Οι ηγέτες της ΕΕ συνεδριάζουν την Παρασκευή στο Δουβλίνο για πρώτη συζήτηση AI με Άρθουρ Μενς και Τζέφρι Χίντον, ενώ η διαμάχη για τον ρόλο της Ευρώπης στις συνομιλίες ειρήνης για την Ουκρανία αναμένεται να κυριαρχήσει.
Στο Δουβλίνο συγκεντρώνονται την Παρασκευή οι ηγέτες της ΕΕ, για να συζητήσουν για πρώτη φορά την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ), αλλά οι εντάσεις γύρω από το ποιος θα εκπροσωπεί την Ευρώπη στις ειρηνευτικές συνομιλίες για την Ουκρανία αναμένεται να κυριαρχήσουν στην ατζέντα.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Στην ατζέντα των ηγετών έβαλε για πρώτη φορά την ΤΝ ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, σε άτυπη σύνοδο στο Δουβλίνο την Παρασκευή. Η άτυπη μορφή ταιριάζει στο θέμα. Καθώς δεν θα υιοθετηθούν στο τέλος πολιτικές δηλώσεις, οι ηγέτες μπορούν να μιλήσουν πιο ανοιχτά.
«Ο πρόεδρος είχε ήδη σκεφτεί να βάλει αυτή τη συζήτηση στην ατζέντα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Δεν είναι πάντα εύκολο. Μερικές φορές επιβαρύνεται υπερβολικά από τις τρέχουσες εξελίξεις», είπε ένας αξιωματούχος της ΕΕ, ζητώντας να μην κατονομαστεί.
Ακριβώς αυτό είναι που συνέβη. Η σύνοδος ήταν προγραμματισμένο να επικεντρωθεί στην ΤΝ, αλλά το ερώτημα ποιος θα μιλά εκ μέρους της ΕΕ στις συνομιλίες για την Ουκρανία έχει επισκιάσει τα υπόλοιπα.
Απεσταλμένος για την ειρήνη
Στην ατζέντα βρέθηκε η Ουκρανία αφού η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι έγραψε στον Κόστα, προειδοποιώντας ότι τα πολλαπλά σχήματα με τα οποία η ΕΕ συμμετέχει στις συνομιλίες την καθιστούν «λιγότερο αξιόπιστη». Ζήτησε σαφή εντολή για τη συμμετοχή στις διαπραγματεύσεις.
Ο Κόστα συμφώνησε να προσθέσει το θέμα και φάνηκε να αυτοπροτείνεται για τον ρόλο, σημειώνοντας ότι «τα συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να εκπροσωπούνται από τους θεσμούς της, σύμφωνα με τις Συνθήκες».
Ήδη έχει υποστήριξη. Ο πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου Λουκ Φρίντεν είπε σε δημοσιογράφους την Πέμπτη ότι ο Κόστα θα ήταν η φυσική επιλογή ως κοινός εκπρόσωπος της ΕΕ.
«Εμείς, ως αρχηγοί κυβερνήσεων, έχουμε έναν εκπρόσωπο. Και αυτός είναι ο πρόεδρος Κόστα. Τον εκλέξαμε. Είναι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Θα μπορούσα να δεχθώ και κάποιον άλλον, αλλά βεβαιώς έχουμε έναν πρόεδρο», είπε ο Φρίντεν.
Όπως υποστηρίζει η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Κάγια Κάλας, οι συνθήκες της ΕΕ είναι σαφείς: σε ό,τι αφορά την ευρωπαϊκή ασφάλεια, εκείνη και ο Κόστα θα πρέπει να έχουν τον πρώτο λόγο.
«Οι ηγέτες, βεβαίως, μπορεί να επιλέξουν κάτι διαφορετικό και να ξαναμπούν σε αυτές τις συζητήσεις, κάτι που είναι πάντα δύσκολο. Ή θα πρέπει απλώς να τηρήσουμε τις συμφωνίες που κάναμε το 2024», είπε, παραπέμποντας στην κατανομή των κορυφαίων θέσεων της ΕΕ εκείνη τη χρονιά.
Έρχεται αντιπαράθεση
Επείγον είναι το ζήτημα, καθώς ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει καλέσει τους Ευρωπαίους να αποφασίσουν ποιος θα τους εκπροσωπεί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων έως το τέλος του μήνα.
«Είναι σημαντικό να γίνει μια συζήτηση για το ποιος θα εκπροσωπεί την Ευρώπη σε αυτές τις διαπραγματεύσεις. Παρ' όλα αυτά, για μένα η ουσία είναι το πιο σημαντικό. Νομίζω ότι πρέπει να παραμείνουμε σταθεροί. Νομίζω ότι πρέπει να παραμείνουμε ενωμένοι», είπε η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν.
Η Φρέντερικσεν και ο Σουηδός ομόλογός της Ουλφ Κρίστερσον είχαν προηγουμένως επικρίνει τους ηγέτες της Νορβηγίας και της Φινλανδίας για το ότι είχαν άμεσες συνομιλίες με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν χωρίς προηγούμενη διαβούλευση.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, στο μεταξύ, υπερασπίστηκε το σχήμα Ε3, στο οποίο η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν δεσμευθεί να παρέχουν τις εγγυήσεις ασφάλειας που απαιτούνται για την εφαρμογή οποιασδήποτε ειρηνευτικής συμφωνίας με τη Ρωσία.
«Θα συζητήσουμε επίσης ποιος, εφόσον χρειαστεί, θα εκπροσωπεί την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αλλά αυτό είναι ζήτημα που θα το συζητήσουμε κεκλεισμένων των θυρών. Πρώτα απ' όλα, λοιπόν, έχουμε ένα δοκιμασμένο σχήμα στο Ε3», είπε, προσθέτοντας ότι οι τρεις συνεργάζονται επίσης με την Πολωνία και την Ιταλία.
Ο Μερτς ενδέχεται επίσης να θέσει το ζήτημα της χρηματοδότησης της πολεμικής προσπάθειας της Ουκρανίας. Ο Κόστα τον προσκάλεσε να το κάνει αφού είχε απειλήσει ανοιχτά να ασκήσει βέτο σε συμφωνία για τον προϋπολογισμό της ΕΕ χωρίς ομόφωνη λύση στο θέμα, προκαλώντας αντιδράσεις από πολλούς ηγέτες.
Στο επίκεντρο ειδικού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 26-27 Νοεμβρίου θα βρεθούν η χρηματοδότηση της Ουκρανίας και ο προϋπολογισμός της ΕΕ.
Τεχνητή Νοημοσύνη
Η συζήτηση για την ΤΝ θα έχει δύο μέρη. Το πρώτο, με θέμα την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της κυριαρχίας της Ευρώπης, θα περιλαμβάνει τον διευθύνοντα σύμβουλο της Mistral AI Αρθούρ Μενς, τη γαλλική νεοφυή επιχείρηση που ανταγωνίζεται τους αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς στα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα.
Τις πλέον προηγμένες τεχνολογίες ΤΝ έχουν σε μεγάλο βαθμό κατακτήσει αμερικανικές και κινεζικές εταιρείες. Για να ενισχύσει τους ευρωπαϊκούς «παίκτες», η ΕΕ προωθεί κανόνες ώστε οι δημόσιες συμβάσεις σε ευαίσθητες χρήσεις να ανατίθενται μόνο σε ευρωπαϊκές εταιρείες.
Το δεύτερο μέρος θα στραφεί στις επιπτώσεις της ΤΝ στην κοινωνία. Ο νομπελίστας Τζέφρι Χίντον, μία από τις πιο γνωστές μορφές του κλάδου, θα απευθυνθεί στους ηγέτες. Έχει βρεθεί ανάμεσα στις πιο ηχηρές φωνές που προειδοποιούν για τους υπαρξιακούς κινδύνους της τεχνολογίας, εκτιμώντας ότι υπάρχει κίνδυνος 10% έως 20% η ΤΝ να οδηγήσει στην εξαφάνιση της ανθρωπότητας, αν ξεφύγει από τον ανθρώπινο έλεγχο.
«Οι προσκεκλημένοι θα βοηθήσουν να πλαισιωθούν αυτές οι συζητήσεις, ώστε οι ηγέτες να έχουν μια κοινή αντίληψη για το πώς θα αντιμετωπιστούν αυτές οι προκλήσεις», συνέχισε ο αξιωματούχος της ΕΕ.