Από τον Ιούλιο του 2019, ο «Τυφώνας» πλέει στις ελληνικές θάλασσες. Η 20μελης ομάδα καθαρισμού μεταφέρεται με ταχύπλοα σκάφη στις ακτές, ενώ τα απορρίμματα που συγκεντρώνει οδηγούνται στο πλοίο για καταγραφή, διαλογή και ανακύκλωση.
Από 500 κιλά έως έναν τόνο απορρίμματα την ημέρα. Κάθε ημέρα; Το νούμερο μπορεί να ακούγεται υπερβολικό, όμως αυτή είναι η πραγματικότητα που καλούνται να διαχειριστούν οι καθαριστές του «Typhoon Project».
Επισκέπτονται δυσπρόσιτες ακτές, νησίδες, αλλά και ελληνικά νησιά που κάθε χρόνο δέχονται δεκάδες χιλιάδες τουρίστες. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν πρόκειται για σκουπίδια που αφήνουν οι λουόμενοι στην παραλία, αλλά για απορρίμματα που μεταφέρονται μέσω θαλασσίων ρευμάτων.
Έτσι, ένα κουτάκι μπύρας που έχει μια διαφήμιση στα ισπανικά, ενός μουντιάλ της δεκαετίας του 1990, κατέληξε στο νησάκι «Πάτροκλος». Βρίσκεται στον Σαρωνικό Κόλπο, περίπου 65 ναυτικά μίλια από την Αθήνα.
Το πρόγραμμα που ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2019, αποτελεί πρωτοβουλία του Κοινωφελούς Ιδρύματος, «Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης». Μέχρι τον Φεβρουάριο του 2023 oλοκληρώθηκε ο πρώτος κύκλος καθαρισμού της νησιωτικής και του μεγαλύτερου μέρους της ηπειρωτικής ακτογραμμής.
«Καθημερινά, 365 ημέρες τον χρόνο, καθελκύονται πέντε φουσκωτά από το Typhoon. Είναι ένα σύγχρονο πλοίο, νορβηγικής κατασκευής και έχει μήκος 72 μέτρα. Η ομάδα μας που αποτελείται από είκοσι καθαριστές, καθαρίζει τις μη προσβάσιμες ακτές που δεν έχουν σύνδεση με το οδικό δίκτυο ή δεν έχουν κάποια οργανωμένη τουριστική επιχείρηση. Οπότε αυτές οι ακτές δεν θα μπορούσαν να καθαριστούν με άλλο τρόπο» υποστηρίζει ο Θανάσης Μπέσιος, manager του Typhoon Project.
Τα απορρίμματα που συλλέγονται στις ακτές μεταφέρονται στο πλοίο. Όμως η δουλειά της ομάδας δεν τελειώνει εκεί. Πέρα από τη μεταφορά των απορριμμάτων που ανακυκλώνονται στις κατάλληλες δομές, υπάρχει και το κομμάτι της καταγραφής και της ανάλυσης των δεδομένων που είναι εξίσου σημαντικό.
«Ένα έργο είναι η συλλογή των απορριμμάτων, όμως το δεύτερο είναι η συλλογή των δεδομένων. Υλοποιούμε αναλυτική καταγραφή όλων των απορριμμάτων. Γνωρίζουμε ακριβώς πόση ποσότητα είναι, πόσα κιλά, πόσα τεμάχια από κάθε παραλία. Αυτή τη στιγμή έχουμε τη μεγαλύτερη βάση δεδομένων για τη θαλάσσια ρύπανση στη Μεσόγειο και την εξελίσσουμε καθημερινά. Έχουμε πάνω από 10.000 ολοκληρωμένους καθαρισμούς» δήλωσε στο euronews ο Θανάσης Μπέσιος, manager του Typhoon Project.
Το Κοινωφελές Ίδρυμα «Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης» ξεκίνησε τη δράση του πριν από περίπου 9 χρόνια και εστιάζει σε τρεις βασικούς άξονες. Την προστασία του περιβάλλοντος και κυρίως της θάλασσας, στην ενίσχυση της μικροεπιχειρηματικότητας και στις δωρεές προς τρίτους για το κοινό καλό.
Μετά από επτά χρόνια δράσης στις ελληνικές θάλασσες, ο απολογισμός του «Typhoon Project» είναι εντυπωσιακός, όσο και απογοητευτικός.
«Με τον Τυφώνα έχουμε συλλέξει περισσότερους από 1140 τόνους απορριμμάτων. Για να φτιάξει κάποιος την εικόνα στο μυαλό του, μιλάμε για 22 πισίνες ολυμπιακών διαστάσεων ή αλλιώς γύρω στα 1160 κοντέινερ μεγάλου μεγέθους» σημειώνει η Πέγκυ Ξηροταγάρου, εκτελεστική διευθύντρια στο «Κοινωφελές Ίδρυμα, Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης».
Όμως η ρύπανση δεν είναι πρόβλημα που αφορά μόνο τη θάλασσα. Σε πολλά σημεία, σε όλη τη χώρα συνεχίζουν να λειτουργούν ανεξέλεγκτες, παράνομες χωματερές.
«Παρατηρώντας τα απορρίμματα που βρίσκαμε στις ακτές, καταλάβαμε ότι μεγάλο ποσοστό προέρχονταν από την ενδοχώρα. Έτσι, το 2024, δημιουργήσαμε ένα νέο πρόγραμμα. Το ονομάσαμε ''Κυκλώνας''. Πρόκειται για καθαρισμούς μεγάλης κλίμακας σε λίμνες, ποτάμια και αρχαιολογικούς χώρους. Έχουμε δημιουργήσει τρεις μεγάλες ομάδες, σε διαφορετικά σημεία στην Ελλάδα, όπου καθημερινά συλλέγουμε πάνω από 1000 κιλά απορρίμματα» σύμφωνα με την Πέγκυ Ξηροταγάρου.
Το «Typhoon Project» συνεργάζεται με το MIT, με το Εργαστήριο Θαλάσσιας Γεωλογίας και Φυσικής Ωκεανογραφίας του Τμήματος Γεωλογίας του Πανεπιστημίου Πατρών για τη μελέτη των βενθικών απορριμμάτων στον Σαρωνικό και τον Θερμαϊκό Κόλπο, καθώς και με την Ερευνητική Ομάδα Θαλάσσιας Τηλεπισκόπησης του Πανεπιστήμιο Αιγαίου για τον εντοπισμό και τη χαρτογράφηση πλαστικών χρησιμοποιώντας τη σύγχρονη τεχνολογία.
Ακόμη, διοργανώνει δράσεις με τα σχολεία των περιοχών που επισκέπτεται.
«Στο κάθε μέρος που επισκεπτόμαστε, έχουμε μια ολιστική προσέγγιση. Το έργο μας δεν εξαντλείται στους καθαρισμούς. Υπάρχουν εκπαιδευτικά προγράμματα, που έχουμε σχεδιάσει και τρέχουμε. Οπότε σε κάθε μέρος που πηγαίνουμε φέρνουμε κοντά μας και τα σχολεία. Μπαίνουμε στις τάξεις και παίρνουμε τα παιδιά στις παραλίες για να ευαισθητοποιηθούν. Γιατί αυτός είναι ο τελικός στόχος. Να γίνουν υπεύθυνοι πολίτες και να σταματήσει αυτή η αλόγιστη χρήση των πλαστικών μιας χρήσης» δήλωσε στο euronews η Πέγκυ Ξηροταγάρου, εκτελεστική διευθύντρια στο Κοινωφελές Ίδρυμα, «Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης».