Τα εργαλεία που χρησιμοποιούν ο WADA και οι Εθνικοί Οργανισμοί, αλλά και οι κίνδυνοι να τα χρησιμοποιούν και όσοι επιθυμούν να «κλέψουν» - Τα προσωπικά δεδομένα και πως μπορεί μια απλή πλήγηση στο ίντερνερ να στραφεί στο μέλλον εναντίον κάποιου αθλητή - Συμπεράσματα από την «Σύνοδο της Σαντορίνης»
Η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης στον αγώνα για την καταπολέμηση του ντόπινγκ αποτέλεσε μια από τις βασικές θεματικές της 3ης Συνόδου Κορυφής Αντιντόπινγκ των Χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, που πραγματοποιήθηκε στη Σαντορίνη με τη συμμετοχή αξιωματούχων του WADA και εκπροσώπων από 26 κράτη.
Οι νέες τεχνολογίες εξετάστηκαν ως εργαλεία που μπορούν να υποστηρίξουν την ανάλυση δεδομένων, να βελτιώσουν τον σχεδιασμό των ελέγχων και να συμβάλουν στις ερευνητικές διαδικασίες. Με δεδομένη την επεξεργασία μεγάλου όγκου πληροφοριών, τέτοιες εφαρμογές μπορούν να προσφέρουν επιπλέον δυνατότητες στους αρμόδιους οργανισμούς, αλλά όχι μόνο σε αυτούς.
«Το AI το χρησιμοποιούμε στο αντιντόπινγκ αλλά... βοηθά και τους κλέφτες»
«Φυσικά και η τεχνητή νοημοσύνη είναι ένα νέο εργαλείο που όλοι τώρα μαθαίνουμε, σε καθε τομέα της ζωής και σε κάθε μέρος του κόσμου», σχολιάζει στο Euronews ο Σεμπαστιάν Ζιλό, διευθυντής του Ευρωπαϊκού Γραφείου του WADA. Και προσθέτει: «Έχει εξαιρετικά μεγάλη ισχύ στο να μας βοηθησει να καταλάβουμε τις τάσεις, να καταλάβουμε τα μοτίβα που οι παραβάτες μπορεί να χρησιμοποιούν και στο να αναλύουμε δεδομένα για να γίνουμε καλύτεροι σε ό,τι κάνουμε και ιδίως σε σχέση με τους ελέγχους. Φυσικά αν αυτά είναι χρήσιμα εργαλεία για εμάς, μπορεί να είναι χρήσιμα εργαλεία και για αυτούς που κλέβουν επίσης. Συνεπώς πρέπει να είμαστε σε θέση να καταλάβουμε με ακρίβεια πως μπορούμε να τα χρησιμοποιoύμε και να βεβαιωθούμε ότι μας βοηθούν να γίνουμε πιο ισχυροί, όλοι μαζί».
«Ήταν πολύ ενδιαφέρουσα η συζήτηση για την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και πώς μπορεί να βοηθήσει τους αθλητές να πληγούνται καλύτερα, αλλά και πως μπορεί να βοηθήσει τους Εθνικούς Οργανισμούς Αντιντόπινγκ να λειτουργούν καλύτερα ή ευκολότερα με στόχο την καταπολέμηση του ντόπινγκ», ανέφερε απο την πλευρά της η Ντόρα Χέγκι, πρωταθλήτρια της γυμναστικής από την Ουγγαρία, η οποία κατέχει θέση αντιπροέδρου στο Συμβούλιο Αθλητών του WADA. Και προσθέτει: «Είχαμε μια πολύ καλή συζήτηση σχετικά με το νομικό κομμάτι, πως οι Εθνικοί Οργανισμοί Αντιντόπινγκ ήδη χρησιμοποιούν την Τεχνητή Νοημοσύνη και τι πραγματικά νομίζουν οι αθλητές χρησιμοποιώντας την Τεχνητή Νοημοσύνη».
«Η αναζήτηση ενός αθλητή με ΑΙ μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον του»
Σε σχέση με το νομικό κομμάτι, η δικηγόρος Πέννυ Κονιτσιώτη, που κατέχει και θέση αντιπροέδρου στην Πειθαρχική Επιτροπή του Εθνικού Οργανισμού Καταπολέμησης του Ντόπινγκ στην Ελλάδα, αποκάλυψε: «Όταν ένας αθλητής μπαίνει σε μία πλατφόρμα και αναζητά κάτι που έχει να κάνει με την υγεία του ή οποιαδήποτε άλλη πληροφορία σε σχέση με το ντόπινγκ, θα πρέπει να γνωρίζει εξαρχής και θα πρέπει να είναι ξεκάθαρο στην πλατφόρμα και στους όρους χρήσης,όχι στα «μικρά» γράμματα, αλλά ξεκάθαρο συνοπτικά, ότι μπορεί αυτές οι πληροφορίες που αναζητά, στην πορεία να χρησιμοποιηθούν σε μία δικαστική υπόθεση και να γυρίσει εναντίον του».
Η Πένυ Κονιτσιώτη επισήμανε ακόμα ότι η τεχνητή νοημοσύνη οφείλει να αντιμετωπίζεται ως μέσο υποστήριξης των αρμόδιων υπηρεσιών, για παράδειγα για την συλλογή του αποδεικτικού υλικού σε μια δικη ή για να βοηθήσει έναν αθλητικό δικαστή, αλλα σε καμία περίπτωση ως υποκατάστατο των προβλεπόμενων διαδικασιών και της ανθρώπινης κρίσης.
Σημαντική η ανάγκη για την προστασία των προσωπικών δεδομένων
Ολοι συμφώνησαν ότι τεχνολογική εξέλιξη πρέπει να συνοδεύεται από συγκεκριμένες εγγυήσεις. Για αυτό και επισημάνθηκε με έμφαση η ανάγκη διατήρησης της ανθρώπινης εποπτείας σε περιπτώσεις πειθαρχικών διαδικασιών, η διαφάνεια στη χρήση των νέων εργαλείων και η προστασία των προσωπικών δεδομένων.
«Αν "χτιστεί" εμπιστοσύνη, έτσι ώστε τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης να δημιουργούνται μαζί με τους αθλητές και όχι μόνο για τους αθλητές, τότε θα μπορεί να λειτουργήσει, θα μπορεί να αποδώσει καρπούς σε μελλοντικά προγράμματα για την καταπολεμηση του ντόπινγκ», ανέφερε χαρακτηριστικά η Ντόρα Χέγκι.
Η χρήση σύγχρονων ψηφιακών συστημάτων στον τομέα του αντιντόπινγκ δημιουργεί νέες δυνατότητες, αλλά και αυξημένες απαιτήσεις ως προς τη διαχείριση ευαίσθητων πληροφοριών. Στη Σύνοδο επισημάνθηκε η ανάγκη οι τεχνολογικές εφαρμογές να λειτουργούν μέσα σε ένα σαφές πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων.
Διαφάνεια, ασφάλεια των πληροφοριών και ανθρώπινη εποπτεία
Οπως προαναφέρθηκε, η διαφάνεια, η ασφάλεια των πληροφοριών και η ανθρώπινη εποπτεία αναδείχθηκαν ως απαραίτητα στοιχεία για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης στο σύστημα ελέγχων. Παράλληλα, συζητήθηκαν οι αλλαγές που αφορούν τις Εξαιρέσεις Χρήσης για Θεραπευτικούς Σκοπούς (TUE) και τις διαδικασίες Διαχείρισης Αποτελεσμάτων.
Στόχος της παγκόσμιας κοινότητας που ασχολείται με την καταπολέμηση του ντόπινγκ, όπως επισημάνθηκε στη Σύνοδο της Σαντορίνης, είναι η εφαρμογή αξιόπιστων και συνεπών διαδικασιών, με σεβασμό στους διεθνείς κανονισμούς και στα δικαιώματα των αθλητών.