Οι εκδότες προειδοποιούν ότι οι νέοι όροι για επαγγελματικούς λογαριασμούς σε Facebook και Instagram επιτρέπουν στη Meta να συλλέγει άρθρα, εικόνες και βίντεο από τις ιστοσελίδες τους χωρίς άδεια.
Συμμαχία νορβηγικών οργανισμών μέσων ενημέρωσης έχει προσφύγει στη δικαιοσύνη κατά της Meta, υποστηρίζοντας ότι οι νέοι όροι για επαγγελματικούς λογαριασμούς μπορεί να υπονομεύσουν τον έλεγχο των εκδοτών πάνω στη δική τους δημοσιογραφία και να επιτρέψουν τη χρήση της σε προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης χωρίς τη συμφωνία τους.
Σύμφωνα με τις δέκα εταιρείες ΜΜΕ, οι νέοι όροι θα έδιναν στη Meta — η οποία κατέχει τα Facebook, Instagram, WhatsApp και Threads — το δικαίωμα να συλλέγει τα άρθρα, τις φωτογραφίες και τα βίντεό τους, συμπεριλαμβανομένων όσων βρίσκονται πίσω από συνδρομητικό paywall, και να τα χρησιμοποιεί, μεταξύ άλλων, για την ανάπτυξη προϊόντων τεχνητής νοημοσύνης.
Η Meta ανακοίνωσε διακριτικά στις 8 Οκτωβρίου ότι αλλάζει τους Commercial Terms της, με σχέδια εφαρμογής στις 30 Οκτωβρίου. Ωστόσο, η εταιρεία ανέβαλε την ενεργοποίηση έπειτα από την ευρεία αντίδραση Ευρωπαίων εκδοτών και αρχών ανταγωνισμού.
Η έναρξη έχει πλέον οριστεί για τις 20 Νοεμβρίου, «ώστε να έχουμε περισσότερο χρόνο για να εξηγήσουμε στους συνεργάτες και τα ενδιαφερόμενα μέρη τι αλλάζει και τι όχι», ανέφερε η Meta.
Οι επικριτές λένε ότι οι εκδότες ειδήσεων εξωθούνται από τον αμερικανικό τεχνολογικό γίγαντα σε μια επιλογή «όλα ή τίποτα»: είτε επιτρέπουν στη Meta να συλλέγει τη δημοσιογραφική τους ύλη, ενδεχομένως για εκπαίδευση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, είτε χάνουν ολοκληρωτικά την παρουσία τους σε Facebook και Instagram.
Η νομική προσφυγή των νορβηγικών μέσων θα δείξει αν οι εκδότες μπορούν να μπλοκάρουν τις αλλαγές πριν τεθούν σε ισχύ.
«Ο φόβος είναι ότι οι εταιρείες θα χρησιμοποιήσουν αυτή την εξουσία για να εξασφαλίσουν δικαιώματα πάνω στο δημοσιογραφικό περιεχόμενο», ανέφερε σε ανακοίνωση η επικεφαλής της Norwegian Media Businesses' Association (MBL), Λένε Έλτβικ Βίντφελντ.
«Η Meta αξιοποιεί τις επενδύσεις των μιντιακών ομίλων για να αναπτύξει υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης που τους ανταγωνίζονται άμεσα. Αυτό είναι και απαράδεκτο και διαστρεβλώνει τον ανταγωνισμό», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με τους ενάγοντες, οι νέοι όροι χρήσης της Meta θα ισχύουν για όλους τους κατόχους επαγγελματικών λογαριασμών — τόσο μέσα ενημέρωσης όσο και εταιρείες και λιανεμπόρους — αφήνοντάς τους χωρίς δυνατότητα εξαίρεσης, πέρα από τη διαγραφή των λογαριασμών τους.
Είπαν ότι έχουν καταθέσει στο Oslo District Court αίτημα για προσωρινή διαταγή κατά της έναρξης ισχύος των όρων χρήσης, ενόσω εκκρεμεί η απόφαση επί της ουσίας της υπόθεσης.
Στους ενάγοντες περιλαμβάνονται ο δημόσιος ραδιοτηλεοπτικός φορέας NRK, οι μιντιακοί όμιλοι Schibsted, Amedia, Polaris και Aller, καθώς και το νορβηγικό πρακτορείο ειδήσεων NTB.
Στις 14 Οκτωβρίου, η MBL και η NRK είχαν επίσης απειλήσει να μηνύσουν τη Meta, κατηγορώντας τον αμερικανικό τεχνολογικό γίγαντα ότι κερδίζει από παραπλανητικές διαφημίσεις που εμφανίζονται ως δικές τους, με σκοπό να εξαπατήσουν τους χρήστες του διαδικτύου.
Μια παγκόσμια στροφή
Η νορβηγική υπόθεση αντανακλά μια ευρύτερη διαμάχη γύρω από τα δικαιώματα των εκδοτών, των οποίων η δημοσιογραφία εμφανίζεται σε μεγάλες πλατφόρμες τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης.
Από τον Μάιο φέτος, περισσότερες από 340 τοπικές και εθνικές ειδησεογραφικές ιστοσελίδες, ανάμεσά τους οι Guardian, New York Times και USA Today, έχουν μπλοκάρει τα bots που σαρώνουν τα internet archives, ώστε να αποτρέψουν τη συλλογή δεδομένων για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.
Και τον Ιούνιο, η γαλλική αρχή ανταγωνισμού προειδοποίησε τη Meta ότι η προσέγγισή της στις συνομιλίες για τα πνευματικά δικαιώματα με τα μέσα ενημέρωσης μπορεί να «πλήξει σοβαρά» τον Τύπο.