Περίπου τρεις στους τέσσερις ψηφοφόρους απέρριψαν την έναρξη της διαδικασίας προς την απόσχιση, καθώς ο εμπορικός πόλεμος και οι απειλές προσάρτησης του Ντόναλντ Τραμπ συσπειρώνουν τους Καναδούς γύρω από τον πρωθυπουργό Μαρκ Κάρνεϊ
Οι ψηφοφόροι στην Αλμπέρτα, την πετρελαιοπαραγωγό επαρχία του Καναδά, επέλεξαν με συντριπτική πλειοψηφία να παραμείνουν κομμάτι της χώρας, δίνοντας ώθηση στην προσπάθεια του πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ να ενισχύσει την εθνική ενότητα της χώρας, την ώρα που ο "εμπορικός πόλεμος", τον οποίο εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ και οι απειλές προσάρτησης, συσπειρώνουν τους Καναδούς γύρω από τη σημαία.
Με περίπου το 90% των εκλογικών τμημάτων καταμετρημένο, το 75% τάχθηκε υπέρ της παραμονής στον Καναδά, σύμφωνα με τα ανεπίσημα αποτελέσματα της τοπικής εκλογικής επιτροπής.
«Μην τα βάζετε με τον Καναδά. Ο πρόεδρος Τραμπ παρακολουθεί αυτό που γίνεται», δήλωσε ο Τόμας Λουκασζούκ, πρώην αντιπρωθυπουργός της Αλμπέρτα, που ηγήθηκε της εκστρατείας "Για Πάντα Καναδοί» (Forever Canadian) κατά της απόσχισης.
Το δημοψήφισμα δεν αποτελούσε άμεση ψηφοφορία για την ανεξαρτησία. Ένα «ναι» θα έβαζε την Αλμπέρτα σε πορεία προς ένα μεταγενέστερο δημοψήφισμα για την αποχώρηση από τον Καναδά.
Μαρκ Κάρνεϊ: «Ένα σπουδαίο αποτέλεσμα για τον Καναδά»
«Είναι ένα σπουδαίο αποτέλεσμα για τον Καναδά ότι οι κάτοικοι της Αλμπέρτα επέλεξαν την ενότητα», είπε ο Μαρκ Κάρνεϊ σε δημοσιογράφους στην Οτάβα, πριν από συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου την Τρίτη.
Υποστήριξε ότι το ένα τέταρτο των ψηφοφόρων που στήριξαν την εκκίνηση της διαδικασίας απόσχισης δεν επιθυμούν κατ’ ανάγκην όλοι την ανεξαρτησία. Κατά τη δική του άποψη, μόνο ένας μικρός «σκληρός πυρήνας» τάσσεται υπέρ της αποχώρησης. Ορισμένοι ψηφοφόροι είπαν ότι ψήφισαν υπέρ του ερωτήματος για να στείλουν μήνυμα στην Οτάβα και όχι για να αποσχιστούν.
Ο Κάρνεϊ είπε ότι μίλησε την Τρίτη το πρωί με την πρωθυπουργό της Αλμπέρτα, Ντανιέλ Σμιθ, για τα αποτελέσματα και για την επίτευξη στενότερης συνεργασίας των ομοσπονδιακών και των τοπικών αρχών, μεταξύ άλλων στο θέμα της μετανάστευσης.
Κάποιοι ψηφοφόροι είπαν ότι ψήφισαν υπέρ στο ερώτημα για την απόσχιση χωρίς να θέλουν πραγματικά να φύγει η Αλμπέρτα. Ο ψηφοφόρος του Έντμοντον Σον Κάμπελ είπε ότι ψήφισε υπέρ της έναρξης της διαδικασίας για να στείλει μήνυμα: «Στέλνει ένα μήνυμα στην Οτάβα ότι οι κάτοικοι της Αλμπέρτα δεν είναι ευχαριστημένοι».
Άλλοι επέκριναν το ίδιο το δημοψήφισμα. Ο 59χρονος Ντέιβ Μάλκα από το Έντμοντον διαφώνησε με τη δαπάνη χρημάτων για ένα «δημοψήφισμα για το αν θα γίνει δημοψήφισμα» αντί για την υγειονομική περίθαλψη. Με τον Τραμπ να απειλεί τον Καναδά, είπε, «φαίνεται να γίνεται στην απολύτως χειρότερη στιγμή, όταν θα έπρεπε να είμαστε ενωμένοι. Αντί γι’ αυτό, τσακωνόμαστε μεταξύ μας».
Αν χρειάζεται να συντομεύσετε για λόγους έκτασης, αφαιρέστε την αναφορά του Μάλκα στην υγειονομική περίθαλψη και κρατήστε μόνο τη δήλωση του Κάμπελ. Αν δημοσιεύετε εκτενές κείμενο, ολόκληρη η ενότητα είναι εντάξει και μπορείτε να επαναφέρετε τον Κχουουάτζα.
Η πρωθυπουργός της Αλμπέρτα αποκλείει νέο δημοψήφισμα
Σε τηλεοπτικό διάγγελμα το βράδυ της Τρίτης, η Ντάνιελ Σμιθ χαιρέτισε το αποτέλεσμα και δεσμεύτηκε ότι δεν θα προκηρύξει νέο δημοψήφισμα για την απόσχιση όσο η ίδια παραμένει πρωθυπουργός.
«Οι κάτοικοι της Αλμπέρτα ψήφισαν με συντριπτική πλειοψηφία υπέρ της παραμονής μας ως επαρχία του Καναδά», σημείωσε και πρόσθεσε: «Η συμμετοχή των ψηφοφόρων ήταν ιστορική και μια ισχυρή απόδειξη του πάθους που νιώθουν οι κάτοικοι της Αλμπέρτα για τη χώρα και την επαρχία μας».
Επιπλέον τόνισε ότι η Αλμπέρτα θα συνεχίσει να πιέζει την Οτάβα για μεγαλύτερη περιφερειακή αυτονομία, αλλά ότι οι διαφωνίες θα επιλύονται μέσω των πολιτικών και νομικών θεσμών του Καναδά και όχι με την απόσχιση.
Ο Τόμας Λουκασζούκ, πρώην αναπληρωτής πρωθυπουργός της Αλμπέρτα που ηγήθηκε της εκστρατείας "Forever Canadian" κατά της απόσχισης, είπε στους υποστηρικτές: «Μην τα βάζετε με τον Καναδά. Ο πρόεδρος Τραμπ παρακολουθεί αυτό που γίνεται».
Οι αποσχιστές παραδέχονται την ήττα αλλά δεν υποχωρούν
Στο μεταξύ, ο οργανωτής του αποσχιστικού κινήματος της Αλμπέρτα, Ντέιβιντ Πάρκερ, αναγνώρισε το μέγεθος της ήττας.
«Η ανεξαρτησία μοιάζει μακριά, και δεν πρέπει να προσποιούμαστε ότι αυτό δεν ήταν μια ήττα», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Παρόλα αυτά, οι ηγέτες του αποσχιστικού κινήματος επέμειναν ότι θα συνεχίσουν την προσπάθεια. Σε συγκέντρωση τη νύχτα του δημοψηφίσματος σε εστιατόριο στο Έντμοντον, το πλήθος σίγησε καθώς έφταναν τα αποτελέσματα.
«Δεν πάμε πουθενά», είπε ο Τζεφ Ράθ από το "Alberta Prosperity Project". «Κυριαρχήσαμε στη δημόσια συζήτηση τον τελευταίο χρόνο. Ενημερώναμε τους κατοίκους της Αλμπέρτα για τα οφέλη της ανεξαρτησίας και θα συνεχίσουμε να προχωράμε μπροστά».
Ο Ράθ είχε πει πριν από την ψηφοφορία ότι θα ήταν κατενθουσιασμένος με ένα ποσοστό στήριξης 30%. Είχε επίσης δηλώσει ότι ήθελε την απομάκρυνση της Σμιθ από την ηγεσία του United Conservative Party (UCP) και ότι πίστευε πως το κόμμα θα μπορούσε να διασπαστεί, δημιουργώντας ενδεχομένως ένα νέο, υπέρ της ανεξαρτησίας, κόμμα.
Από περιθωριακό αίτημα σε κίνημα με αντοχή
Η Αλμπέρτα βρίσκεται στην τέταρτη θέση της λίστας με τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο. Είναι περιοχή με αγροτική παράδοση και προπύργιο των συντηρητικών, με πολιτική κουλτούρα που εδώ και χρόνια θυμίζει περισσότερο την αμερικανική Δύση παρά το μεγαλύτερο μέρος του Καναδά. Η δυσαρέσκεια απέναντι στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην Οτάβα είναι βαθιά, αλλά παραδοσιακά δεν μεταφραζόταν σε ευρεία στήριξη υπέρ της ανεξαρτησίας.
Ο πρώην πρωθυπουργός της επαρχίας Τζέισον Κένι σημείωσε ότι τα αποσχιστικά κόμματα ιστορικά συγκέντρωναν μόλις 1% ή 2% των ψήφων. Είπε ότι η οργή για τους περιορισμούς λόγω COVID-19 βοήθησε να κινητοποιηθούν ακτιβιστές που στη συνέχεια υιοθέτησαν την αποσχιστική υπόθεση.
Ο εμπορικός πόλεμος του Τραμπ και οι απειλές του να κάνει τον Καναδά την 51η πολιτεία των ΗΠΑ βοήθησαν τον Κάρνεϊ να ενισχύσει τη στήριξή του στην Αλμπέρτα, μια επαρχία όπου οι φιλελεύθεροι πρωθυπουργοί ήταν ιστορικά αντιδημοφιλείς.