Μιλώντας μετά τη συνάντησή του με τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ, ο Ζελένσκι πρόσθεσε ότι είναι «ευγνώμων» που η αμερικανική έγκαιρη προειδοποιητική υπηρεσία πληροφοριών «λειτουργεί πλέον».
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι ζήτησε την Τρίτη τη διεξαγωγή τριμερούς συνάντησης με τους ηγέτες των ΗΠΑ και της Ρωσίας, Ντόναλντ Τραμπ και Βλαντίμιρ Πούτιν.
Μιλώντας στα μέσα ενημέρωσης μετά τις συνομιλίες του στο Όσλο με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ, ο Ζελένσκι ανέφερε ότι μία από τις βασικές ιδέες που συζητήθηκαν ήταν η δυνατότητα συνάντησης των τριών «για να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα που μόνο οι ηγέτες μπορούν να χειριστούν».
«Ο Στιβ πηγαίνει αύριο στη Ρωσία και θα δούμε τι θα πει ο Πούτιν», είπε στους δημοσιογράφους.
Η συνάντηση της Τρίτης φιλοξενήθηκε από τη Νορβηγία (πηγή στα Αγγλικά) και τη Φινλανδία, στο πλαίσιο ανανεωμένων διπλωματικών προσπαθειών για τον τερματισμό του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Από τη Νορβηγία, ο Γουίτκοφ έχει προγραμματιστεί να ταξιδέψει στη Ρωσία για συνομιλίες με τον Πούτιν.
Η συνάντηση στο Όσλο έφερε στο ίδιο τραπέζι τον Ζελένσκι, τον πρόεδρο της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ, τον πρωθυπουργό της Νορβηγίας Γιόνας Γκαρ Στέρε και τον Γουίτκοφ. Ο γαμπρός του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, συμμετείχε επίσης στις συνομιλίες εξ αποστάσεως.
Οι προειδοποιήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών λειτουργούν ξανά, λέει ο Ζελένσκι
Ο Ζελένσκι αναφέρθηκε επίσης στις πληροφορίες για περιορισμούς στην ανταλλαγή πληροφοριών από τις ΗΠΑ, δηλώνοντας ότι είναι «ευγνώμων» που «οι μυστικές υπηρεσίες λειτουργούν τώρα».
«Μιλώ για την έγκαιρη προειδοποίηση, κάτι που είναι πολύ σημαντικό για τον λαό μας, για παιδιά, ενήλικες, αμάχους, επειδή μπορούμε να ακούμε πότε έρχεται ένα βαλλιστικό (πύραυλο)», είπε.
Σε ανακοίνωσή του την Τρίτη, ο Στέρε επιβεβαίωσε ότι το Κίεβο είχε ζητήσει ειδικά τη συμμετοχή των δύο Αμερικανών απεσταλμένων, χαρακτηρίζοντας τη συνάντηση ευκαιρία ώστε οι διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου να αποκτήσουν πιο εποικοδομητικό χαρακτήρα.
«Διπλωματικές προσπάθειες έχουν ήδη γίνει στο παρελθόν σε αρκετές χώρες και η Νορβηγία και η Φινλανδία είναι ικανοποιημένες που μπορούν να συνεχίσουν αυτή τη δουλειά», δήλωσε ο Στέρε.
«Στόχος είναι να τεθούν οι διπλωματικές προσπάθειες σε μια πιο εποικοδομητική πορεία».
Εκπρόσωποι από τις χώρες E4 – το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Πολωνία – καθώς και από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ, αναμενόταν επίσης να συμμετάσχουν.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαίωσε στο Euronews ότι είχε προσκληθεί από την Ουκρανία να λάβει μέρος στις συζητήσεις του Όσλο, αλλά δεν διευκρίνισε ποιος θα εκπροσωπήσει τις Βρυξέλλες.
Η προγραμματισμένη συνάντηση του Γουίτκοφ με τον Πούτιν αναμένεται επίσης να εξετάσει το ενδεχόμενο αποφυλάκισης του Στίβεν Χάμπαρντ, ενός 74χρονου Αμερικανού πολίτη που κρατείται από τη Ρωσία από το 2022 και καταδικάστηκε σε σχεδόν επτά χρόνια φυλάκιση για τον φερόμενο ρόλο του ως μισθοφόρου υπέρ της Ουκρανίας.
Ο Ζελένσκι ξεκίνησε το ταξίδι του στο Όσλο με συνάντηση, την Τρίτη, με τον βασιλιά της Νορβηγίας Χάακον Η΄.
Σε ανάρτησή του στο X, ο Ουκρανός ηγέτης ευχαρίστησε τον μονάρχη, καθώς και την κυβέρνηση και τον λαό της Νορβηγίας για τη στήριξή τους, και είπε ότι οι δυο τους συζήτησαν την επιστροφή Ουκρανών παιδιών που έχουν απαχθεί από τη Ρωσία.
Οι σχέσεις ΗΠΑ–Ουκρανίας υπό πίεση
Οι συνομιλίες στο Όσλο διεξάγονται σε μια ιδιαίτερα δύσκολη στιγμή για τις σχέσεις μεταξύ Κιέβου και Ουάσινγκτον, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ πιέζει την Ουκρανία να σταματήσει τα πλήγματα σε ρωσικές υποδομές πετρελαίου, ενώ πληθαίνουν τα ερωτήματα για την παράδοση των επειγόντως αναγκαίων αμερικανικών όπλων αεράμυνας.
Η συνάντηση ακολουθεί επίσης τηλεφωνική επικοινωνία της Κυριακής μεταξύ Ζελένσκι, Γουίτκοφ και Κούσνερ, κατά την οποία συζήτησαν πιθανά επόμενα βήματα προς τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Ζελένσκι δήλωσε στο Bloomberg το Σαββατοκύριακο ότι πρότεινε την αναστολή των ουκρανικών επιθέσεων σε ρωσικές εγκαταστάσεις πετρελαίου με αντάλλαγμα πρόσθετους αμερικανικούς αναχαιτιστικούς πυραύλους Patriot, που η Ουκρανία χρειάζεται επειγόντως για να αμυνθεί απέναντι σε ρωσικές επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους.
Σε ξεχωριστή επικοινωνία με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο το πρωί της Τρίτης, ο Ουκρανός πρόεδρος έθεσε τρία επείγοντα ζητήματα: τους αναχαιτιστικούς πυραύλους κατά βαλλιστικών πυραύλων, την έγκαιρη προειδοποίηση και τους περιορισμούς που επηρεάζουν τις δορυφορικές επικοινωνίες Starlink/Starshield.
«Πρώτον, αναχαιτιστικούς πυραύλους κατά βαλλιστικών πυραύλων, που χρειάζονται για την προστασία ζωών. Δεύτερον, την έγκαιρη προειδοποίηση για ρωσικές επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους, που είναι ζωτικής σημασίας. Τρίτον, την κατάσταση με τα Starlink/Starshield, η οποία πρέπει να αποκατασταθεί», έγραψε ο Ζελένσκι στο X.
Οι ανησυχίες αυτές διατυπώνονται εν μέσω αναφορών ότι η Ουάσινγκτον καθυστερεί την παράδοση ενός σημαντικού φορτίου αναχαιτιστικών πυραύλων Patriot, για το οποίο έχουν ήδη πληρώσει οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι της Ουκρανίας, με τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ να μην έχει ακόμη εγκρίνει τη μεταφορά τους.
Ουκρανοί αξιωματούχοι φοβούνται ότι η καθυστέρηση υπαγορεύεται από πολιτικά κίνητρα και έχει στόχο να ασκήσει πίεση στο Κίεβο. Αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ, πάντως, υποστηρίζουν ότι οι παραδόσεις που χρηματοδοτούνται από τους συμμάχους συνεχίζονται, ενώ αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης έχει αμφισβητήσει τις σχετικές καταγγελίες.