρετίζει την παρουσίαση από την Επιτροπή της πρότασης για την αναβολή ορισμένων υποχρεώσεων που απορρέουν από τον κανονισμό για το μεθάνιο». Χαιρετίζει επίσης την πρόθεση της Επιτροπής «να παρατείνει το προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για τους βιομηχανικούς τομείς που πλήττονται περισσότερο, να αναπτύξει ένα βραχυπρόθεσμο πλαίσιο για τη βελτιστοποίηση της δυναμικότητας και της αποδοτικότητας των διυλιστηρίων της ΕΕ και να αναλάβει πρωτοβουλίες για την εθελοντική συγκέντρωση της ζήτησης ενέργειας».
Τέλος, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει την ανάγκη μείωσης των διοικητικών και κανονιστικών επιβαρύνσεων, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, μέσω της απλούστευσης και της επιτάχυνσης των διαδικασιών αδειοδότησης, καθώς και της αποφυγής περιττών γραφειοκρατικών υποχρεώσεων.
Κυβερνητικές πηγές: Στη σωστή κατεύθυνση τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τις τιμές της ενέργειας
«Η Ελλάδα πέτυχε να αποτυπωθεί στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την ενέργεια η ανάγκη εξέτασης πρόσθετων στοχευμένων και προσωρινών μέτρων για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών της ενέργειας», αναφέρουν κυβερνητικές πηγές.
«Ιδιαίτερη σημασία έχει η αναφορά στις διαφορετικές συνθήκες που επικρατούν στα κράτη-μέλη, καθώς αναγνωρίζεται η ανάγκη να λαμβάνονται υπόψη οι επιμέρους εθνικές ιδιαιτερότητες», επισημαίνουν.
Και προσθέτουν: «Τα συμπεράσματα κινούνται προς την κατεύθυνση που υποστήριξε ο πρωθυπουργός διατηρώντας στο ευρωπαϊκό τραπέζι την ανάγκη για πρόσθετες παρεμβάσεις. Το επόμενο ζητούμενο είναι η εξέταση συγκεκριμένων στοχευμένων και προσωρινών μέτρων που θα ανταποκρίνονται στην πίεση που δέχονται νοικοκυριά και επιχειρήσεις».