Η Ουγγαρία οδεύει να λάβει σχεδόν 10 δισ. € από παγωμένα κονδύλια ανάκαμψης της ΕΕ, αφού η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Πέτερ Μάγκιαρ υιοθέτησε εκτεταμένες μεταρρυθμίσεις για το κράτος δικαίου και κατά της διαφθοράς.
Σχεδόν το σύνολο της κατανομής ύψους 10 δισ. ευρώ από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (Recovery and Resilience Facility - RRF) προς την Ουγγαρία αναμένεται να εγκρίνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αργότερα μέσα στον μήνα, όπως επιβεβαίωσαν στο Euronews αξιωματούχοι της Επιτροπής.
Ο πρωθυπουργός Πέτερ Μάγιαρ, που ανέλαβε την εξουσία μετά από σαρωτική εκλογική νίκη τον Απρίλιο, είχε κάνει προεκλογική σημαία την υπόσχεση να αποδεσμεύσει τα κονδύλια της ΕΕ που είχαν παγώσει κατά τη 16ετή παραμονή του Βίκτορ Όρμπαν στην εξουσία.
Τον Μάιο, ο Μάγιαρ και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν συμφώνησαν στην αποδέσμευση 16,4 δισ. ευρώ που είχαν παρακρατηθεί λόγω ανησυχιών για το κράτος δικαίου και τη διαφθορά επί κυβέρνησης Όρμπαν.
Από αυτό το ποσό, τα 10 δισ. ευρώ προέρχονται από τον μεταπανδημικό RRF της ΕΕ, ο οποίος λήγει αργότερα φέτος. Όλες οι πληρωμές πρέπει να εγκριθούν έως τα τέλη Νοεμβρίου, ώστε να καταβληθούν πριν από το τέλος του έτους.
Η Ουγγαρία ανακοίνωσε στα τέλη Αυγούστου ότι έχει εκπληρώσει τους όρους της ΕΕ για την εκταμίευση, παρά τις μεγάλες καθυστερήσεις που είχαν συσσωρευτεί επί Όρμπαν. Η Επιτροπή ξεκίνησε λίγο μετά διαδικασία επαλήθευσης.
Αξιωματούχος με γνώση του φακέλου, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας, ανέφερε ότι η Επιτροπή αναμένει να ολοκληρώσει τις υπόλοιπες αξιολογήσεις για το RRF, συμπεριλαμβανομένης της ουγγρικής, έως τα τέλη Νοεμβρίου.
Στην περίπτωση της Ουγγαρίας, η Επιτροπή «δεν έχει εντοπίσει σημαντικά εμπόδια», κάτι που θα μπορούσε να σημαίνει ότι η Βουδαπέστη θα λάβει το 100% ή κοντά σε αυτό του αιτούμενου ποσού.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Euronews, η αξιολόγηση θα μπορούσε να δημοσιευθεί ακόμη και την επόμενη εβδομάδα.
Όπως είχε μεταδώσει τον Μάιο το Euronews, ένας από τους βασικούς τρόπους με τους οποίους η Επιτροπή βοήθησε τη Βουδαπέστη να καλύψει τις προϋποθέσεις χρηματοδότησης ήταν επιτρέποντας κεφαλαιακές ενισχύσεις μέσω επενδυτικών ιδρυμάτων.
Σύμφωνα με το αναθεωρημένο ουγγρικό σχέδιο ανάκαμψης, που εγκρίθηκε τον Αύγουστο, 3,6 δισ. ευρώ, δηλαδή πάνω από το ένα τρίτο του συνολικού ποσού, κατευθύνθηκαν σε κεφαλαιακές ενέσεις προς την Ουγγρική Τράπεζα Ανάπτυξης και μια νεοσύστατη, πλήρως κρατική σιδηροδρομική εταιρεία, την Εταιρεία Τροχαίου Υλικού (Rolling Stock Company).
Ωστόσο, η Ουγγαρία έπρεπε ακόμη να εκπληρώσει 27 λεγόμενα «υπερ-ορόσημα» και περισσότερα από 100 άλλα ορόσημα. Το κοινοβούλιο τροποποίησε πάνω από 100 νόμους μέσα στο καλοκαίρι για να καλύψει τις απαιτήσεις, οι περισσότεροι από τους οποίους αφορούν την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και την καταπολέμηση της διαφθοράς.
Το αναθεωρημένο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης περιλαμβάνει επίσης μέτρα για τον εκσυγχρονισμό του ενεργειακού δικτύου της χώρας, των σιδηροδρόμων και του αποθέματος κατοικιών προς ενοικίαση.
Μόλις η Επιτροπή δώσει θετική εισήγηση, θα πρέπει να την εγκρίνουν και τα κράτη μέλη της ΕΕ πριν μπορέσουν να ακολουθήσουν οι πληρωμές.
Τον Σεπτέμβριο, η Επιτροπή ενέκρινε 4,2 δισ. ευρώ σε παγωμένα κονδύλια συνοχής για την Ουγγαρία, αφού η κυβέρνηση Μάγιαρ προχώρησε σε μεταρρυθμίσεις για το κράτος δικαίου και την καταπολέμηση της διαφθοράς.
Άλλα 2,2 δισ. ευρώ παραμένουν μπλοκαρισμένα, καθώς δεν έχουν εκπληρωθεί οι όροι που σχετίζονται με την ακαδημαϊκή ελευθερία και τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+. Η Βουδαπέστη δεν έχει ακόμη υποβάλει στοιχεία ότι οι συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις έχουν υλοποιηθεί.
Το Euronews ζήτησε σχόλιο από την ουγγρική κυβέρνηση, αλλά μέχρι στιγμής δεν έχει λάβει απάντηση.