Διαφήμιση

ΟΗΕ: Χημικές ουσίες σε καθημερινά προϊόντα απειλούν την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον

Ο ΟΗΕ προειδοποιεί για κινδύνους για την υγεία από χημικές ουσίες που διαταράσσουν τις ορμόνες.
ΟΗΕ προειδοποιεί για κινδύνους για την υγεία από χημικές ουσίες που διαταράσσουν τις ορμόνες. -  Πνευματικά Δικαιώματα  Cleared/Canva
Πνευματικά Δικαιώματα Cleared/Canva
Από Marta Iraola Iribarren with AP
Δημοσιεύθηκε •ανανεώθηκε πριν
Μοιραστείτε το Σχόλια Ακολουθήστε τo Euronews στο Google
Μοιραστείτε το Close Button

Χημικές ουσίες που διαταράσσουν τις ορμόνες σε καθημερινά προϊόντα αυξάνουν τους κινδύνους για υγεία και περιβάλλον, ενώ οι κανονισμοί παραμένουν ανεπαρκείς, προειδοποιεί ο ΟΗΕ

Χημικές ουσίες που περιέχονται σε πολλά καθημερινά αντικείμενα και παρεμβαίνουν στις ορμόνες του οργανισμού αποτελούν ολοένα μεγαλύτερη απειλή για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον, και οι επιστήμονες έχουν πλέον καλύτερη εικόνα της βλάβης που μπορούν να προκαλέσουν, ανακοίνωσαν την Τρίτη τα Ηνωμένα Έθνη.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Οι ουσίες αυτές, που μπορούν να διαταράξουν τα ορμονικά συστήματα του οργανισμού, έχουν ανιχνευθεί στο μητρικό γάλα και στο αίμα του ομφαλίου λώρου. Η έκθεση σε αυτές σε πρώιμο στάδιο, ακόμη και πριν γεννηθούν τα μωρά, μπορεί να διαταράξει τη δράση των ορμονών και να έχει μόνιμες επιπτώσεις στην ανάπτυξη του εγκεφάλου, την ανάπτυξη γενικότερα και την αναπαραγωγική υγεία, όπως προειδοποίησαν τα Ηνωμένα Έθνη.

Σε νέα έκθεση, δύο οργανισμοί του ΟΗΕ ζητούν επείγουσα, συντονισμένη διεθνή δράση (πηγή στα Αγγλικά) για την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος, προειδοποιώντας ότι οι πολιτικές και κανονισμοί που αποσκοπούν στη μεταρρύθμιση των προϊόντων και των κλάδων που ευθύνονται για τη μαζική έκθεση παραμένουν «κατακερματισμένοι και ανεπαρκείς».

«Αυτό που κάνει τις [χημικές ουσίες που διαταράσσουν το ενδοκρινικό σύστημα] ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι ότι μπορούν να διαταράξουν ορμόνες που ρυθμίζουν πολλές βασικές λειτουργίες τόσο στους ανθρώπους όσο και στην άγρια ζωή, από την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή έως τον μεταβολισμό και τη συμπεριφορά. Αυτές οι επιπτώσεις μπορεί να είναι μακροχρόνιες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μη αναστρέψιμες», δήλωσε η Σίλα Αγκαρβάλ-Καν, διευθύντρια του Τμήματος Βιομηχανίας και Οικονομίας του Προγράμματος Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP).

Οι χημικές ουσίες που διαταράσσουν το ενδοκρινικό σύστημα (endocrine-disrupting chemicals - EDCs) εντοπίζονται σε πολλά πλαστικά αντικείμενα, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, φαρμακευτικά σκευάσματα, παιχνίδια, είδη οικιακής χρήσης, ηλεκτρονικές συσκευές και φυτοφάρμακα.

Έχουν συνδεθεί με προβλήματα που επηρεάζουν τη γονιμότητα και την αναπαραγωγική ανάπτυξη, την ανάπτυξη του εγκεφάλου και τη νευρολογική λειτουργία, τη ρύθμιση του θυρεοειδούς και άλλων ορμονών, τον μεταβολισμό, το ανοσοποιητικό σύστημα και την καρδιαγγειακή υγεία.

«Η έκθεση αυτή αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς έναν ασφαλέστερο κόσμο, απαλλαγμένο από την έκθεση σε ενδοκρινικούς διαταράκτες», ανέφεραν οι δύο οργανισμοί του ΟΗΕ.

«Υπάρχουν λύσεις. Υπάρχουν ορισμένες ασφαλέστερες εναλλακτικές. Το ζητούμενο για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής είναι να διασφαλίσουν ότι αυτές οι λύσεις και οι εναλλακτικές θα εφαρμοστούν, ώστε να προστατευθούν η ανθρώπινη, η ζωική και η υγεία του πλανήτη και να εξοικονομηθούν τρισεκατομμύρια δολάρια κάθε χρόνο.»

Παρότι τα επιστημονικά δεδομένα έχουν προχωρήσει σημαντικά από την προηγούμενη αξιολόγηση του 2012 (πηγή στα Αγγλικά), οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι ρυθμίσεις κινούνται πιο αργά στο να μετατρέψουν αυτή τη γνώση σε δράση.

Πώς ρυθμίζονται οι ενδοκρινικοί διαταράκτες στην Ευρώπη;

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι ενδοκρινικοί διαταράκτες ρυθμίζονται από διάφορα νομοθετήματα, μεταξύ των οποίων η γενική νομοθεσία για τις χημικές ουσίες και οι ειδικοί κανόνες ανά τομέα που καλύπτουν τομείς όπως οι συσκευασίες, τα φυτοφάρμακα και τα βιοκτόνα προϊόντα.

Ωστόσο, επικριτές υποστηρίζουν ότι το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο δεν καταφέρνει να προστατεύσει επαρκώς τους ανθρώπους και το περιβάλλον από την έκθεση.

«Παρά ορισμένη πρόοδο στην ΕΕ, όπως η εισαγωγή νέων κατηγοριών κινδύνου για τον εντοπισμό των ενδοκρινικών διαταρακτών, οι πολίτες της ΕΕ και η άγρια ζωή συνεχίζουν να εκτίθενται σε ένα κοκτέιλ από αυτές τις επιβλαβείς χημικές ουσίες», δήλωσε ο Μάικλ Γουόρχερστ, εκτελεστικός διευθυντής της περιβαλλοντικής μη κερδοσκοπικής οργάνωσης CHEM Trust.

Στην ΕΕ, 231 ουσίες έχουν επισήμως αναγνωριστεί ως ενδοκρινικοί διαταράκτες (πηγή στα Αγγλικά), ενώ ακόμη 121 ουσίες βρίσκονται αυτή τη στιγμή υπό αξιολόγηση.

Η πρόκληση, ωστόσο, ξεπερνά τα όρια της Ευρώπης. Πάνω από 350.000 χημικές ουσίες και χημικά μείγματα έχουν καταχωριστεί για παραγωγή και χρήση παγκοσμίως, όμως η συντριπτική πλειονότητα δεν έχει ποτέ αξιολογηθεί για τις ιδιότητές της ως ενδοκρινικός διαταράκτης, προειδοποιεί η έκθεση.

Τα τελευταία χρόνια έχουν καταβληθεί μεγαλύτερες προσπάθειες για την ανάπτυξη προγραμμάτων δοκιμών. Ωστόσο, οι περισσότερες από αυτές τις δοκιμές δεν έχουν οδηγήσει σε ρυθμιστικές παρεμβάσεις για τον έλεγχο αυτών των χημικών και τον περιορισμό της έκθεσης, δήλωσε η Λόρα Βάντενμπεργκ, μία από τις βασικές συγγραφείς της έκθεσης.

Χημικές ουσίες έχουν αποσυρθεί από προϊόντα όταν οι καταναλωτές ενημερώθηκαν και σταμάτησαν να αγοράζουν προϊόντα που περιέχουν μια συγκεκριμένη ουσία, όπως το bisphenol A, που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή πλαστικών δοχείων αποθήκευσης τροφίμων και ποτών, ανέφερε η Βάντενμπεργκ.

Όμως αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ένα «πρόβλημα whack-a-mole», όπου μια χημική ουσία αντικαθίσταται από μια άλλη που έχει παρόμοια δομή ή δεν έχει ελεγχθεί επαρκώς, πρόσθεσε.

Ποια είναι τα επόμενα βήματα;

Ο ΟΗΕ ανέφερε ότι οι ρυθμιστικές αρχές θα πρέπει να στοχεύσουν στην προστασία των ευάλωτων ομάδων από την έκθεση, ιδίως κατά την εγκυμοσύνη, τη βρεφική και την παιδική ηλικία, να βελτιώσουν την παρακολούθηση και την κατανόηση της έκθεσης σε αυτές τις χημικές ουσίες, να προωθήσουν τον εντοπισμό και τις δοκιμές τους, να συνυπολογίζουν το κόστος της έκθεσης και να ενισχύσουν τους κανονισμούς.

«Αυτή η έκθεση ξεκαθαρίζει ότι χρειάζονται νέοι κανονισμοί, ότι πρέπει να υιοθετηθούν νέα παραδείγματα δοκιμών», δήλωσε η Μπεθάνι Κάρνεϊ Άλμροθ, καθηγήτρια οικοτοξικολογίας στο Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ στη Σουηδία και ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για τις τοξικές ουσίες και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

«Πρέπει να αντιστρέψουμε τις αντιδράσεις από αντιδραστικές σε προληπτικές. Πρέπει να αποτρέψουμε την πρόκληση βλαβών, αντί απλώς να τις καταγράφουμε και να τις αντιμετωπίζουμε εκ των υστέρων», πρόσθεσε.

Η Ολγουέν Μάρτιν, συγγραφέας ενός από τα κεφάλαια της έκθεσης, ανέφερε ότι η επιστημονική κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτές οι ουσίες διαταράσσουν το ενδοκρινικό σύστημα διευρύνεται και ότι φαίνεται να εμπλέκονται σε πολύ ευρύτερο φάσμα ασθενειών σε σχέση με ό,τι πιστευόταν παλαιότερα.

«Αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι ότι η ρύθμιση εξακολουθεί να αξιολογεί τις περισσότερες ουσίες μία προς μία. Είναι σαν να προσπαθείς να αντιμετωπίσεις την κλιματική αλλαγή μία εκπομπή αερίου του θερμοκηπίου κάθε φορά, αγνοώντας τη συνδυαστική τους επίδραση», είπε η Μάρτιν.

Μετάβαση στις συντομεύσεις προσβασιμότητας
Μοιραστείτε το Σχόλια Ακολουθήστε τo Euronews στο Google

Σχετικές ειδήσεις

ΠΟΥ: Ανησυχητικά υψηλή χρήση καπνού από γυναίκες και κορίτσια στην Ευρώπη

Παραλλαγή γονιδίου των Νεάντερταλ μειώνει τον κίνδυνο σχιζοφρένειας κατά 10%

Άσκηση και διαλειμματική νηστεία: Τι δείχνει η επιστήμη για την υγεία του εγκεφάλου